به گزارش اطلاع با ما در حمله خرداد ۱۴۰۴ ایران به اسرائیل، ضعفهای گنبد آهنین آشکار شد. با وجود رهگیری بخشی از تهدیدات، تعدادی از موشکها و پهپادها به اهداف حساس اصابت کرده و موازنه بازدارندگی منطقه را وارد مرحلهای جدید کردند.
با وجود ادعای رهگیری گسترده توسط سامانههای دفاعی اسرائیل، گزارشها و تصاویر میدانی نشان داد که چندین موشک موفق به اصابت به اهداف حساس در خاک اسرائیل شدند؛ موضوعی که بار دیگر پرسشهایی درباره کارآمدی واقعی سامانه گنبد آهنین و توان بازدارندگی آن بهوجود آورد.
سامانه گنبد آهنین که پس از جنگ ۲۰۰۶ لبنان توسعه یافت و از سال ۲۰۱۱ عملیاتی شده، خط دفاعی اول اسرائیل در برابر راکتها و موشکهای کوتاهبرد بهشمار میآید. این سامانه شامل رادار رهگیر، واحد فرماندهی و کنترل و پرتابگرهایی است که موشکهای تامیر را شلیک میکنند. نرخ موفقیت آن بنا به اعلام رسمی بیش از ۹۰ درصد است؛ هرچند این آمار فقط راکتهایی را شامل میشود که به مناطق مسکونی در حال حرکت باشند و بسیاری از پرتابههایی که به مناطق غیرمسکونی سقوط میکنند، اصلاً رهگیری نمیشوند. هزینه هر موشک رهگیر حدود ۵۰ هزار دلار است که استمرار درگیریها را برای اسرائیل از نظر اقتصادی سنگینتر میسازد.
در جریان حمله خرداد ۱۴۰۴، ایران از تاکتیک اشباع پدافندی بهره گرفت و صدها پهپاد انتحاری و موشک بالستیک را همزمان روانه خاک اسرائیل کرد. این موج گسترده باعث شد حتی با وجود عملکرد نسبی سامانههای پدافندی اسرائیل، چندین موشک و پهپاد موفق به عبور شده و به اهدافی همچون انبارهای سوخت، پایگاههای نظامی و زیرساختهای برق در مناطقی مانند حیفا و بئرشبع اصابت کنند. این موفقیت عملیاتی و روانی، موازنه بازدارندگی منطقه را تحت تاثیر قرار داده است.
تحلیلگران غربی نیز ضمن اذعان به موفقیت نسبی گنبد آهنین، تاکید دارند که نرخ بالای رهگیری به معنای دفع کامل تهدید نیست؛ چرا که حتی اصابت محدود به اهداف استراتژیک میتواند آثار سنگین روانی و عملیاتی داشته باشد.
نقاط ضعف گنبد آهنین نیز در این حمله آشکارتر شد: برد محدود عملیاتی، ناتوانی در مقابله با موشکهای میانبرد و کروز، ظرفیت پایین در رهگیری همزمان چند هدف و هزینه بالای هر رهگیری، این سامانه را در برابر حملات ترکیبی ایران آسیبپذیر ساخته است. در مقابل، ایران با استفاده از پهپادهای ارزانقیمت و موشکهای نقطهزن دقیق، معادلهای نابرابر را شکل داده است که میتواند برای اسرائیل در درازمدت چالشساز باشد.
حمله خرداد ۱۴۰۴ نهتنها نمایش قدرت تسلیحاتی ایران بود بلکه بهعنوان پیامی بازدارنده برای دشمنان منطقهای و فرامنطقهای محسوب میشود؛ پیامی که اسرائیل را مجبور به بازنگری در راهبرد دفاعی و شاید حتی محاسبات دیپلماتیک خود خواهد کرد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
