به گزارش اطلاع با ما ، همزمان با انتشار تازهترین آمارهای پولی، بار دیگر موضوع رشد نقدینگی و تأثیر آن بر تورم در کانون توجه قرار گرفته است. هرچند بسیاری افزایش حجم پول را مهمترین عامل گرانی میدانند، اما گروهی از کارشناسان معتقدند ساختار اقتصاد ایران نشان میدهد جهش نرخ ارز و افزایش هزینههای تولید سهم پررنگتری در رشد قیمتها داشتهاند.
در نظریههای اقتصادی، میان رشد نقدینگی و تورم رابطهای شناختهشده وجود دارد، اما این رابطه همیشه مستقیم و یکطرفه نیست. در برخی دورهها، افزایش نقدینگی نتیجه مشکلات اقتصادی، کاهش درآمدهای دولت یا شوکهای بیرونی بوده و نه لزوماً علت اصلی افزایش قیمتها.
به همین دلیل، برخی تحلیلگران معتقدند بررسی تورم بدون توجه به عوامل ساختاری، تصویری کامل از واقعیت اقتصاد ارائه نمیدهد.
یکی از مهمترین عواملی که طی سالهای اخیر بر قیمت کالاها اثر گذاشته، افزایش نرخ ارز بوده است. با رشد قیمت ارز، هزینه واردات مواد اولیه، ماشینآلات، قطعات و کالاهای واسطهای افزایش یافته و این موضوع بهطور مستقیم قیمت تمامشده تولید را بالا برده است.
در چنین شرایطی، بسیاری از تولیدکنندگان ناچار میشوند افزایش هزینهها را به قیمت نهایی محصولات منتقل کنند؛ فرآیندی که به شکلگیری تورم ناشی از افزایش هزینه تولید منجر میشود.
برخی سیاستهای اقتصادی بر کاهش نقدینگی، افزایش نرخ سود بانکی، کنترل هزینههای دولت و محدود کردن تسهیلات بانکی تمرکز دارند. اگرچه این اقدامات میتواند در ایجاد انضباط مالی مؤثر باشد، اما در صورت تداوم نوسانات شدید ارزی، اثرگذاری آنها بر مهار تورم محدود خواهد بود.
کارشناسان هشدار میدهند اجرای سیاستهای انقباضی بدون رفع عوامل اصلی بیثباتی، ممکن است رکود اقتصادی را تشدید و سرمایهگذاری و تولید را با چالش بیشتری مواجه کند.
به باور بسیاری از اقتصاددانان، ایجاد ثبات در بازار ارز میتواند یکی از مؤثرترین راهکارها برای کاهش تورم باشد. کاهش نوسانات ارزی، پیشبینیپذیر شدن فضای کسبوکار و ایجاد اطمینان برای تولیدکنندگان، از عواملی است که میتواند فشار هزینهها را کاهش داده و به ثبات نسبی قیمتها کمک کند.
در کنار آن، اصلاح نظام بانکی، مدیریت کسری بودجه و تقویت منابع درآمدی دولت نیز از جمله اقداماتی است که میتواند به کنترل پایدار تورم کمک کند.
تورم در ایران حاصل مجموعهای از عوامل اقتصادی است و نمیتوان آن را تنها به رشد نقدینگی نسبت داد. بسیاری از کارشناسان معتقدند در کنار مدیریت نقدینگی و انضباط مالی، کنترل نوسانات نرخ ارز، کاهش هزینههای تولید و تقویت زیرساختهای اقتصادی از مهمترین پیشنیازهای مهار پایدار تورم هستند. به همین دلیل، سیاستهای اقتصادی زمانی اثربخش خواهند بود که همه عوامل اثرگذار بر افزایش قیمتها را بهصورت همزمان مورد توجه قرار دهند.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
