زنگ خطر رشد منفی اقتصاد ایران؛ آمار رسمی بانک مرکزی از رکود عمیق در ۱۴۰۴ پرده برداشت

به گزارش اطلاع با ما، اقتصاد ایران – تازه‌ترین گزارش بانک مرکزی از رشد تولید ناخالص داخلی به قیمت‌های ثابت سال ۱۴۰۰ نشان می‌دهد اقتصاد ایران در نیمه نخست سال ۱۴۰۴ با کاهش سطح فعالیت‌های اقتصادی روبه‌رو شده است. بر اساس این داده‌ها، رشد اقتصادی با احتساب نفت منفی ۰.۶ درصد و رشد بدون نفت منفی ۰.۸ درصد ثبت شده؛ آماری که از تداوم رکود در بخش‌های واقعی اقتصاد حکایت دارد.

ضعف تقاضا و سرمایه‌گذاری؛ موتور رشد از کار افتاد

تحلیل این ارقام نشان می‌دهد کاهش تقاضای مؤثر، افت سرمایه‌گذاری و افزایش نااطمینانی اقتصادی، همچنان عوامل اصلی فشار بر رشد اقتصادی هستند. در چنین شرایطی، حتی بخش‌هایی که در سال‌های گذشته نقش پیشران داشتند نیز نتوانسته‌اند اقتصاد را به مسیر رشد بازگردانند.

کشاورزی و صنعت؛ دو بخش با عملکرد نگران‌کننده

در میان بخش‌های اصلی اقتصاد، کشاورزی با رشد منفی ۲.۹ درصدی عملکردی ضعیف‌تر از متوسط اقتصاد داشته است. محدودیت‌های اقلیمی، افزایش هزینه نهاده‌ها و کاهش بهره‌وری از جمله عوامل اثرگذار بر این افت عنوان می‌شود.

بخش صنایع و معادن نیز که همواره یکی از موتورهای اصلی رشد اقتصادی محسوب می‌شود، رشد منفی ۳.۴ درصدی را ثبت کرده است. استمرار رکود تولید، مشکلات تأمین انرژی، فشار هزینه‌ها و کاهش سرمایه‌گذاری صنعتی از دلایل اصلی این وضعیت ارزیابی می‌شود.

نفت مثبت شد، اما کافی نبود

در مقابل، بخش نفت توانسته رشد مثبت ۱.۱ درصدی را در شش‌ماهه نخست سال ثبت کند. با این حال، این رشد محدود نتوانسته اثر منفی رکود در سایر بخش‌ها، به‌ویژه صنعت و ساختمان، را جبران کند و در مجموع تصویر کلی اقتصاد همچنان منفی باقی مانده است.

رکود سنگین ساختمان؛ ضربه به اشتغال و صنایع وابسته

یکی از نگران‌کننده‌ترین بخش‌های گزارش بانک مرکزی، عملکرد بخش ساختمان است. طبق این آمار، رشد شش‌ماهه ساختمان به منفی ۱۲.۹ درصد رسیده؛ رقمی که از رکودی عمیق و کم‌سابقه در این بخش خبر می‌دهد.

کارشناسان معتقدند کاهش شدید ساخت‌وساز، نتیجه ترکیبی از افت قدرت خرید، افزایش هزینه مصالح، نرخ‌های بالای تأمین مالی و نااطمینانی نسبت به آینده اقتصاد است؛ عواملی که نه‌تنها ساختمان، بلکه زنجیره‌ای از صنایع وابسته و بازار کار را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد.

چشم‌انداز اقتصاد؛ هشدار برای سیاست‌گذار

مجموع این داده‌ها نشان می‌دهد اقتصاد ایران در سال ۱۴۰۴ با چالش‌های ساختاری جدی مواجه است. ادامه رشد منفی، به‌ویژه در بخش‌هایی مانند ساختمان و صنعت، می‌تواند پیامدهای بلندمدتی برای اشتغال، درآمد خانوارها و ثبات اقتصادی به همراه داشته باشد؛ موضوعی که ضرورت بازنگری در سیاست‌های اقتصادی و سرمایه‌گذاری را بیش از پیش برجسته می‌کند.

این گزارش بر پایه بررسی‌های تحریریه اطلاع باما و مرور داده‌های منتشرشده در رسانه‌های کشور تنظیم شده است.

کانال اطلاع باما در تلگرام