به گزارش اطلاع با ما ، حقوق و درآمد پزشکان در ایران بار دیگر به یکی از موضوعات بحثبرانگیز حوزه سلامت تبدیل شده است؛ موضوعی که این بار از سوی معاون درمان وزیر بهداشت مطرح شده و نگرانیهایی درباره ادامه فعالیت پزشکان، بهویژه در مناطق محروم، ایجاد کرده است.
معاون درمان وزیر بهداشت با اشاره به طولانی بودن مسیر تحصیل پزشکان و دشواریهای ورود آنها به بازار کار گفت، یک پزشک ممکن است حدود ۱۰ سال از زندگی خود را صرف تحصیل و آموزش تخصصی کند؛ در حالی که در همین مدت، فردی با سابقه مشابه در برخی مشاغل دیگر میتواند به درآمد و ثبات اقتصادی بیشتری برسد.
یکی از نکات قابل توجه مطرحشده از سوی معاون درمان وزیر بهداشت، رقم دریافتی پزشکان متخصص در مناطق محروم است.
به گفته او، یک پزشک متخصص که در مناطق محروم فعالیت میکند، ماهانه حدود ۲۵ تا ۲۶ میلیون تومان دریافتی دارد و کارانه نیز تنها یک یا دو مرتبه در سال پرداخت میشود.
این مقام مسئول معتقد است چنین درآمدی با توجه به هزینههای زندگی، رفتوآمد و مسئولیت سنگین پزشکان، انگیزه کافی برای حضور در مناطق محروم ایجاد نمیکند.
در بخش دیگری از این اظهارات، مبلغ ویزیت پزشک عمومی حدود ۳۰۰ هزار تومان اعلام شد؛ با این حال، تمام این مبلغ الزاماً به عنوان درآمد خالص پزشک محسوب نمیشود و بخشی از هزینه خدمات نیز از سوی بیمهها پرداخت میشود.
به همین دلیل، مقایسه مبلغ ویزیت با درآمد نهایی پزشک بدون در نظر گرفتن هزینههای مطب، مالیات، بیمه، تجهیزات و سهم بیمهها نمیتواند تصویر کاملی از وضعیت درآمدی جامعه پزشکی ارائه دهد.
یکی از مشکلاتی که در این اظهارات مورد تأکید قرار گرفته، توزیع نامتوازن پزشکان در کشور است.
مناطق محروم معمولاً برای جذب و حفظ پزشکان با چالشهای بیشتری مواجه هستند؛ چرا که پزشک علاوه بر درآمد، به امکانات مناسب درمانی، تجهیزات، محل سکونت، امنیت شغلی و شرایط قابل قبول برای زندگی خانوادگی نیاز دارد.
معاون درمان وزیر بهداشت معتقد است پایین بودن پرداختیها باعث شده بخشی از پزشکان تمایل کمتری برای فعالیت در این مناطق داشته باشند.
طولانی بودن دوره تحصیل، ورود دیرهنگام به بازار کار و افزایش هزینههای زندگی، از جمله عواملی است که میتواند تصمیم پزشکان جوان درباره آینده شغلیشان را تحت تأثیر قرار دهد.
بر اساس اظهارات معاون درمان وزیر بهداشت، برخی پزشکان برای ادامه تحصیل یا فعالیت حرفهای به خارج از کشور فکر میکنند و گروهی دیگر نیز ممکن است مسیر شغلی خود را تغییر دهند و وارد حوزههایی مانند مدیریت شرکتها یا ساختوساز شوند.
این موضوع، در صورت تداوم، میتواند مسئله تأمین نیروی انسانی در بخش درمان و توزیع پزشکان میان مناطق مختلف کشور را پیچیدهتر کند.
در کنار مسئله پرداختی پزشکان، افزایش هزینه تجهیزات و خدمات پزشکی نیز به عنوان یکی دیگر از چالشهای نظام سلامت مطرح شده است.
معاون درمان وزیر بهداشت اعلام کرده است که هزینه خرید تجهیزات سنگین پزشکی طی سالهای اخیر افزایش چشمگیری داشته است؛ به طوری که منابعی که در گذشته امکان خرید صدها دستگاه تخصصی را فراهم میکرد، امروز قدرت خرید بسیار کمتری دارد.
افزایش هزینه تجهیزات، دارو و سایر ملزومات درمانی در نهایت فشار بیشتری بر مراکز درمانی و نظام سلامت وارد میکند.
اظهارات معاون درمان وزیر بهداشت درباره ورود برخی پزشکان به مشاغل غیرپزشکی، تصویری نگرانکننده از بخشی از بازار کار جامعه پزشکی ارائه میکند.
با این حال، نمیتوان بر اساس این اظهارات نتیجه گرفت که همه یا اکثریت پزشکان کشور طبابت را کنار گذاشتهاند. آنچه مطرح شده، وجود روندی از کاهش انگیزه در بخشی از جامعه پزشکی و تغییر مسیر شغلی برخی پزشکان است.
اگر اختلاف میان درآمد، هزینههای زندگی و مسئولیت حرفهای پزشکان افزایش پیدا کند، حفظ نیروی متخصص در نظام درمان به یک چالش جدیتر تبدیل خواهد شد.
به نظر میرسد حل مشکل فقط با افزایش ظرفیت پذیرش دانشجوی پزشکی یا الزام پزشکان به حضور در مناطق محروم امکانپذیر نیست. حفظ نیروی متخصص نیازمند مجموعهای از سیاستهای اقتصادی و شغلی است؛ از اصلاح نظام پرداخت و تسویه منظم کارانهها گرفته تا تأمین امکانات مناسب، مسکن و شرایط کاری قابل قبول در مناطق کمتر برخوردار.
در نهایت، مسئله اصلی این است که پزشک متخصص پس از سالها تحصیل و آموزش، بتواند از شغل خود درآمدی متناسب با مسئولیت، تخصص و هزینههای زندگی داشته باشد.
اظهارات اخیر معاون درمان وزیر بهداشت نشان میدهد که مسئله درآمد و انگیزه شغلی پزشکان، بهویژه در مناطق محروم، دیگر صرفاً یک مطالبه صنفی نیست و میتواند مستقیماً بر آینده توزیع نیروی انسانی و کیفیت دسترسی مردم به خدمات درمانی اثر بگذارد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ