به گزارش اطلاع با ما، پروژههای صنعتی – بازار جهانی ورق آهن در سالهای اخیر وارد مسیر رشد شده و افزایش فعالیت در صنایع مختلف، از ساختمان و خودروسازی گرفته تا هوافضا و تجهیزات صنعتی، تقاضا برای محصولات فولادی تخت را تقویت کرده است. براساس برآوردهای موجود، ارزش بازار جهانی ورق فلزی از ۳۳۶.۹۴ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۵ به ۳۵۶.۱۱ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۶ میرسد؛ رقمی که رشد ۵.۷ درصدی را نشان میدهد.
انتظار میرود این بازار تا سال ۲۰۳۰ به ۴۵۱.۲۶ میلیارد دلار برسد و نرخ رشد مرکب سالانه آن در این دوره به ۶.۱ درصد افزایش یابد. این روند نشان میدهد ورق فولادی دیگر صرفاً یک ماده اولیه برای صنایع سنتی نیست و توسعه پروژههای عمرانی، صنعتی و زیرساختی به یکی از مهمترین محرکهای تقاضای آن تبدیلشده است.
رشد جمعیت، توسعه شهرنشینی و افزایش اجرای پروژههای ساختمانی، از مهمترین عواملی هستند که مصرف ورقهای فلزی را در سطح جهانی افزایش دادهاند. فولاد بهدلیل برخورداری از استحکام بالا، دوام مناسب و قابلیت استفاده در شرایط سخت، همچنان یکی از اصلیترین مواد مورداستفاده در سازهها و تجهیزات صنعتی محسوب میشود.
در کنار ساختمان، افزایش تولید خودرو نیز نقش مهمی در رشد تقاضای ورق فولادی دارد. توسعه خودروهای برقی، نیاز خودروسازان به مواد سبکتر و مقاومتر را افزایش داده و همین موضوع موجب شده تولیدکنندگان ورق به سمت گریدهای جدید و محصولات با مشخصات فنی بالاتر حرکت کنند.
صنایع هوافضا و دفاعی نیز در همین مسیر قرار دارند. استفاده از آلیاژهای ویژه، ورقهای مقاوم و محصولات دارای پوششهای تخصصی باعث شده بازار ورق سیاه از نظر تنوع محصول نیز توسعه پیدا کند.
یکی از تغییرات مهم در بازار جهانی، افزایش تقاضا برای ورقهای سبک و درعینحال مقاوم است. تولیدکنندگان تلاش میکنند با توسعه فناوریهای برش، پرسکاری، پوشش دهی و پرداخت سطح، محصولاتی متناسب با نیازهای خاص صنایع مختلف تولید کنند.
از سویدیگر، امکان تغییر گرید فولاد، نوع سطح و فرآیندهای حرارتی باعث شده ورقهای فولادی قابلیت تطبیق بیشتری با پروژههای مختلف داشته باشند. این موضوع بهویژه در صنایع خودرو، ماشینآلات، ساختمان و تجهیزات سنگین اهمیت دارد و میتواند در سالهای آینده به افزایش ارزش بازار این محصولات کمک کند.
در بازار آزاد نیز تفاوت قیمت میان محصولات مختلف، علاوه بر برند و ابعاد، تحت تأثیر ضخامت قرار دارد. در واقع کاربرد ضخامتهای مختلف ورق سیاه تعیین میکند که هر محصول بیشتر در چه نوع پروژه یا صنعتی مورداستفاده قرار گیرد و همین تفاوت در مشخصات فنی، خود را در قیمت ورق سیاه نیز نشان میدهد.
برای نمونه، ورق سیاه فولاد مبارکه با عرض ۱۲۵۰ میلیمتر و ضخامت ۲ میلیمتر در حال حاضر حدود ۹۶ هزار و ۸۲۰ تومان قیمت دارد. در همین ابعاد و از تولیدات همین شرکت، محصول با ضخامت ۳ میلیمتر با قیمت حدود ۹۸ هزار و ۱۸۰ تومان معامله میشود که نسبت به ضخامت ۲ میلیمتری رشد حدود ۰.۹ درصدی دارد.
این اختلاف اگرچه در نگاه نخست محدود به نظر میرسد، اما در معاملات عمده و پروژههای بزرگ صنعتی میتواند اثر قابلتوجهی بر هزینه تأمین مواد اولیه داشته باشد. از همینرو، فعالان بازار علاوهبر توجهبه روند کلی قیمت فولاد، مشخصات فنی و ضخامت محصول را نیز در زمان خرید موردتوجه قرار میدهند.
در بازار داخلی نیز دادههای معاملات بورس کالای ایران در مردادماه ۱۴۰۵ تصویر قابلتوجهی از وضعیت تقاضا برای ورق گرم ارائه میدهد. طی این ماه، مجموع عرضه ورق گرم در گریدهای B، HR، نوردکاران و خودرو به حدود ۴۲۷ هزارتن رسید. در مقابل، خریداران حدود ۳۵۸ هزارتن تقاضا را به ثبت رساندند.
در نهایت حدود ۳۴۱ هزارتن از محصولات عرضهشده مورد معامله قرار گرفت؛ یعنی نزدیک به ۸۰ درصد کل حجم عرضه به فروش رسید. ارزش معاملات این بخش نیز به حدود ۳۰ هزار میلیارد تومان رسید که نشاندهنده گردش مالی قابلتوجه ورق گرم در بازار رسمی کشور است.
فاصله میان حجم عرضه و معاملهشده نیز نشان میدهد بخش قابلتوجهی از محصول عرضهشده توانسته است مشتری خود را پیدا کند. استمرار چنین سطحی از معاملات، در شرایطی که صنایع مختلف همچنان به ورق فولادی بهعنوان ماده اولیه نیاز دارند، میتواند نشانهای از تقاضای پایدار در این بازار باشد.
مجموع این تحولات نشان میدهد بازار ورق سیاه درحال عبور از یک الگوی مصرف سنتی و حرکت به سمت بازاری متنوعتر و صنعتیتر است. افزایش پروژههای ساختمانی، توسعه زیرساختها، رشد تولید خودروهای برقی، گسترش صنایع دفاعی و هوافضا و همچنین حرکت صنایع به سمت تولید هوشمند، همگی به افزایش مصرف ورق کمک میکنند. در این میان، ورقهای نازکتر مانند ورق آهن 2 میل نیز متناسب با نیاز صنایع سبکتر و کاربردهای متنوع، بخشی از تقاضای بازار ورق را به خود اختصاص میدهند.
در ایران نیز حجم بالای عرضه و معامله ورق گرم در بورس کالا نشان میدهد این محصول همچنان یکی از مواد اولیه کلیدی زنجیره صنعت فولاد و صنایع پاییندستی است؛ بنابراین درصورت تداوم فعالیت پروژههای صنعتی و عمرانی و حفظ سطح تقاضای صنایع مصرفکننده، میتوان انتظار داشت ورق گرم و محصولات حاصل از آن همچنان جایگاه مهمی در معاملات فولادی کشور داشته باشند.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ