به گزارش اطلاع با ما ، سفرههای خالی: در حالیکه بیش از نیمی از جمعیت کشور کمتر از استاندارد ۲۱۰۰ کالری در روز مصرف میکنند، بسیاری از ردیفهای بودجهای همچنان توسط گروههای پرنفوذ حفظ شدهاند. کارشناسان هشدار میدهند که ۹۸ درصد نقدینگی کشور صرفاً عددی در سامانههای بانکی است و تا اصلاح ساختار بودجه و کنترل تورم، فقر و ناامنی غذایی گسترش خواهد یافت.
بر اساس دادههای مرکز آمار، حدود ۶ دهک از جامعه یعنی نزدیک به ۶۰ درصد مردم ایران، کالری روزانه کافی دریافت نمیکنند. این شاخص نشاندهنده فقر تغذیهای است؛ فقر نه از نبود مطلق درآمد، بلکه از ناچاری در تخصیص بودجه خانوار به آموزش، حملونقل و درمان به جای خوراک.
به گفته کارشناسان، کاهش مصرف کالری در دهکهای پایین و میانی، زنگ خطر جدی برای امنیت غذایی کشور است. کوچک شدن سفرهها، نتیجه مستقیم تورم ساختاری و کاهش قدرت خرید است؛ پدیدهای که دیگر فقط اقشار ضعیف را درگیر نکرده و طبقه متوسط را هم به مرز بحران رسانده است.
اقتصاددانان تأکید میکنند تا زمانی که تورم مهار نشود، افزایش دستمزد یا کنترل قیمتها هیچ تأثیر پایداری نخواهد داشت. تثبیت صوری قیمت کالاها، تنها باعث فشار مضاعف بر بودجه دولت و بانک مرکزی میشود و در نهایت، از مسیر چاپ پول، دوباره به تورم دامن میزند. به تعبیر کارشناسان، این چرخه معیوب مانند «گلوله برفی تورم» است که با هر تصمیم مقطعی بزرگتر میشود.
۹۸ درصد نقدینگی کشور، در واقع پول فیزیکی نیست؛ بلکه اعداد و ارقامی است که در کامپیوتر بانکها ثبت شدهاند. این به معنای «خلق اعتبار بیپشتوانه» است. وقتی دولت برای جبران کسری بودجه به استقراض از بانک مرکزی روی میآورد، این نقدینگی مجازی به تورم واقعی در بازار منجر میشود — نتیجهاش همان فقر کالری و حذف اقلام ضروری از سبد غذایی مردم است.
هرچند اصلاح ساختار بودجه یکی از کلیدهای مهار تورم است، اما بسیاری از ردیفهای بودجهای، ذینفعان قدرتمندی دارند. به گفته کارشناسان، هر بار که دولت قصد حذف یا اصلاح این ردیفها را دارد، مقاومتهایی شکل میگیرد. نتیجه، تداوم بودجههای غیرمولد و افزایش هزینههای جاری است که فشار نهایی آن بر مردم وارد میشود.
وقتی بیش از نیمی از مردم به کالری استاندارد روزانه دسترسی ندارند، سخن گفتن از رشد اقتصادی و پیشرفت، شعاری توخالی است. اقتصاد ایران پیش از هر چیز به بازنگری شجاعانه در سیاستهای مالی و بودجهای نیاز دارد. بدون اصلاح ساختار بودجه، هر سیاست ضدتورمی تنها مُسکّنی موقتی است — و در نهایت، سفره مردم کوچکتر از قبل خواهد شد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ