به گزارش اطلاع با ما، برند جهانی فرش ایران – فرش دستباف ایران که سالها بهعنوان شناختهشدهترین برند جهانی شناخته میشد، امروز با چالشهای جدی در حوزه صادرات و بازارهای بینالمللی روبهرو است. افت تقاضای جهانی و کاهش سهم ایران از بازار، زنگ خطری برای یکی از مهمترین صنایع فرهنگی و اقتصادی کشور به شمار میرود.
ایران زمانی در صدر صادرات فرش دستباف جهان قرار داشت، اما در سالهای اخیر این جایگاه تضعیف شده است. کاهش ارزش صادرات، نشاندهنده از دست رفتن بخشی از بازارهای سنتی و کمرنگ شدن حضور فرش ایرانی در تجارت جهانی است.
اگرچه فشارهای خارجی نقش مهمی در محدود شدن صادرات داشتهاند، اما مشکلات داخلی نیز سهم قابل توجهی در این روند ایفا کردهاند. پیچیدگیهای اداری، مسائل ارزی، فرآیندهای طولانی تجاری و نوسانات اقتصادی، مسیر فعالیت فعالان این صنعت را دشوارتر کرده است.
در پاسخ به این شرایط، برنامههایی برای بازآفرینی صنعت فرش دستباف در دستور کار قرار گرفته است. تدوین سند تحول فرش با هدف شناسایی گلوگاههای تولید و صادرات، بستری برای گفتوگوی مستقیم میان دولت و بخش خصوصی فراهم کرده تا راهکارهای عملی برای بازگشت به بازارهای جهانی ارائه شود.
تمرکز بر معرفی دوباره فرش ایرانی در سطح جهانی، از مسیر دیپلماسی فرهنگی و همکاری با نمایندگیهای ایران در کشورهای هدف دنبال میشود. برگزاری رویدادهای تخصصی و نشستهای تجاری، راهی برای یافتن شرکای جدید و جبران بازارهای از دسترفته است.
ثبت مناطق جغرافیایی فرش، یکی از ابزارهای مهم برای حفظ اصالت و جلوگیری از تقلید طرحهاست. فرش مشهد بهعنوان نمونهای شاخص، با پشتوانه تاریخی و هنری، ظرفیت بالایی برای بازگشت به جایگاههای ممتاز جهانی دارد.
آینده فرش دستباف به حضور نسل جدید و استفاده از خلاقیت جوانان گره خورده است. آموزش هدفمند، شناخت سلیقه بازار و حفظ اصالت طرحها میتواند تولید را از حالت سنتی صرف خارج کرده و آن را بازارمحور کند. در این میان، بانوان قالیباف که ستون اصلی تولید فرش هستند، نقشی تعیینکننده در پایداری این صنعت دارند.
فرش ایرانی تنها یک محصول صادراتی نیست، بلکه بخشی از هویت فرهنگی و معیشت میلیونها نفر بهشمار میرود. حمایت هدفمند از این صنعت میتواند ضمن حفظ اشتغال، مانع تضعیف اقتصاد خانوارهای روستایی و مهاجرت شود.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
