به گزارش اطلاع با ما به نقل از طلا، تشدید تنش میان تهران: تقابل میان تهدید و دیپلماسی در قبال جمهوری اسلامی ایران، انتخابی سرنوشتساز پیش روی ایالات متحده قرار داده است که تبعات آن نهتنها منطقه، بلکه کل جهان را تحت تأثیر قرار خواهد داد. ایران، با تکیه بر توان دفاعی و پنجره هنوز باز دیپلماسی، آماده پاسخگویی است، اما این آمریکا خواهد بود که با تصمیم خود، مسیر صلح یا جنگ را تعیین میکند.
دونالد ترامپ از آغاز دور دوم ریاستجمهوری خود، از ژانویه ۲۰۲۵، مواضع شدیداللحنی را علیه ایران اتخاذ و تهدیدهای نظامی را به بخشی جداییناپذیر از سیاست خارجی خود تبدیل کرده است. رئیس جمهور ایالات متحده که پیش از بازگشت به قدرت، در دوران ریاستجمهوری جو بایدن، بارها وی را به ناتوانی در کنترل و مدیریت تنشها و جنگها در خاورمیانه متهم کرده بود و پس از بازگشت به کاخ سفید نیز از علاقه خود به دستیابی به توافق با ایران سخن گفته بود، اکنون خود گاه بهصورت روزانه ایران را به حمله نظامی تهدید میکند؛ رویکردی که تناقض آشکاری با انتقادات پیشین او از دولت بایدن دارد و پرسشهایی درباره انسجام استراتژی دولت او در قبال ایران به وجود آورده است. این دوگانگی در گفتار و عمل، که از یک سو وعده دیپلماسی میدهد و از سوی دیگر بر طبل جنگ میکوبد، فضای سیاسی میان دو کشور را پیچیده کرده است.
رئیس جمهور ایالات متحده در تازهترین اظهارات خود در خصوص ایران، ۳۰ مارس (۱۰ فروردینماه) تهدید کرد: «اگر توافق جدیدی بر سر برنامه هستهای حاصل نشود، ایران را بمباران خواهیم کرد، بمبارانی که مانند آن را هرگز ندیدهاند». این سخنان پس از آن مطرح شد که نامه ترامپ به رهبر جمهوری اسلامی ایران که ۲۲ اسفندماه سال گذشته توسط انور قرقاش، مشاور دیپلماتیک رئیس کشور امارات متحده عربی به تهران تحویل داده شده بود، ۶ فروردین ماه از طریق عمان پاسخ داده شد و به گفته سیدعباس عراقچی، وزیر امور خارجه کشورمان، «در این نامه تلاش شد پنجرهای برای دیپلماسی باز شود». ترامپ یک روز پس از اعلام ارسال پاسخ تهران نیز (۲۸ مارس) در سخنانی گفت: «ترجیح میدهم که مسائل را با ایران حل و فصل کنیم اما اگر نتوانیم این مسائل را حل و فصل کنیم اتفاقات بسیار بدی برای ایران رخ خواهد داد.»
وزیر امور خارجه در حاشیه راهپیمایی روز قدس در پاسخ به تهدیدهای رئیس جمهور آمریکا گفت: «هر کسی با زبان تهدید با مردم ایران صحبت کند با همان زبان هم پاسخ می گیرد». وی همچنین با بیان اینکه فکر نمی کنم این تهدیدات بتواند جنبه عملی و واقعی به خود بگیرد، افزود: «برای هر تهدید و همینطور برای دیپلماسی هم آمادگی کامل داریم».
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه ۱۱ فروردین و یک روز پس از آخرین تهدید رئیس جمهور آمریکا به حمله نظامی به ایران، در شبکه ایکس نوشت: «تهدید صریح ایران به بمباران توسط رئیس یک کشور به مثابه تقابل آشکار با ذات و جوهره صلح و امنیت بینالمللی است. چنین تهدیدی نقض فاحش منشور ملل متحد و پشتپا زدن به رژیم پادمانهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی است. خشونت، خشونت میآورد و صلح، صلح میآفریند. ایالات متحده میتواند انتخاب کند، همراه با آثار و تبعاتش».
وزارت امور خارجه همچنین در همین روز، سرپرست سفارت سوئیس را به عنوان حافظ منافع آمریکا به وزارت خارجه فراخواند و یادداشت رسمی هشدار ایران در قبال هرگونه شرارت و عزم جمهوری اسلامی ایران برای واکنش قاطع و فوری به هر تهدیدی را به وی ابلاغ کرد.
سفیر ایران در سازمان ملل متحد روز دوشنبه به وقت محلی «اظهارات بیپروایانه و خصمانه» دونالد ترامپ رئیس جمهوری آمریکا را نقض فاحش حقوق بینالملل و اصول بنیادین منشور ملل متحد بهویژه بند ۴ ماده ۲ آن دانست و گفت: «جمهوری اسلامی ایران نسبت به هرگونه ماجراجویی نظامی هشدار جدی می دهد و به هرگونه اقدام تجاوزکارانه یا حمله از سوی آمریکا سریعا و قاطعانه پاسخ می دهد».
در نامه سعید ایروانی به کریستینا مارکوس لاسن، رئیس دورهای شورای امنیت و آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد آمده است: « جمهوری اسلامی ایران نسبت به هرگونه ماجراجویی نظامی هشدار جدی میدهد و اعلام میدارد که به هرگونه اقدام تجاوزکارانه یا حملهای از سوی ایالات متحده یا عامل نیابتی آن، (مشخصاً) رژیم اسرائیل، علیه حاکمیت، تمامیت ارضی یا منافع ملی خود، سریعاً و قاطعانه پاسخ خواهد داد. مسئولیت کامل عواقب وخیم هرگونه اقدام خصمانه، بهطور کامل متوجه ایالات متحده آمریکا خواهد بود».
تهدیدهای نظامی رئیس جمهور آمریکا همچنین با واکنش کشورهایی همچون روسیه، چین و کوبا مواجه شد؛ سرگئی ریابکوف، معاون وزیر امور خارجه روسیه، تهدیدات ترامپ برای بمباران ایران را محکوم کرد و هشداد داد « حملات به زیرساخت های هستهای ایران برای کل منطقه عواقب فاجعهبار خواهد داشت».
وزارت امور خارجه چین نیز با تأکید بر اهمیت رویکرد سیاسی و دیپلماتیک در حل مسئله هستهای ایران، اعلام کرد که این پرونده در مرحلهای حساس قرار دارد و هرگونه تشدید تنش میتواند پیامدهای خطرناکی به همراه داشته باشد. در بیانیه پکن آمده است «حلوفصل پرونده هستهای ایران از طریق ابزارهای سیاسی و دیپلماتیک، رویکردی ضروری و منطقی است».
برونو رودریگز پاریا، وزیر امور خارجه کوبا نیز در پیامی که در حساب کاربری خود در شیکه ایکس منتشر کرد، تهدیدات اخیر ترامپ علیه ایران را محکوم کرد و آن را اقدامی بیثبات کننده خواند که صلح و امنیت بینالمللی را به خطر می اندازد. او نوشت: «چنین تهدیدهایی میتواند عواقب جدی در منطقه خاورمیانه داشته باشد».
روزنامه انگلیسی گاردین در حالی در گزارش خود از مخالفت کشورهایی همچون عربستان و امارات با حمله نظامی به ایران سخن گفته است که محمد بن عبدالرحمن آل ثانی، نخستوزیر و وزیر امور خارجه قطر، اسفندماه سال گذشته در مصاحبهای با مجری آمریکایی، به صراحت نسبت به حمله نظامی به ایران هشدار داد. این سیاستمدار قطری ضمن تاکید بر اینکه «حمله به ایران، منجر به جنگی در تمام منطقه خواهد شد»، از تبعات آسیب به تاسیسات هستهای ایران بر زندگی کشورهای حاشیه خلیج فارس سخن گفت.
در این میان برخی منابع خبری نیز مدعی شدهاند که عربستان سعودی، قطر و کویت به صورت محرمانه به ایران اطلاع دادهاند که اجازه استفاده از پایگاه های هوایی خود برای حمله به ایران را به ایالات متحده نخواهند داد.
برگزاری جلسه کابینه فرانسه همزمان با افزایش تهدیدات آمریکا در خصوص یک حمله نظامی به ایران نیز از تحولات نادر در صحنه سیاسی یکی از شرکای اروپایی برجام است؛ در همین راستا سه منبع دیپلماتیک به رویترز گفتند که امانوئل ماکرون، رئیس جمهور فرانسه، روز چهارشنبه، وزرای کلیدی و کارشناسها را برای بحث درباره ایران از جمله برنامه هستهای آن در میان تنشهای فزاینده بین تهران و دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، گرد هم آورد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ