به گزارش اطلاع با ما ، با اعلام نرخ سوم بنزین و مطرح شدن سناریوی ۵۰۰۰ تومانی، سرنوشت سهمیه خودروهای کارکرده به موضوعی بحثبرانگیز تبدیل شده است. اظهارنظرهای متناقض مسئولان، احتمال قطع یا تداوم سهمیه پس از تعویض پلاک را در هالهای از ابهام قرار داده و همین مسئله بازار خودروهای دستدوم را در شرایطی انتظاری و پرنوسان قرار داده است.
با معرفی نرخ سوم بنزین و برجستهشدن بحث بنزین ۵۰۰۰ تومانی، توجه بازار خودرو دوباره به سمت آینده سهمیه سوخت خودروهای کارکرده جلب شده است. اظهارات متفاوت مسئولان دولتی درباره انتقال یا عدم انتقال سهمیه به مالک جدید باعث شده فعالان بازار نتوانند چشمانداز روشنی از وضعیت ماههای آینده ترسیم کنند. همزمان، برخی بندهای مصوبه جدید نیز امکان تغییر سیاست فعلی را تقویت کرده و گمانهزنیها را افزایش داده است.
در روزهای نخست اجرای نرخ سوم بنزین، مسئولان ابتدا بر انتقال سهمیه به مالک جدید تأکید کردند، اما اندکی بعد لحن برخی اظهارنظرها تغییر کرد. از سوی دیگر، ارائه سامانه برخط ثبت مالکیت در بند هفتم مصوبه، از نگاه بخشی از کارشناسان نشانهای از احتمال تغییر در نحوه تخصیص سهمیه به خودروهای کارکرده دانسته میشود. همین فضای مبهم، بازار خودروهای دستدوم را وارد وضعیتی کرده که معاملهگران ترجیح میدهند منتظر مشخصشدن سیاست نهایی بمانند.
اگر دولت تصمیم بگیرد پس از تعویض پلاک سهمیه ۱۵۰۰ و ۳۰۰۰ تومانی را حذف کند، رفتار بازار تغییر عمدهای خواهد کرد. قطع سهمیه میتواند باعث کاهش انگیزه برای مراجعه به مراکز تعویض پلاک شود و بخشی از معاملات به سمت قراردادهای غیررسمی برود؛ موضوعی که ریسک معامله را افزایش میدهد و نظم سامانههای مالکیتی را تحت فشار قرار میدهد. از سوی دیگر، حذف یارانه پنهان بنزین ارزش اقتصادی خودروهای دستدوم را کاهش داده و زمینه ریزش قیمتها را فراهم میکند. در چنین شرایطی احتمال دارد مالکان بیشتر به سمت استفاده از سوخت جایگزین یا دوگانهسوز کردن خودرو بروند، هرچند محدودیتهای جدید در سهمیه CNG نیز چالشهایی ایجاد کرده است. حذف سهمیه همچنین میتواند روند نوسازی ناوگان را کندتر کند، زیرا خودروهای صفر کیلومتر نیز سهمیه یارانهای دریافت نمیکنند و انگیزهای برای جایگزینی خودروهای قدیمی ایجاد نمیشود.
در صورتی که سهمیه خودروهای کارکرده پس از تعویض پلاک همچنان فعال بماند، اوضاع بازار متفاوت خواهد بود. در این حالت خودروهای دستدوم به دلیل برخورداری از کارت سوخت سهمیهدار، نسبت به خودروهای صفر کیلومتر مزیت اقتصادی پیدا میکنند. این مسئله میتواند باعث رشد تقاضا و افزایش قیمت خودروهای کمکارکرد شود. همچنین احتمال شکلگیری بازارهای غیررسمی کارت سوخت نیز وجود دارد؛ چراکه اختلاف قیمت بنزین یارانهای با نرخ آزاد، کارت سوخت را به یک دارایی قابلمعامله تبدیل میکند. ادامه سهمیه برای خودروهای پرمصرف ممکن است برخلاف هدف اصلی اصلاح الگوی سوخت عمل کرده و انگیزه جایگزینی ناوگان قدیمی را کاهش دهد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
