به گزارش اطلاع با ما ، اینترنت پرو : افزایش قیمت اینترنت پرو، فروش میلیونی سیمکارت سفید و رشد بازار سیاه فیلترشکنها، نگرانیها درباره آینده اینترنت در ایران را افزایش داده است. جزئیات را بخوانید.
بازار سیاه اینترنت در ایران؛ از سیمکارت سفید تا اینترنت پرو چند ده میلیونی
در شرایطی که محدودیتهای اینترنتی و فیلترینگ گسترده همچنان ادامه دارد، حالا نوع تازهای از بازار غیررسمی در ایران شکل گرفته؛ بازاری که محور آن فروش «اینترنت پرو»، فیلترشکنهای خاص و سیمکارتهای موسوم به سفید است.
اینترنت که زمانی بهعنوان یکی از ابزارهای عادی زندگی روزمره شناخته میشد، اکنون برای بخشی از کاربران به کالایی گرانقیمت و دسترسی به آن به یک امتیاز ویژه تبدیل شده است. رشد این بازار غیررسمی، همزمان با افزایش محدودیتهای دسترسی به برخی پلتفرمها و سرویسهای خارجی شدت گرفته است.
بررسیها نشان میدهد برخی سرویسهای موسوم به اینترنت پرو با وعده دسترسی آزادتر به سایتها و شبکههای اجتماعی، در کانالهای غیررسمی و شبکههای اجتماعی تبلیغ میشوند.
در حالی که قیمت رسمی برخی بستههای اینترنتی فاصله زیادی با این ارقام دارد، نسخههای غیررسمی با هزینههای چند برابری در بازار معامله میشوند. همین مسئله باعث شده اینترنت برای بخشی از کاربران به یک کالای لوکس تبدیل شود؛ کالایی که تنها گروهی خاص توانایی پرداخت هزینه آن را دارند.
در کنار فیلترشکنها، فروش سیمکارتهای موسوم به سفید نیز به یکی از بخشهای پرحاشیه بازار غیررسمی تبدیل شده است. این سیمکارتها با وعده دسترسی بدون محدودیت به اینترنت و برخی سرویسهای مسدودشده تبلیغ میشوند و قیمت آنها در برخی آگهیها به دهها میلیون تومان میرسد.
افزایش تقاضا برای این خدمات، نشاندهنده رشد نیاز کاربران به دسترسی پایدار و بدون محدودیت به اینترنت جهانی است؛ موضوعی که به شکلگیری بازاری موازی در فضای دیجیتال کشور منجر شده است.
کارشناسان معتقدند گسترش اینترنت طبقاتی و خدمات غیررسمی، میتواند شکاف دیجیتال را در جامعه افزایش دهد. در چنین شرایطی، دسترسی آزاد به اطلاعات و خدمات آنلاین بیش از گذشته به توان مالی افراد وابسته میشود.
این روند نهتنها بر کاربران عادی، بلکه بر کسبوکارهای آنلاین، فعالان حوزه فناوری و مشاغل وابسته به اینترنت نیز تاثیر مستقیم دارد. بسیاری از کسبوکارهای دیجیتال برای ارتباط با مشتریان، بازاریابی و فعالیت روزانه خود به اینترنت آزاد و پایدار وابسته هستند.
نمونههای مشابه این وضعیت در برخی کشورهای دیگر نیز دیده شده است. در کشورهایی که محدودیتهای گسترده اینترنتی اعمال شده، بازار VPN و ابزارهای دور زدن فیلترینگ رشد قابل توجهی پیدا کرده است.
در چین، سیاستهای سختگیرانه اینترنتی باعث شکلگیری بازار گسترده VPN شده و در روسیه نیز محدودیت برخی سرویسهای خارجی، استفاده از ابزارهای عبور از فیلترینگ را افزایش داده است.
تحلیلگران معتقدند هر زمان فاصله میان نیاز کاربران و دسترسی رسمی افزایش پیدا کند، زمینه برای شکلگیری بازارهای غیررسمی و خدمات زیرزمینی بیشتر فراهم میشود.
فعالان اقتصادی هشدار میدهند ادامه محدودیتها میتواند به اقتصاد دیجیتال کشور آسیب وارد کند. کاهش دسترسی آزاد به اینترنت، هزینه فعالیت کسبوکارها را افزایش میدهد و بخشی از کاربران و شرکتها را به استفاده از خدمات غیررسمی سوق میدهد.
در چنین شرایطی، بسیاری از کارشناسان بر این باورند که توسعه زیرساختهای پایدار، کاهش محدودیتها و افزایش شفافیت در سیاستگذاری اینترنت، میتواند از گسترش بازارهای غیررسمی و افزایش هزینههای تحمیلی به کاربران جلوگیری کند.
بررسی تجربه کشورهای مختلف نشان میدهد بازار سیاه معمولا زمانی شکل میگیرد که دسترسی رسمی به کالا یا خدمات محدود شود. از بازار ارز و دارو گرفته تا خودرو و اینترنت، هرجا محدودیت، کمبود یا فاصله قیمتی شدید وجود داشته باشد، زمینه برای فعالیت بازارهای غیررسمی فراهم میشود.
اکنون نیز بازار اینترنت و خدمات دیجیتال در ایران، به یکی از نمونههای تازه این وضعیت تبدیل شده؛ بازاری که هر روز ابعاد گستردهتری پیدا میکند و پیامدهای آن تنها به فضای مجازی محدود نخواهد ماند.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ