پیروزی خاموش مدافعان فیلترینگ؛ تبریکی که از دلِ یک شکست جمعی بیرون آمد

به گزارش اطلاع با ما ، فیلترینگ : در سال‌هایی که فیلترینگ لایه‌به‌لایه گسترده‌تر شد، جامعه دیجیتال ایران هزینه‌های سنگینی پرداخت کرد؛ از زمان و سرمایه شهروندان تا فرصت‌های اقتصادی و علمی. این گزارش، روایتی انتقادی و غیرحقوقی از کسانی است که این مسیر را پیش بردند و تبریکی کنایه‌آمیز به آن‌ها.

تبریکی که باید داده شود؛ شما بازی را بردید

در این سال‌ها، ساختار فیلترینگ چنان مستحکم شد که هیچ جریان منتقدی نتوانست آن را متوقف کند. نتیجه روشن است: شما برنده شدید و ما بازنده بودیم؛ بازنده زمان، سرمایه، انگیزه و آینده دیجیتال کشور. اقتصاد دیجیتال فرصت‌هایش را از دست داد و جوانان، سال‌های مهم زندگی خود را.

مدافعان اصلی محدودسازی؛ از پشت صحنه تا صحن علنی

رؤسا، مدیران و چهره‌هایی که سال‌ها از محدودیت اینترنت دفاع کردند، توانستند مسیر دلخواه خود را پیش ببرند. از مسئولانی که به‌طور پیوسته علیه پلتفرم‌های محبوب مردم سخن گفتند تا نمایندگانی که در نخستین فرصت، در صحن علنی مجلس، از ادامه فیلتر دفاع کردند؛ همه در یک نقطه مشترک بودند: باور به خطرناک بودن شبکه‌هایی که جهان از آن‌ها استفاده می‌کند.

تناقض‌های بزرگ؛ از مخالفت تا فعالیت در همان پلتفرم‌های فیلترشده

در حالی که مردم با فیلترشکن‌ها دست‌وپنجه نرم می‌کردند، بسیاری از همان چهره‌ها از طریق اینترنت‌های ویژه به تلگرام و توئیتر دسترسی داشتند. حتی ویدئوهای نطق‌های تند علیه شبکه‌های اجتماعی، چند ساعت بعد در کانال‌های تلگرامی منتشر می‌شد؛ پارادوکسی که آن‌قدر تکرار شد تا به یک امر روزمره تبدیل شود.

فیلترشکن؛ هدیه ناخواسته شما به جامعه

شما موفق شدید در گوشی هر کودک و بزرگسال، مجموعه‌ای از برنامه‌های ناشناس امنیتی را جا دهید؛ نرم‌افزارهایی که هیچ‌کس از سطح دسترسی‌شان خبر ندارد. امروز حتی مسئولان ارشد کشور نیز برای دسترسی به صفحات اطلاع‌رسانی، مجبور به استفاده از ابزارهایی شده‌اند که امنیت‌شان مشخص نیست.

سیمکارت‌های ویژه؛ امتیازی که شکاف اعتماد را عمیق‌تر کرد

از اینترنت آزاد اختصاصی برای برخی مدیران گرفته تا سیمکارت‌هایی که سرعت و دسترسی بی‌دردسر دارند، همه نشان داد شکاف دیجیتال عمداً بازتر شده است. این امتیازها به‌جای پاسخگویی، تنها به عادی‌شدن شرایط کمک کرده و کسی نیز مسئولیت پیامدهای این وضعیت را برعهده نمی‌گیرد.

صدایی که شنیده نشد؛ متخصصانی که برچسب خوردند

متخصصان و پژوهشگران امنیت شبکه بارها درباره خطر فیلترشکن‌های ناشناس هشدار دادند، اما حاشیه‌ها و سوءظن‌ها اجازه نداد نگاه کارشناسی به سیاستگذاری تبدیل شود. در عوض، تصور غلطی شکل گرفت که مشکل اصلی، وجود شبکه‌های اجتماعی است نه نبود زیرساخت امن.

ورود محدودیت به خانه دانش‌آموزان

میلیون‌ها دانش‌آموز از منابع آموزشی جهانی محروم شدند و این پرسش همچنان بی‌پاسخ ماند که چرا باید مسیر یادگیری نسل جدید محدود شود؟ چرا دسترسی به ساده‌ترین ابزار آموزشی باید تحت تأثیر فیلترینگ قرار گیرد؟

برنامه‌ای که بی‌نقص اجرا شد

شاید کنایه‌آمیز باشد، اما واقعیت این است: از نگاه شما همه‌چیز طبق برنامه پیش رفت. حتی وقتی از خطر فیلترشکن‌ها گفته شد، تغییری رخ نداد. اختلال‌ها، کندی‌ها و هزینه‌های پنهان، بخشی از روزمره مردم شد و مسئولیت مشکلات نیز میان نهادهای مختلف دست‌به‌دست شد.

در پایان؛ تبریک به برندگان

پیروزی متعلق به شماست. شما ساختاری را حفظ و تثبیت کردید که هر روز پیچیده‌تر و قدرتمندتر شد. ما اما بخش‌هایی از آینده‌مان را باختیم؛ از کیفیت زندگی تا فرصت‌های اقتصادی. امید آن است روزی مسئولیت این وضعیت پذیرفته شود و پاسخ روشنی برای این سال‌ها ارائه گردد. تا آن روز، پیروزی‌تان مبارک.

این گزارش بر پایه بررسی‌های تحریریه اطلاع باما و مرور داده‌های منتشرشده در رسانه‌های کشور تنظیم شده است.

کانال اطلاع باما در تلگرام