به گزارش اطلاع با ما ، بررسی تازه درباره کیفیت زندگی در محلههای تهران نشان میدهد امکانات شهری تنها معیار رضایت شهروندان نیست. اگرچه بسیاری از محلههای شمالی به دلیل دسترسی بهتر به خدمات، فضای سبز و زیرساختهای شهری امتیاز بالاتری کسب کردهاند، اما در برخی محلههای قدیمی جنوب تهران نیز سطح رضایت ساکنان فراتر از انتظار ارزیابی شده است؛ موضوعی که نقش عوامل اجتماعی و حس تعلق به محله را بیش از گذشته پررنگ میکند.
کیفیت زندگی شهری مجموعهای از عوامل اقتصادی، اجتماعی و محیطی را در بر میگیرد. میزان رضایت از محل سکونت، دسترسی به خدمات عمومی، امنیت، فضای فرهنگی، روابط اجتماعی و احساس آرامش از مهمترین شاخصهایی هستند که تجربه زندگی شهروندان را شکل میدهند.
بررسیها نشان میدهد هرچند محلههای برخوردار از امکانات مناسب معمولاً امتیاز بالاتری دارند، اما این موضوع همیشه تعیینکننده میزان رضایت ساکنان نیست.
مطالعات انجامشده نشان میدهد پنج شاخص بیشترین تأثیر را بر کیفیت زندگی در محلههای تهران دارند؛ شامل سطح خدمات شهری، تراکم جمعیت، شرایط اقتصادی ساکنان، میزان فرسودگی بافت شهری و سرمایه اجتماعی.
ترکیب این عوامل باعث شده برخی محلهها با وجود کمبود امکانات، همچنان از نظر ساکنان محیطی مطلوب برای زندگی باشند.
برخی محلههای قدیمی جنوب تهران با وجود چالشهایی مانند فرسودگی بافت، تراکم جمعیت و محدودیت خدمات شهری، همچنان از رضایت قابل توجه ساکنان برخوردارند.
کارشناسان دلیل این موضوع را وجود روابط اجتماعی قوی، همسایگیهای پایدار، احساس تعلق به محله و اعتماد میان ساکنان میدانند. این سرمایه اجتماعی موجب شده کیفیت ذهنی زندگی در این مناطق بالاتر از آن چیزی باشد که تنها با شاخصهای کالبدی قابل اندازهگیری است.
در مقابل، برخی محلههای برخوردار شمال تهران با وجود امکانات گسترده، به دلیل انتظارات بالاتر شهروندان، کاهش تعاملات اجتماعی و وابستگی کمتر به فضاهای عمومی، در برخی شاخصهای رضایت امتیاز پایینتری کسب کردهاند.
این موضوع نشان میدهد افزایش امکانات بهتنهایی تضمینکننده احساس رضایت از زندگی نیست و کیفیت روابط اجتماعی نیز نقش مهمی در ارزیابی شهروندان دارد.
کارشناسان معتقدند کاهش فاصله امکانات میان مناطق مختلف، تقویت مشارکت شهروندان در مدیریت شهری، توسعه فضاهای عمومی، افزایش دسترسی به خدمات فرهنگی و توجه به گروههای مختلف اجتماعی میتواند کیفیت زندگی را در سراسر پایتخت بهبود بخشد.
در نهایت، تجربه محلههای مختلف تهران نشان میدهد کیفیت زندگی تنها با ساخت خیابان، پارک یا مراکز خدماتی افزایش نمییابد؛ بلکه احساس تعلق، اعتماد میان همسایگان و مشارکت اجتماعی نیز از مهمترین عوامل شکلدهنده رضایت شهروندان از محل زندگی به شمار میرود.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ