به گزارش اطلاع با ما ، زمستان ۱۴۰۴: تحلیلهای اقلیمی نشان میدهد زمستان ۱۴۰۴ ممکن است یکی از بیثباتترین زمستانهای اخیر باشد؛ فصلی که از گرمای غیرعادی تا سرمای قطبی را در فاصله چند روز تجربه میکنیم. تغییر فاز لانینا، کاهش یخهای قطبی و شاخصهای منفی اقلیمی، همگی از ناپایداری جدی در الگوهای آبوهوایی حکایت دارند.
پیشبینیها نشان میدهد زمستان ۱۴۰۴ قرار نیست سردترین زمستان قرن باشد، اما احتمالاً ناپایدارترین و پرنوسانترین فصل سالهای اخیر خواهد شد. این زمستان ممکن است هفتهای آفتابی و ملایم و هفتهای دیگر با برف و یخبندان همراه باشد؛ پدیدهای که ریشه در تغییرات گسترده اقلیمی دارد.
پدیدهی لانینا که موجب سردی آبهای اقیانوس آرام و شکلگیری جریانهای سرد میشود، رو به پایان است. با حرکت جو به سمت وضعیت خنثی یا حتی النینیو، تعادل الگوهای دمایی جهانی به هم میخورد. این تغییرات مسیر بادهای قطبی را نامنظم کرده و باعث میشود سرمای شمال به مناطق جنوبیتر از جمله ایران نفوذ کند.
شاخص QBO که چرخش بادها در ارتفاعات بالا را مشخص میکند، در فاز شرقی قرار دارد. این حالت باعث تضعیف جریان هوای قطبی میشود و احتمال گرمایش ناگهانی استراتوسفر را بالا میبرد؛ پدیدهای که در نتیجهاش سرمای قطبی به سرعت به عرضهای پایینتر سرازیر میشود — همان اتفاقی که در سطح زمین بهصورت سرمای شدید و برف ناگهانی احساس میشود.
امسال سطح یخهای قطب شمال کمتر از حد معمول گزارش شده است. این وضعیت موجب میشود مسیر بادهای قطبی حالت موجی پیدا کند و تا عرضهای پایینتر پیشروی کند. بنابراین حتی اگر آغاز زمستان معتدل باشد، امکان ورود موج سرمای ناگهانی در میانهی دی یا بهمن بسیار بالاست.
زمانی که دو شاخص AO (نوسان قطبی) و NAO (نوسان اطلس شمالی) همزمان منفی شوند، جریان هوای سرد قطب شمال به سمت جنوب هدایت میشود. کارشناسان هشدار میدهند اگر این همزمانی در زمستان ۱۴۰۴ رخ دهد، احتمال وقوع برف سنگین، کولاک و سرمای کمسابقه در ایران افزایش مییابد.
زمستان ۱۴۰۴ ممکن است با تغییرات ناگهانی دما همراه باشد؛ از روزهای گرم و آفتابی تا شبهای یخزده. این وضعیت علاوه بر چالش برای مردم، میتواند بر کشاورزی، مصرف انرژی، حملونقل و سلامت عمومی تأثیر بگذارد. چنین الگوهایی در سالهای ۱۳۸۶ و ۱۳۹۸ نیز تجربه شده است.
زمستان ۱۴۰۴ شاید رکورددار سرمای مطلق نباشد، اما قطعاً یکی از بیثباتترین زمستانهای دهه اخیر خواهد بود؛ فصلی که در آن فاصلهی بین آفتاب و برف، تنها چند روز است. آمادگی برای تغییرات سریع و برنامهریزی در حوزه انرژی و خدمات شهری، کلید عبور از این زمستان پرنوسان است.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
سلام البته تاثیر و نقش گرمایش جهانی بر پیچیده تر شدن معادلات آب و هوایی را هم نمی توان نادیده گرفت چه بسا که تاثیر شاخصهای دور پیوندی دیگر همانند دهه های پیشین نباشد بنابراین بهتر است بیشتر به پیش بینی های کوتاه مدت استناد کنیم تا ارزیابی های بلندمدت.
