به گزارش اطلاع با ما ، ترامپ : در صورت مرگ دونالد ترامپ، جانشینش جی. دی. ونس بهاحتمال زیاد سیاستهای فشار حداکثری علیه ایران را با شدت بیشتری دنبال خواهد کرد. اما برخلاف ترامپ، ونس از مداخله نظامی گسترده پرهیز دارد و ترجیح میدهد از عملیات پنهان، تحریم شدید و حمایت منطقهای برای مهار تهران استفاده کند. تحلیلگران معتقدند ونس “نسخه کنترلشدهتر ترامپ” است که دو جناح اصلی حزب جمهوریخواه را متحد میسازد.
جی.دی. ونس، سناتور اوهایو و نویسنده کتاب پرفروش تلخکامان، زمانی منتقد سرسخت ترامپ بود. او ترامپ را با عباراتی چون “هیتلر آمریکا” توصیف میکرد. اما از سال ۲۰۲۳، تغییر موضع داد و به یکی از وفادارترین متحدان ترامپ بدل شد؛ بهطوری که اکنون به عنوان معاون اول او انتخاب شده و در صورت فوت ترامپ، رئیسجمهور آمریکا خواهد شد.
ونس در مقالهای در والاستریت ژورنال با ستایش از عدم ورود ترامپ به جنگهای جدید نوشت: «در دوران ترامپ، علیرغم فشارها، آمریکا وارد هیچ جنگی نشد.» این موضع ونس را در موقعیتی قرار داده که میتواند دو بال واقعگرایان و تندروهای حزب جمهوریخواه را به هم نزدیک کند.
ونس سیاستی «ترکیبی و واقعگرایانه» را در قبال ایران دنبال میکند. به گفته منابع نزدیک به او، هدف اصلیاش «مهار برنامه هستهای ایران بدون ورود به جنگی تمامعیار» است. او بر افزایش تحریمها، تشدید عملیات پنهان در حوزههای سایبری و اطلاعاتی و اقدام نظامی محدود تأکید دارد؛ اما همواره هشدار میدهد که درگیری نظامی گسترده با ایران، منافع آمریکا را تهدید میکند.
او در مصاحبهای با CBS در سال ۲۰۲۳ تأکید کرد: «حمله به خاک اصلی ایران، اشتباهی استراتژیک خواهد بود.»
در زمان ترور سردار قاسم سلیمانی در سال ۲۰۲۰، ونس از اقدام ترامپ انتقاد کرده و نسبت به آغاز جنگی جدید در خاورمیانه هشدار داد. اما در سالهای بعد، او این ترور را “ضربهای قاطع” دانست که “ایران را مهار کرد”.
در خرداد ۲۰۲۵، پس از حمله آمریکا به تأسیسات هستهای ایران از جمله نطنز و فوردو، ونس اعلام کرد: «ما با برنامه هستهای ایران در جنگیم، نه با مردم ایران». این موضع با تحلیل اندیشکدههایی چون کارنگی همسو نیست، چرا که آنها معتقدند چنین حملاتی تنها موجب تسریع حرکت ایران به سمت ساخت بمب هستهای میشود.
ونس بهشدت از بازگشت به برجام مخالف است و در سال ۲۰۲۲ در توییتی آن را “توافق فاجعهبار اوباما” توصیف کرد. او در تلاش است اروپا را به خروج کامل از توافق هستهای بکشاند و تمرکز خود را بر تحریم صادرات نفت ایران، بهویژه به چین، گذاشته است.
در سال ۲۰۲۵، ونس از اعمال تحریمهای شدیدتر علیه خریداران نفت ایران حمایت کرد که طبق گزارش شورای روابط خارجی آمریکا، میتواند اقتصاد ایران را تا ۳۰٪ کوچکتر کند.
ونس از عملیات سایبری و اطلاعاتی گسترده حمایت میکند؛ حملاتی شبیه به ویروس استاکسنت که در دوران اوباما انجام شد. به باور او، این ابزارها میتوانند بدون درگیری مستقیم، برنامه هستهای ایران را تضعیف کنند.
او همچنین به دنبال تقویت ائتلاف منطقهای علیه ایران است؛ از اسرائیل گرفته تا کشورهای عرب حاشیه خلیج فارس. با این حال هشدار داده که منافع آمریکا و اسرائیل همیشه همراستا نیستند و باید از ورود آمریکا به جنگ دیگر جلوگیری کرد.
ونس میگوید: «اگر میخواهید ایران را بکوبید، محکم بکوبید.» این جمله، بازتاب روش “فشار حداکثری” ترامپ است، اما با تاکتیکی محتاطانهتر. او تأکید دارد که استفاده از نیروی نظامی باید آخرین گزینه باشد؛ تنها پس از شکست دیپلماسی تهاجمی.
به گفته اندیشکده رند، رویکرد ونس ترکیبی از تهدید نظامی و فشار اقتصادی است که میتواند ریسک اشاعه هستهای را افزایش دهد؛ چرا که کشورهای منطقه مانند عربستان و ترکیه نیز ممکن است بهدنبال توسعه سلاح هستهای بروند.
به گفته تحلیلگران اتاق فکر بروکینگز، ونس چهرهای است که میتواند حزب جمهوریخواه را از سایه کاریزمای جنجالی ترامپ خارج کرده و به تعادل برساند. او ترکیبی از دیدگاههای ایزولهگرایانه و سیاستهای امنیتی سختگیرانه را ارائه میدهد.
تحلیل CNN نیز بر این نکته تأکید دارد: «ونس صدای صادقانه ترامپ است؛ کسی که تندروها و واقعگرایان را متحد میکند.»
اگر مرگ ترامپ (چه واقعی و چه در قالب جنگ روانی) رقم بخورد، ونس جانشین او خواهد شد. با وجود تفاوت در سبک اجرا، سیاستهای کلان دولت ترامپ در قبال ایران – فشار حداکثری، دیپلماسی تهدیدمحور، عملیات پنهان – ادامه خواهند یافت. تنها تفاوت، شاید در پرهیز از ماجراجوییهای مستقیم نظامی باشد.
ونس نشان داده که میخواهد ایران را مهار کند، نه لزوماً نابود. اما این مهار، به زعم بسیاری از تحلیلگران، ممکن است همان مسیری باشد که در نهایت منجر به درگیری بزرگتری شود؛ حتی اگر رئیسجمهور، خود آن را نخواهد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
