طرح کالابرگ الکترونیک و حمایت از دهک‌های متوسط و ضعیف 1404

به گزارش اطلاع با ما  در شرایط تورم مزمن و کاهش شدید قدرت خرید اقشار متوسط و ضعیف، اجرای دقیق طرح کالابرگ الکترونیک بیش از پیش اهمیت یافته است. دولت قصد دارد این طرح را محدود به دهک‌های 1 تا 3 کند و دهک‌های 4 تا 7 را حذف نماید، اما کارشناسان هشدار می‌دهند که این اقدام بدون جایگزین مناسب، می‌تواند فقر پنهان و نارضایتی اجتماعی را تشدید کند. کالابرگ با هدف تخصیص یارانه به کالاهای اساسی و کنترل مصرف طراحی شده، اما موفقیت آن وابسته به زیرساخت‌ها، تأمین کالا و شفافیت است.

زمینه و ضرورت طرح کالابرگ الکترونیک

در شرایطی که تورم مزمن و افزایش هزینه‌های زندگی، فشار سنگینی بر دهک‌های متوسط و ضعیف وارد کرده است، یارانه‌های نقدی به تنهایی قادر به حمایت کافی نیستند. طرح کالابرگ الکترونیک به عنوان یک سیستم مدرن سهمیه‌بندی کالای اساسی، با هدف هدایت یارانه به مصرف ضروری و کنترل تورم پنهان طراحی شده است. این طرح به خانوارها امکان می‌دهد از طریق کارت یا اپلیکیشن، کالاهایی مانند برنج، روغن، گوشت و نان را با قیمت یارانه‌ای دریافت کنند.

انتقادها و چالش‌ها در اجرای طرح

دولت قصد دارد حمایت کالابرگ را محدود به دهک‌های 1 تا 3 کند و دهک‌های 4 تا 7 را حذف نماید. این موضوع با اعتراض کارشناسان و فعالان اجتماعی مواجه شده است، زیرا بسیاری از افراد در دهک‌های 4 تا 7، از جمله کارگران، معلمان و بازنشستگان، همچنان در معرض فقر معیشتی هستند و حذف آنها از طرح می‌تواند موجب تشدید فقر پنهان و نارضایتی اجتماعی شود.

موارد مطرح شده از سوی مسئولان

• مرجان دبیری، سخنگوی وزارت کار، تاکید کرده است که اجرای طرح در سال ۱۴۰۴ به دریافت اعتبار از سازمان برنامه و بودجه وابسته است.
• احمد میدری، وزیر کار، از بودجه باقی‌مانده حدود ۱۰ تا ۱۲ هزار میلیارد تومان برای کالابرگ خبر داده و گفته است که تخصیص به سه دهک اول کفایت می‌کند اما رئیس جمهور دستور داده بررسی برای پوشش دهک‌های بیشتر انجام شود.

مزایای بالقوه کالابرگ الکترونیک

• حفظ امنیت غذایی خانوارها در مقابل نوسانات بازار
• کاهش تورم پنهان و هدایت یارانه به مصرف کالای اساسی
• جلوگیری از انتقال نقدینگی به بازار غیرضروری
• افزایش شفافیت و امکان رصد دقیق‌تر رفتار مصرفی
• کاهش سوءاستفاده از یارانه‌های نقدی در مصارف غیرضروری

شرایط لازم برای موفقیت طرح

اجرای موفق کالابرگ مستلزم فراهم بودن زیرساخت‌های فناورانه دقیق، تأمین کافی کالاهای اساسی، دسترسی آسان مردم به فروشگاه‌های مجاز و شفافیت قیمت‌گذاری است. در غیر این صورت، این طرح ممکن است به یک سهمیه‌بندی ناکارآمد و منبع نارضایتی تبدیل شود.

هشدار کارشناسان رفاه

کارشناسان رفاه اجتماعی معتقدند که دهک‌های 4 تا 7 به سادگی نمی‌توانند از طرح حذف شوند؛ این گروه مرز نازکی بین فقر و بقا دارند و بی‌توجهی به آنها می‌تواند موجب بی‌ثباتی‌های اجتماعی شود. بنابراین لازم است دولت ضمن اجرای طرح، راهکارهایی برای پوشش حمایتی این دهک‌ها نیز ارائه کند.

این گزارش بر پایه بررسی‌های تحریریه اطلاع باما و مرور داده‌های منتشرشده در رسانه‌های کشور تنظیم شده است.

کانال اطلاع باما در تلگرام