به گزارش اطلاع با ما، کارگران – تازهترین گزارش مرکز آمار ایران از وضعیت تورم در تیرماه ۱۴۰۵، تصویری هشداردهنده از فشار فزاینده بر معیشت خانوارها ارائه میدهد. نرخ تورم سالانه به ۶۶ درصد رسیده و تورم نقطهبهنقطه ۸۷.۹ درصد ثبت شده است. اما آنچه بیش از همه نگرانکننده است، جهش بیسابقه قیمت مواد خوراکی است؛ تورم نقطهبهنقطه خوراکیهای تازه به ۱۲۵ درصد و سایر خوراکیها به ۹۸ درصد رسیده است. به عبارت سادهتر، خانوارها برای خرید همان سبد غذایی سال گذشته، امروز باید بیش از دو برابر هزینه کنند.
شکاف ۲۰ میلیون تومانی؛ حقوق کارگران در برابر سبد معیشت
شورای عالی کار هزینه سبد معیشت یک خانوار کارگری را حدود ۴۵ میلیون تومان برآورد کرده است. در مقابل، حداقل حقوق کارگران در سال ۱۴۰۵ با افزایش ۶۰ درصدی به حدود ۲۱.۸ میلیون تومان رسیده و با احتساب مزایا، دریافتی یک کارگر به حدود ۲۵ میلیون تومان میرسد. این یعنی شکاف عمیق ۲۰ میلیون تومانی بین هزینه واقعی زندگی و دریافتی کارگران؛ شکافی که با هر بار افزایش قیمت کالاهای اساسی، عمیقتر میشود.
در کنار تورم خوراکی، افزایش قیمت نان به عنوان قوت غالب مردم، ضربهای سنگین به سفره خانوارها وارد کرده است. قیمت نان لواش ۱۰۰ درصد، نان سنگک دولتی نزدیک به ۱۰۰ درصد و نان بربری نیز با افزایش چشمگیری همراه شده است.
عیدعلی کریمی، دبیر اجرایی خانه کارگر استان قزوین، در گفتوگوی میگوید: «وقتی خود دولت قیمت نان را ۱۰۰ درصد افزایش میدهد، طبیعی است که هزینههای سفره مردم، بهویژه کارگران و بازنشستهها، از این هم بیشتر افزایش پیدا کند.»
بازنشستگان تأمیناجتماعی نیز در شرایطی با بحران معیشتی دستوپنجه نرم میکنند که حقوق فروردین و اردیبهشت آنها همچنان پرداخت نشده است. سازمان تأمیناجتماعی ماهانه بیش از ۱۴۰ هزار میلیارد تومان بابت حقوق بازنشستگان هزینه میکند، اما درآمدهای این سازمان به دلیل خروج ۱.۲ میلیون نفر از پوشش بیمهای و کاهش درآمدهای حق بیمه، با کسری مواجه شده است.
مصطفی سالاری، مدیرعامل سازمان تأمیناجتماعی، از بدهی حداقل ۷۵۰ هزار میلیارد تومانی دولت به این سازمان خبر داده است. اگرچه در بودجه ۱۴۰۵ پرداخت ۲۷۷ همت از این بدهی پیشبینی شده، اما با گذشت چهار ماه از سال، هنوز بخش قابلتوجهی از آن محقق نشده است. این تأخیر در پرداخت بدهیها، یکی از عوامل اصلی ناتوانی تأمیناجتماعی در تأمین منابع مورد نیاز برای پرداخت معوقات بازنشستگان است.
فشار مضاعف بر کارگران و بازنشستگان؛ هشدار درباره افزایش قیمت بنزین
کریمی با اشاره به احتمال افزایش قیمت حاملهای انرژی و بنزین در روزهای آینده هشدار داده است: «اگر این افزایش اعمال شود، دوباره موج جدیدی از گرانی وارد سبد خانوار خواهد شد. ادامه سیاستهای پلکانی و سهمیهبندیهای جدید هم دردی از مردم دوا نمیکند و فقط فشار بیشتری به خانوادهها وارد خواهد کرد.»
او با تأکید بر ضرورت اصلاح سازوکار تعیین مزد میگوید: «با تورمی که امروز به وجود آمده، دیگر افزایشهای ابتدای سال هیچ ارزشی ندارد. معتقدم با این سرعت تورم، باید هر دو ماه یکبار حقوقها متناسب با نرخ تورم اصلاح شود.»
آمارهای مرکز آمار ایران نشان میدهد شکاف تورمی میان دهکهای مختلف جامعه به ۹.۶ واحد درصد رسیده است؛ یعنی دهکهای پایین جامعه فشار تورمی بسیار بیشتری را نسبت به دهکهای بالا تحمل میکنند. کریمی در این باره میگوید: «فاصله طبقاتی هر روز بیشتر میشود. فقیر، فقیرتر شده و ثروتمند، ثروتمندتر. واقعاً حتی نان خالی هم از سفره بسیاری از بازنشستهها حذف شده است. این وضعیت دیگر قابل تحمل نیست.»
فعالان کارگری سه خواسته اصلی را مطرح میکنند: نخست، بازنگری مستمر در دستمزدها متناسب با تورم (حداقل هر دو ماه یکبار). دوم، پرداخت فوری معوقات بازنشستگان. و سوم، تسویه بدهی دولت به سازمان تأمیناجتماعی تا این سازمان برای جبران کمبود منابع، فشار را بر دوش بازنشستهها نگذارد.
کریمی تأکید میکند: «مشکل اصلی، ضعف سیستم نظارتی است. یا نظارتی وجود ندارد، یا اگر هست، به درستی عمل نمیکند. مسئولان نباید خدمات درمانی را محدود کنند یا بیمه تکمیلی تحمیلی را پیش بکشند. از وزیر کار، مدیرعامل تأمیناجتماعی و نمایندگان مجلس میخواهیم پرداخت بدهی دولت را در اولویت بگذارند.»
افزایش ۱۰۰ درصدی قیمت نان، تورم ۱۲۰ درصدی مواد خوراکی، شکاف ۲۰ میلیون تومانی بین حقوق و سبد معیشت، و معوقات ۲ ماهه بازنشستگان، همگی تصویر یک بحران عمیق معیشتی را ترسیم میکنند. بحرانی که با بدهی ۷۵۰ همتی دولت به تأمیناجتماعی و کاهش درآمدهای این سازمان، هر روز ابعاد گستردهتری پیدا میکند. کریمی در پایان هشدار میدهد: «صبر بازنشستهها رو به پایان است و آثار این مشکلات را امروز در خانوادهها میبینیم. از دولتیها و نمایندگان مجلس میخواهیم هرچه سریعتر در این روند تجدیدنظر کنند. وضعیت امروز واقعاً اسفبار است.»
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
