به گزارش اطلاع با ما سقوط بی سابقه سرمایهگذاری در ساخت و ساز/ بازار ساختوساز در ایران با رکودی عمیق دستوپنجه نرم میکند. تازهترین آمارها از افت ۳۲ درصدی سرمایهگذاری در مرحله «تکمیل ساختمان» طی نیمه نخست سال گذشته خبر میدهد؛ شدیدترین کاهش در هفت سال اخیر. کارشناسان این وضعیت را نشانه توقف قریبالوقوع ورود واحدهای تازهساز به بازار مصرف و تشدید کمبود عرضه در آینده میدانند.
مجید گودرزی، کارشناس حوزه مسکن، معتقد است آمار رسمی ساختوساز کامل و دقیق نیست، چراکه بخش قابل توجهی از ساختوسازها بهویژه در حاشیه شهرها غیرمجاز و خارج از آمار رسمی است. او میگوید: «اگرچه گفته میشود ساختوساز کم شده، اما در واقع بخش بزرگی از آن در اطراف شهرها در حال انجام است که در آمارها دیده نمیشود.»
به گفته گودرزی، یکی از عوامل اصلی رکود ساختوساز، قیمتگذاری غیرشفاف و بیضابطه در بازار مسکن است که موجب بیاعتمادی و بیمیلی سرمایهگذاران شده است. او تأکید میکند: «سرمایهها به دلیل آشفتگی قیمتها و سیاستهای ناهماهنگ جذب پروژهها نمیشوند و شهرداریها نیز بهجای تسهیل، موانع متعددی بر سر راه سازندگان قرار میدهند.»
گودرزی برخلاف نگاه عمومی مبنی بر کمبود مسکن، از وجود مازاد واحدهای مسکونی سخن میگوید و به اسکان حدود هشت میلیون مهاجر خارجی در ایران اشاره میکند. او اعتقاد دارد: «مشکل اصلی کمبود واقعی مسکن نیست، بلکه التهابآفرینیهای رسانهای و آگهیهای کاذب است که بازار را ملتهب کرده است.»
طبق گفته این کارشناس، جهش ۷۲۵ درصدی قیمت مسکن در دولت پیشین، صنعت ساختمان را به معنای واقعی «تخریب» کرده است. سهم زمین در بهای تمامشده مسکن به بیش از ۶۰ درصد رسیده، در حالی که کشور از نظر پهنه زمین ظرفیت بالایی دارد. او تأکید میکند افزایش قیمت زمین و مصالح، همراه با خروج کارگران مهاجر، هزینه ساخت را بهشدت بالا برده است.
بر اساس آمار، تقاضای واقعی در بازار مسکن بهشدت کاهش یافته و حتی بخش مصرفی هم قدرت خرید ندارد. به گفته گودرزی، دوره انتظار برای خانهدار شدن به بیش از ۱۰۰ سال افزایش یافته و بسیاری از پروژهها نیمهکاره رها شدهاند. در چنین شرایطی، بازار در وضعیتی قفلشده قرار دارد؛ نه فروشندهای برای عرضه تمایل دارد و نه خریدار توان خرید دارد.
گودرزی در پایان تأکید میکند که بدون اصلاح سیاستهای کلان، هیچ امیدی به رونق ساختوساز نیست. او پیشنهاد میدهد دولت با ساماندهی قیمتگذاری منطقهای، شناسایی آگهیهای کاذب و اختصاص زمین رایگان به مردم، بخشی از بحران را مدیریت کند. به گفته او، «رهاشدگی بازار و کمکاری دولت در اجرای برنامههای پنجساله، بحران مسکن را به مرحله خطرناکی رسانده است.»
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
