به گزارش اطلاع با ما ، بازار لپتاپ طی هشت ماه گذشته شاهد تغییرات چشمگیری در سطح قیمتها بوده است. رشد نرخ ارز و کاهش قدرت خرید باعث شده برخی مدلهای اقتصادی رشد بیش از ۱۰۰ درصدی را تجربه کنند و لپتاپهای گیمینگ نیز جهشهای سنگینی داشته باشند. با نزدیک شدن به فصل بازگشایی مدارس و دانشگاهها، نگرانی درباره افزایش دوباره تقاضا و قیمتها بیشتر شده است.
بازار لپتاپ طی ماههای گذشته یکی از متفاوتترین دورههای قیمتی خود را پشت سر گذاشته است. افزایش نرخ ارز، بالا رفتن هزینه واردات و کاهش قدرت خرید خانوارها باعث شده مرزهای قیمتی در این بازار تغییر کند؛ بهطوری که محصولاتی که زمانی در دسته لپتاپهای اقتصادی قرار میگرفتند، اکنون به محدوده قیمت مدلهای میانرده نزدیک شدهاند.
بررسی روند قیمتها از دیماه تا مردادماه نشان میدهد فشار تورمی در تمام سطوح بازار یکسان نبوده و برخی مدلهای اقتصادی و گیمینگ حتی رشدهای بالای ۱۰۰ درصدی را تجربه کردهاند.
بخش اقتصادی بازار بیشترین فشار را از کاهش قدرت خرید مصرفکنندگان گرفته است. محصولاتی که پیشتر گزینه اصلی دانشآموزان، دانشجویان و کاربران با بودجه محدود بودند، حالا با قیمتهایی عرضه میشوند که برای بسیاری از خریداران دستنیافتنی شده است.
برای نمونه، قیمت Lenovo V15 N4500 که در دیماه حدود ۲۹ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان بود، در مرداد به محدوده ۶۰ میلیون تومان رسید. این یعنی قیمت این مدل طی هشت ماه بیش از دو برابر شده است.
Acer Aspire 3 نیز شرایط مشابهی داشت و از حدود ۳۴ میلیون و ۲۰۰ هزار تومان به نزدیکی ۶۰ میلیون تومان رسید.
افزایش قیمت تنها به مدلهای اقتصادی محدود نمانده و لپتاپهای میانرده نیز بخش قابل توجهی از رشد بازار را تجربه کردهاند.
Lenovo IdeaPad Slim 3 یکی از نمونههای این تغییر است. قیمت این مدل از حدود ۷۱ میلیون و ۳۰۰ هزار تومان در دیماه به بیش از ۱۲۰ میلیون تومان در مرداد رسید.
ASUS Vivobook 15 X1504VA نیز از حدود ۶۸ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان به بیش از ۱۱۱ میلیون تومان رسید.
این تغییرات نشان میدهد مرز میان لپتاپ اقتصادی و میانرده در حال جابهجایی است و بودجهای که پیشتر برای خرید یک محصول میانرده کافی بود، امروز ممکن است تنها امکان خرید یک مدل پایه را فراهم کند.
در بخش گیمینگ، رشد قیمت حتی شدیدتر بوده است. ASUS TUF A15 یکی از بزرگترین جهشهای قیمتی را در این بازه ثبت کرده و قیمت آن از حدود ۱۲۵ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان در دیماه به ۲۷۲ میلیون تومان در مرداد رسیده است.
Lenovo Legion 5 نیز از محدوده ۱۹۷ میلیون تومان به حدود ۳۷۵ میلیون تومان رسیده است.
Acer Nitro V16 هم در همین مدت از حدود ۱۷۴ میلیون تومان به نزدیک ۲۸۹ میلیون تومان افزایش قیمت داشته است.
این ارقام نشان میدهد لپتاپهای قدرتمند، بهویژه مدلهای مخصوص بازی و کارهای سنگین، بیش از گذشته به کالاهایی گرانقیمت تبدیل شدهاند.
رفتار محصولات اپل در این دوره کمی متفاوت بوده است. مکبوک پرو M4 Max که در دیماه حدود ۴۴۹ میلیون و ۸۰۰ هزار تومان قیمت داشت، در فروردین به بیش از ۵۵۱ میلیون تومان رسید.
با این حال، در اردیبهشت بخشی از رشد خود را پس داد و قیمت آن به حدود ۵۲۴ میلیون تومان کاهش یافت. در مرداد نیز این مدل در محدوده ۵۳۶ میلیون تومان قرار گرفت.
این روند نشان میدهد تمام بخشهای بازار لپتاپ الزاماً همزمان با یک شدت حرکت نمیکنند و عواملی مانند موجودی، تقاضا و شرایط واردات میتوانند رفتار هر گروه را تغییر دهند.
رشد نرخ ارز یکی از مهمترین عوامل افزایش قیمت کالاهای دیجیتال وارداتی است. از آنجا که بخش قابل توجهی از لپتاپهای موجود در بازار ایران وارداتی هستند، تغییرات ارزی میتواند مستقیماً روی هزینه تأمین آنها اثر بگذارد.
در طرف مقابل، درآمد خانوارها با همان سرعت افزایش قیمت کالاهای دیجیتال رشد نکرده است. نتیجه این وضعیت، کاهش قدرت خرید و افزایش فاصله میان قیمت لپتاپ و بودجه مصرفکنندگان است.
به همین دلیل، بخشی از خریداران خرید خود را به تعویق میاندازند یا به سراغ مدلهای قدیمیتر، کارکرده و اقتصادیتر میروند.
نزدیک شدن به آغاز سال تحصیلی و بازگشایی دانشگاهها میتواند تقاضا برای لپتاپ را افزایش دهد. دانشجویان، دانشآموزان و خانوادههایی که خرید خود را به تعویق انداختهاند، ممکن است در هفتههای آینده دوباره وارد بازار شوند.
اگر این افزایش تقاضا همزمان با ادامه رشد نرخ ارز یا محدودیت در واردات باشد، احتمال فشار دوباره بر قیمتها وجود دارد.
البته در صورتی که تقاضای واقعی به دلیل کاهش قدرت خرید همچنان ضعیف بماند، ممکن است بازار بیشتر درگیر رکود شود تا افزایش شدید معاملات.
بازار فعلی را میتوان نمونهای از رکود تورمی دانست؛ قیمت کالاها بالا رفته، اما قدرت خرید مصرفکننده کاهش پیدا کرده است.
در چنین شرایطی فروشندگان با کالاهای گرانتر و خریدارانی با بودجه محدودتر روبهرو هستند. همین مسئله باعث شده فاصله میان قیمتهای بازار و توان خرید مردم بیشتر شود.
اگر شرایط اقتصادی تغییر نکند، ادامه این وضعیت میتواند خرید لپتاپ نو را برای بخش بیشتری از مصرفکنندگان دشوار کند.
تصمیم برای خرید بیش از هر چیز به نیاز واقعی مصرفکننده بستگی دارد. اگر لپتاپ برای تحصیل، کار یا فعالیت حرفهای ضروری باشد، به تعویق انداختن خرید لزوماً به معنای ارزانتر شدن آن در آینده نیست.
از سوی دیگر، برای افرادی که نیاز فوری ندارند، مقایسه مدلها، بررسی موجودی بازار و در نظر گرفتن گزینههای کارکرده میتواند فشار هزینه را کاهش دهد.
در شرایطی که قیمتها نوسان دارد، انتخاب مدل مناسب و توجه به مشخصات فنی اهمیت بیشتری پیدا میکند؛ زیرا صرفاً پرداخت هزینه بیشتر الزاماً به معنای دریافت ارزش خرید بالاتر نیست.
چشمانداز بازار به چند متغیر اصلی وابسته است؛ نرخ ارز، وضعیت واردات، قدرت خرید مردم و میزان تقاضا در ماههای آینده.
اگر نرخ ارز و هزینههای واردات همچنان صعودی باشد، کاهش محسوس قیمت لپتاپ دشوار خواهد بود. در مقابل، بهبود شرایط واردات و ثبات ارزی میتواند به آرامتر شدن بازار کمک کند.
با این حال، حتی در صورت ثبات قیمتها، سطح جدید قیمت لپتاپها نسبت به ابتدای سال فاصله زیادی گرفته است.
بازار لپتاپ در هشت ماه گذشته شاهد تغییر جدی در ساختار قیمتها بوده است. مدلهایی که زمانی در رده اقتصادی قرار داشتند، اکنون به محدوده قیمتهای میانرده رسیدهاند و برخی لپتاپهای گیمینگ نیز بیش از دو برابر گران شدهاند.
در آستانه پاییز، افزایش احتمالی تقاضا میتواند بازار را دوباره تحت فشار قرار دهد؛ اما کاهش قدرت خرید همچنان مهمترین مانع رشد معاملات است. بنابراین، بازار لپتاپ فعلاً بین دو مسیر قرار گرفته است: تداوم رکود در صورت ضعف تقاضا یا فشار قیمتی بیشتر در صورت افزایش نرخ ارز و تقاضای پاییزی.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ