تورم ۷۴ درصدی دهک‌های کم‌درآمد؛ فشار معیشتی به نقطه هشدار رسید

به گزارش اطلاع با ما ، دهک‌: بررسی تازه از داده‌های رسمی نشان می‌دهد نرخ تورم نقطه‌ای در پایین‌ترین دهک درآمدی به مرز ۷۴ درصد رسیده و فاصله محسوسی با دهک‌های پردرآمد دارد. افزایش قیمت مواد غذایی و سهم بالای خوراکی‌ها در سبد مصرفی خانوارهای کم‌درآمد، از مهم‌ترین عوامل این شکاف تورمی عنوان می‌شود. در مناطق روستایی نیز فشار تورمی شدت بیشتری داشته است.

شکاف تورمی میان دهک‌ها؛ فاصله‌ای که بیشتر می‌شود

آمارهای رسمی حاکی از آن است که نرخ تورم نقطه‌ای در دهک‌های پایین درآمدی به سطحی بالاتر از میانگین کل رسیده است. فاصله چند واحد درصدی میان دهک اول و دهک دهم نشان می‌دهد آثار تورم به شکل یکنواخت میان طبقات توزیع نشده است.

این اختلاف به معنای آن است که خانوارهای کم‌درآمد، رشد قیمت‌ها را با شدت بیشتری در زندگی روزمره خود احساس می‌کنند؛ به‌ویژه در بخش کالاهای اساسی.

خوراکی‌ها؛ موتور محرک فشار بر دهک‌های پایین

یکی از عوامل اصلی این شکاف، ترکیب متفاوت سبد مصرفی خانوارهاست. در دهک‌های پایین، بخش قابل توجهی از هزینه ماهانه صرف تهیه مواد غذایی می‌شود؛ سهمی که تقریباً دو برابر دهک‌های پردرآمد برآورد می‌شود.

در شرایطی که قیمت خوراکی‌ها طی ماه‌های اخیر رشد قابل توجهی داشته، طبیعی است خانوارهایی که بخش بزرگ‌تری از درآمد خود را صرف این گروه می‌کنند، با فشار بیشتری مواجه شوند. در مقابل، دهک‌های بالاتر که سهم بیشتری از هزینه‌هایشان مربوط به خدمات یا کالاهای غیرخوراکی است، شدت کمتری از این موج تورمی را تجربه می‌کنند.

وضعیت روستاها؛ تورم بالاتر از میانگین

داده‌ها نشان می‌دهد در مناطق روستایی، نرخ تورم نقطه‌ای حتی از میانگین شهری نیز فراتر رفته است. عبور تورم از مرزهای بالاتر در این مناطق می‌تواند نشان‌دهنده حساسیت بیشتر معیشت روستاییان به تغییرات قیمت کالاهای اساسی باشد.

در بسیاری از مناطق روستایی، وابستگی به بازار مواد غذایی و محدودیت فرصت‌های درآمدی، اثرپذیری از نوسانات قیمتی را افزایش می‌دهد.

پیامدهای اجتماعی شکاف تورمی

تفاوت در تجربه تورم میان دهک‌ها صرفاً یک عدد آماری نیست؛ بلکه می‌تواند بر قدرت خرید، الگوی مصرف و حتی کیفیت زندگی تأثیر بگذارد. هنگامی که بخش بزرگی از درآمد خانوار صرف نیازهای اولیه شود، امکان پس‌انداز یا سرمایه‌گذاری در آموزش و بهداشت کاهش می‌یابد.

برخی کارشناسان معتقدند تداوم چنین روندی می‌تواند به تعمیق نابرابری اقتصادی منجر شود، مگر آنکه سیاست‌های حمایتی هدفمند بتواند از شدت فشار بر اقشار آسیب‌پذیر بکاهد.

در نهایت، آنچه آمارها نشان می‌دهد این است که تورم برای همه یکسان نیست. تفاوت در ترکیب هزینه‌ها و سطح درآمد باعث شده دهک‌های کم‌درآمد، بار سنگین‌تری از افزایش قیمت‌ها را تحمل کنند؛ موضوعی که همچنان یکی از چالش‌های مهم اقتصاد خانوار به شمار می‌رود.

این گزارش بر پایه بررسی‌های تحریریه اطلاع باما و مرور داده‌های منتشرشده در رسانه‌های کشور تنظیم شده است.

کانال اطلاع باما در تلگرام