به گزارش اطلاع با ما ، سقف وام خرید و ساخت مسکن برای زوجین در تهران به ۲ میلیارد تومان افزایش یافته است؛ اما با توجه به قیمت بالای مسکن، هزینه خرید اوراق و اقساط تسهیلات، قدرت خرید واقعی این وام همچنان محدود است. محاسبات بر اساس قیمت متوسط هر مترمربع مسکن در تهران نشان میدهد این وام در حالت میانگین تنها امکان خرید حدود ۱۰ متر خانه را فراهم میکند.
افزایش سقف تسهیلات مسکن اگرچه در نگاه نخست خبر امیدوارکنندهای برای متقاضیان خرید خانه محسوب میشود، اما مقایسه رقم وام با قیمت مسکن در تهران تصویر متفاوتی نشان میدهد. سقف وام خرید و ساخت مسکن برای زوجین تهرانی به ۲ میلیارد تومان رسیده، در حالی که قیمت هر مترمربع مسکن در پایتخت به مراتب بالاتر از توان مالی بسیاری از خانوارهاست.
به این ترتیب، سؤال اصلی دیگر فقط این نیست که «وام مسکن چقدر شده؟»؛ بلکه مسئله مهمتر این است که وام جدید در عمل چند متر از یک واحد مسکونی را پوشش میدهد؟
بر اساس تصمیم جدید بانک مرکزی، سقف تسهیلات خرید و ساخت مسکن از محل اوراق گواهی حق تقدم افزایش پیدا کرده است.
در تهران، متقاضیان انفرادی میتوانند تا سقف یک میلیارد تومان تسهیلات دریافت کنند و این رقم برای زوجین به ۲ میلیارد تومان رسیده است.
سقف تسهیلات در سایر مناطق نیز متناسب با جمعیت و موقعیت شهری تعیین شده است. در مراکز استانها و شهرهای بالای ۲۰۰ هزار نفر، سقف وام انفرادی ۸۰۰ میلیون تومان و سقف تسهیلات زوجین یک میلیارد و ۶۰۰ میلیون تومان خواهد بود.
در سایر شهرها نیز سقف تسهیلات به ۶۰۰ میلیون تومان برای متقاضیان انفرادی و یک میلیارد و ۲۰۰ میلیون تومان برای زوجین رسیده است.
در کنار تسهیلات خرید و ساخت، سقف وام جعاله نیز افزایش پیدا کرده است.
بر اساس تصمیم جدید، سقف تسهیلات تعمیر مسکن از ۲۸۰ میلیون تومان به ۴۰۰ میلیون تومان رسیده است. این تسهیلات میتواند برای تعمیر، بازسازی و تکمیل واحد مسکونی مورد استفاده قرار گیرد.
البته افزایش سقف وام بهتنهایی به معنای کاهش هزینههای خانوار نیست و متقاضی باید هزینه دریافت اوراق و بازپرداخت تسهیلات را نیز در محاسبات خود لحاظ کند.
سقف وام ودیعه برای مستأجران تهرانی از ۳۰۰ میلیون تومان به ۴۰۰ میلیون تومان افزایش پیدا کرده است. این رقم در مراکز استانها و شهرهای دارای بیش از ۲۰۰ هزار نفر جمعیت ۳۰۰ میلیون تومان و در سایر مناطق ۲۰۰ میلیون تومان تعیین شده است.
این افزایش میتواند بخشی از نیاز مالی مستأجران را پوشش دهد، اما میزان اثرگذاری آن به شرایط بازار اجاره و قیمت ودیعه در هر منطقه بستگی دارد.
یکی از نکات مهم درباره وام مسکن، مبلغی است که متقاضی باید برای خرید اوراق پرداخت کند.
هر برگ اوراق حق تقدم امکان دریافت ۵۰۰ هزار تومان تسهیلات را فراهم میکند. بنابراین برای دریافت یک میلیارد تومان وام، به حدود دو هزار برگ اوراق نیاز است.
در نتیجه، زوجی که قصد دریافت سقف ۲ میلیارد تومانی را دارد، باید هزینه قابلتوجهی بابت خرید اوراق پرداخت کند.
این مسئله باعث میشود رقم اسمی وام با مبلغی که در نهایت قدرت خرید واقعی برای خانوار ایجاد میکند، یکسان نباشد.
اگر میانگین قیمت هر مترمربع مسکن در تهران را حدود ۲۰۰ میلیون تومان در نظر بگیریم، وام ۲ میلیارد تومانی از نظر ریاضی معادل حدود ۱۰ مترمربع مسکن خواهد بود.
یعنی اگر فردی هیچ منبع مالی دیگری نداشته باشد و صرفاً بخواهد با مبلغ وام خانه خریداری کند، این تسهیلات حتی برای خرید یک واحد کوچک نیز کافی نیست.
البته این محاسبه بر اساس میانگین قیمت انجام شده و در مناطق ارزانتر یا گرانتر تهران، متراژ قابل خرید متفاوت خواهد بود.
مشکل اصلی بازار مسکن تنها پایین بودن سقف تسهیلات نیست. قیمت بالای واحدهای مسکونی، رشد هزینه ساخت، تورم و فاصله میان درآمد خانوار و قیمت خانه، همگی قدرت خرید متقاضیان را محدود کردهاند.
از طرف دیگر، هزینه خرید اوراق و نرخ سود تسهیلات نیز باعث میشود خانوار برای استفاده از وام، هزینه بیشتری متحمل شود.
بنابراین افزایش سقف تسهیلات زمانی میتواند اثر قابلتوجهی بر بازار داشته باشد که با افزایش درآمد خانوار، کنترل تورم مسکن و کاهش هزینه تأمین مالی همراه شود.
حتی اگر متقاضی بتواند هزینه خرید اوراق را تأمین کند، مسئله بعدی توان پرداخت اقساط است.
وام بزرگتر به معنای تعهد مالی بیشتر در سالهای آینده است. خانواری که بخش قابلتوجهی از درآمد ماهانه خود را صرف اجاره، خوراک و سایر هزینههای ضروری میکند، ممکن است توان پذیرش اقساط سنگین وام را نداشته باشد.
در نتیجه، افزایش سقف تسهیلات برای همه گروههای درآمدی به یک اندازه قابل استفاده نیست.
افزایش سقف وام مسکن میتواند بخشی از مشکل تأمین نقدینگی خریداران را کاهش دهد، اما بهتنهایی نمیتواند شکاف میان قیمت خانه و درآمد خانوار را از بین ببرد.
وقتی قیمت یک مترمربع خانه در تهران حدود ۲۰۰ میلیون تومان باشد، وام ۲ میلیارد تومانی تنها بخش کوچکی از هزینه خرید یک واحد مسکونی را پوشش میدهد.
به همین دلیل، برای افزایش واقعی قدرت خرید خانوار، سیاستهای مربوط به وام باید در کنار افزایش عرضه مسکن، کنترل تورم، کاهش هزینه ساخت و بهبود قدرت بازپرداخت خانوارها دنبال شود.
وام ۲ میلیاردی مسکن برای زوجین تهرانی نسبت به سقفهای قبلی افزایش قابلتوجهی دارد، اما مقایسه این رقم با قیمت فعلی مسکن نشان میدهد که قدرت خرید آن همچنان محدود است.
با فرض قیمت متوسط ۲۰۰ میلیون تومان برای هر مترمربع، این تسهیلات حدود ۱۰ مترمربع خانه را پوشش میدهد؛ آن هم پیش از در نظر گرفتن هزینه خرید اوراق و سایر هزینههای دریافت وام.
بنابراین، برای متقاضیان مسکن، افزایش سقف وام خبر مثبتی است، اما ۲ میلیارد تومان هنوز فاصله زیادی با هزینه خرید یک خانه معمولی در تهران دارد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
