به گزارش اطلاع با ما ، اعتراضات: همزمان با بروز اعتراضات داخلی، پیامها و مواضع برخی بازیگران خارجی به شکل محسوسی افزایش یافته است. این واکنشها، که با ادبیات «حمایت از مردم» بیان میشوند، در عمل میتوانند به تشدید تنش، تغییر ماهیت اعتراض و گرهخوردن مطالبات اجتماعی با منازعات ژئوپلیتیک منجر شوند. تجربههای منطقهای نشان میدهد عبور اعتراض از مسیر مدنی، بیش از همه به زیان جامعه و ثبات ملی تمام میشود.
اعتراضات اجتماعی، بخشی از واقعیت هر جامعه زنده است. اما تجربه تاریخی نشان میدهد لحظهای که بازیگران خارجی تلاش میکنند خود را به این اعتراضات الصاق کنند، ماهیت ماجرا تغییر میکند. در چنین شرایطی، اعتراض از یک مطالبه داخلی به بخشی از یک رقابت منطقهای یا بینالمللی تبدیل میشود.
در روزهای اخیر، برخی مقامات خارجی با انتشار پیامهایی خطاب به مردم ایران، تلاش کردهاند خود را در جایگاه «حامی» معرفی کنند. این پیامها اگرچه در ظاهر با ادبیات همدلی بیان میشوند، اما در باطن، حامل روایتهایی هستند که با منافع ژئوپلیتیک گویندگان آن همراستاست.
نگاهی به تحولات سالهای گذشته در منطقه نشان میدهد بسیاری از کشورها مسیر خود را از اعتراض مدنی آغاز کردند، اما در ادامه به میدان رقابت قدرتهای خارجی تبدیل شدند. در این فرآیند، مطالبات اولیه مردم به حاشیه رفت و بیثباتی جای آن را گرفت.
یکی از مهمترین ابزارهای مداخله غیرمستقیم، جنگ روایتهاست. تبدیل اعتراض به «بحران امنیتی» یا بالعکس، بدون شلیک حتی یک گلوله انجام میشود. در این فضا، مرز میان دلسوزی واقعی و بهرهبرداری سیاسی بهشدت مبهم میشود.
ایران بهدلیل موقعیت ژئوپلیتیک، نقش منطقهای و تأثیرگذاری در معادلات خاورمیانه، همواره در کانون توجه قدرتهای رقیب بوده است. هرگونه ناآرامی داخلی، برای برخی بازیگران بیرونی نه یک مسئله انسانی، بلکه یک «فرصت راهبردی» تلقی میشود.
تمایز میان اعتراض مدنی و آشوب، نقطه کلیدی این معادله است. جامعهای که نتواند این مرز را حفظ کند، ناخواسته زمینه ورود بازیگران بیرونی را فراهم میکند؛ بازیگرانی که هزینه تصمیمهایشان را نه خود، بلکه مردم همان کشور میپردازند.
حفظ ثبات ملی صرفاً وظیفه حاکمیت نیست؛ همانطور که پیگیری مطالبات نیز تنها بر دوش مردم قرار ندارد. عبور کمهزینه از بحران، نیازمند هوشیاری اجتماعی و تصمیمگیری عقلانی در سطوح مختلف است.
تجربههای منطقهای بارها نشان دادهاند که «حمایت خارجی» همیشه به معنای خیرخواهی نیست. زمانی که اعتراضات داخلی به میدان رقابت قدرتهای بیرونی کشیده میشود، نخستین قربانی آن، امنیت، انسجام و آینده همان جامعه خواهد بود. اعتراض مدنی، زمانی میتواند به اصلاح منجر شود که از پروژههای بیثباتساز بیرونی فاصله بگیرد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ