به گزارش اطلاع با ما ، آمار بیکاری والدین: افزایش آمار بیکاری در استانهای محروم، انگیزه دانشآموزان برای ادامه تحصیل را تضعیف کرده و نرخ ترک تحصیل را بالا برده است. کارشناسان معتقدند که رفع این بحران نیازمند ورود هماهنگ وزارت آموزش و پرورش، وزارت بهداشت، وزارت راه و نهادهای اجتماعی است. طبق اصل سیام قانون اساسی، آموزش باید تا پایان متوسطه رایگان باشد، اما موانع اقتصادی، فرهنگی، جغرافیایی و مدیریتی همچنان مانع تحقق کامل این اصل شدهاند.
در حالیکه طبق اصل سیام قانون اساسی، آموزش تا پایان متوسطه باید رایگان باشد، نرخ ثبتنام در استانهایی مانند سیستان و بلوچستان، خوزستان و لرستان کاهش یافته است. فقر، بیکاری والدین و نبود چشمانداز شغلی، خانوادهها را به سمت سوق دادن فرزندان به کار و ترک مدرسه سوق داده است.
دکتر حیدر تورانی تأکید میکند که مشکل آموزش رایگان فقط مالی نیست. هزینههای جانبی تحصیل، نبود امکانات حملونقل در مناطق روستایی و کمبود زیرساختهای آموزشی، بسیاری از کودکان را از مدرسه دور کرده است. به گفته او، حتی هزینههای کوچک مانند خرید لوازمالتحریر یا ایابوذهاب، برای خانوادههای محروم مانعی بزرگ به شمار میآید.
وقتی نوجوانان میبینند برادر یا خواهر تحصیلکردهشان بیکار است، انگیزهای برای ادامه تحصیل پیدا نمیکنند. این چرخه معیوب—بیکاری، بیانگیزگی، ترک تحصیل و بیسوادی—سرمایه انسانی کشور را تهدید میکند و خطر بازگشت به دوران بیسوادی گسترده را در پی دارد.
ترک تحصیل فقط نتیجه فقر نیست. فاصله زیاد مدارس، نبود وسایل ایابوذهاب، تأثیرپذیری نوجوانان از دوستان و فرصتهای کار غیررسمی در مناطق مرزی، همه در این روند دخیلاند. تورانی تأکید میکند که علل بازماندگی از تحصیل به دو گروه تقسیم میشوند: علل عام (فقر، کمبود امکانات) و علل خاص (شرایط خانوادگی یا جسمی دانشآموز).
کارشناسان بر این باورند که وزارت آموزش و پرورش به تنهایی قادر به حل این بحران نیست. وزارت راه و شهرسازی باید مسیرهای دسترسی به مدارس را بهبود دهد، وزارت بهداشت سلامت دانشآموزان مناطق محروم را تضمین کند و نهادهای محلی و خیریهها در فرهنگسازی و حمایت مالی فعال شوند. صداوسیمای محلی نیز نقش مهمی در ترویج ارزش تحصیل دارد.
تورانی هشدار میدهد که در کنار رسیدگی به بازماندگان، باید به دانشآموزان فعلی نیز توجه شود. کیفیت پایین آموزش میتواند حتی ثبتنامشدگان را بیانگیزه کند. ارتقای کیفیت آموزش و ایجاد امید شغلی، دو ستون اساسی در جلوگیری از ترک تحصیلاند.
ترک تحصیل در ایران تنها یک مشکل آموزشی نیست، بلکه نشانهای از بحرانهای اقتصادی و اجتماعی عمیقتر است. بدون اقدام میانبخشی و برنامهریزی هماهنگ، چرخهی فقر و بیسوادی ادامه خواهد یافت. ورود جدی وزارتخانهها و نهادهای اجتماعی میتواند این روند را معکوس کند و سرمایه انسانی کشور را حفظ نماید.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
