به گزارش اطلاع با ما ، نان : افزایش ۵۲ درصدی قیمت نان در مرداد ۱۴۰۴ نتوانست بازار را آرام کند. حذف کمکهزینه نانوایان، موجب افت کیفیت، گرانی پنهان و نارضایتی عمومی شده است. بررسیها نشان میدهد سیاست تثبیت قیمت بدون پشتوانه مالی، هم به زیان نانوایان تمام شده و هم به تضعیف امنیت غذایی مردم انجامیده است.
نان، سادهترین و حیاتیترین عنصر سفره ایرانی، امروز در وضعیتی آشفته قرار دارد. افزایش ۵۲ درصدی نرخ نان که قرار بود راه نجاتی برای نانوایان باشد، نهتنها مشکلات آنان را حل نکرد، بلکه با حذف یارانه و کمکهزینه تولید، بازار را وارد مرحله تازهای از نابسامانی کرد. نانواها دیگر توان پرداخت هزینههای بالای اجاره، انرژی و دستمزد را ندارند و برای بقا، وزن نان را کم و کیفیت را پایین آوردهاند.
اگرچه نرخ رسمی نان بربری ۵,۳۵۰ و سنگک ۷,۶۰۰ تومان اعلام شده، اما در واقعیت، قیمتها در تهران و دیگر شهرها چند برابر مصوب است. در بسیاری از نانواییها نان بربری تا ۱۵ هزار تومان و سنگک تا ۴۰ هزار تومان فروخته میشود. حتی افزودن کمی کنجد، هزینه را تا ۵ هزار تومان افزایش میدهد. این تفاوت، حاصل سیاست تثبیت نرخ بدون نظارت و قطع زنجیره حمایت مالی دولت است؛ حمایتی که تا تابستان امسال ۴۰ درصد از هزینه روزانه نانواییها را تأمین میکرد.
با حذف کمکهزینهها، توازن اقتصادی نانواییها بههم خورده است. در حالی که دولت ماهانه بیش از ۱.۱ همت برای جبران هزینه نانواها میپرداخت، توقف این پرداخت از تیرماه، بسیاری از واحدها را به مرز تعطیلی کشانده است. نتیجه روشن است: نانوایان زیان میبینند، مردم نان گرانتر میخرند و کیفیت هم قربانی میشود.
دولت همچنان از سیاست «ثبات قیمت نان» دفاع میکند و وعده افزایش مجدد نرخ را رد کرده، اما واقعیت میدانی از چیزی دیگر حکایت دارد. افزایش هزینه تولید، نبود حمایت نقدی و تاخیر در پرداختها باعث شده تثبیت قیمت به شعاری غیرعملی تبدیل شود. بازار نان اکنون در وضعیت خاکستری قرار دارد؛ جایی که نرخها غیررسمی بالا رفته و مردم احساس بیاعتمادی نسبت به سیاستهای حمایتی پیدا کردهاند.
بحران در زنجیره آرد و نان، تنها مسئلهای صنفی نیست. وقتی کیفیت نان پایین میآید و قیمت آن بالا میرود، امنیت غذایی کشور تهدید میشود. دولت اگر بهدنبال مهار تورم است، باید بهجای توقف پرداختها، نظام حمایتی هدفمند ایجاد کند؛ نه اینکه فشار را از خزانه به سفره مردم منتقل سازد.
در نهایت، بازنده این وضعیت، هر دو طرف هستند. نانواها از زیان و بیعملی دولت گلایه دارند و مردم از گرانی و بیکیفیتی. تا زمانی که زنجیره آرد و نان شفاف و پایدار نشود، هر تصمیمی در ظاهر حمایتی، در عمل به زیان عمومی تمام خواهد شد.
بازار نان در آستانه بحرانی ساختاری است.تداوم تثبیت قیمت بدون پرداخت کمکهزینه، میتواند نانوایان بیشتری را از چرخه تولید خارج کند. اصلاح زنجیره آرد، بازگشت یارانهها به شیوه هوشمند و نظارت واقعی بر توزیع، تنها راه حفظ نان سفره ایرانیان است
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
