به گزارش اطلاع با ما در حالیکه گزارشها از قتل بیش از دو هزار غیرنظامی در شهر الفاشر سودان خبر میدهند، تحلیلها نشان میدهد منافع اقتصادی و جاهطلبیهای ژئوپلیتیکی برخی کشورهای منطقه، بهویژه امارات، نقشی کلیدی در تداوم این درگیری خونین دارد. طلا، زمین و بنادر سودان حالا به سوختی برای جنگی تبدیل شدهاند که مردم بیدفاع، قربانی اصلی آن هستند.
درگیری داخلی سودان از آوریل ۲۰۲۳ میان نیروهای مسلح سودان (SAF) و نیروهای پشتیبانی سریع (RSF) آغاز شد و تاکنون دهها هزار کشته و میلیونها آواره برجای گذاشته است. در پس این جنگ داخلی، شبکههای اقتصادی قدرتمندی وجود دارد که از طریق قاچاق طلا و تجارت غیرشفاف، چرخ جنگ را میچرخانند. طبق گزارش نهادهای بینالمللی، حدود ۹۰ درصد طلای استخراجشده از سودان به شکل غیرقانونی از کشور خارج میشود و عمده آن از مسیر دارفور، لیبی و دبی به بازارهای جهانی میرسد.
شهر الفاشر در شمال دارفور بهدلیل موقعیت راهبردیاش در نزدیکی مرز چاد و مسیر دسترسی به بنادر سودان، به نقطه تمرکز درگیریها تبدیل شده است. منابع محلی از کشتهشدن هزاران غیرنظامی در روزهای اخیر خبر میدهند؛ رخدادی که نهتنها جنبه نظامی بلکه بُعد اقتصادی و ژئوپلیتیکی آشکاری دارد.
تحلیلگران منطقهای میگویند امارات با استفاده از نفوذ اقتصادی خود در سودان، شبکهای از شرکتهای تجاری و بانکی ایجاد کرده که بخشی از آنها در فعالیتهای مرتبط با طلا، زمینهای کشاورزی و حملونقل دریایی نقش دارند. این نفوذ، علاوه بر منافع مالی، ابزار فشار سیاسی برای کنترل منابع استراتژیک سودان محسوب میشود. برخی گزارشها همچنین از رقابت پنهان میان عربستان سعودی و امارات برای نفوذ در ساختار آینده سودان خبر میدهند؛ رقابتی که بهای آن را مردم بیدفاع این کشور میپردازند.
شرکتهای وابسته به سرمایههای خلیجی، بخش وسیعی از زمینهای حاصلخیز سودان را برای تولیدات کشاورزی و صادرات مواد غذایی در اختیار گرفتهاند. در حالیکه میلیونها سودانی با قحطی و ناامنی غذایی دستوپنجه نرم میکنند، این زمینها به خدمت تأمین امنیت غذایی دیگر کشورها درآمدهاند. تحلیلگران معتقدند تداوم این وضعیت بدون شفافسازی نقش بازیگران اقتصادی خارجی، چشماندازی برای پایان جنگ باقی نمیگذارد.
سودان اکنون بیش از هر زمان دیگری به صحنه رقابت قدرتهای منطقهای تبدیل شده است؛ جایی که طلا، زمین و بنادر جای مردم را در معادلات سیاسی گرفتهاند. سکوت جامعه جهانی در برابر این فاجعه انسانی، به معنای تداوم چرخهای است که سود آن برای معدودی بازیگر اقتصادی و سیاسی، و زیانش برای میلیونها انسان بیدفاع است.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ