به گزارش اطلاع با ما، درمان ناباروری – دولت چهاردهم در یکی از مهمترین مصوبات سلامتمحور خود، تکلیف بیمه درمان ناباروری در مراکز خصوصی و خیریه را برای همیشه روشن کرد. این مصوبه میتواند آرزوی هزاران زوج نابارور را که تا دیروز فقط به مراکز دولتی امید داشتند، به واقعیت نزدیکتر کند.
مصوبه جدید هیأت وزیران، مراکز درمان ناباروری را به سه دسته تقسیم کرده و برای هرکدام قواعد جداگانهای تعیین کرده است:
دسته اول: مراکز خصوصی و خیریه مجاز این تازهترین بخش مصوبه است. برای اولین بار، سازمانهای بیمهگر پایه موظف شدهاند در مراکز خصوصی و خیریه درمان ناباروری نیز ورود کنند. نحوه محاسبه به این صورت است:
۴۰ درصد هزینه بر عهده بیمار (بیمار مستقیم به مرکز پرداخت میکند)
مثال: اگر تعرفه مصوب یک عمل آیویاف در مرکز خصوصی ۱۰۰ میلیون تومان باشد، بیمه ۶۰ میلیون و بیمار ۴۰ میلیون تومان میپردازد.
دسته دوم: مراکز دولتی و عمومی غیردولتی برای این مراکز، همان مصوبه شهریور ماه ۱۴۰۰ همچنان ملاک عمل است. در این مصوبه قبلی، سهم بیمهها به طور معمول بالاتر از ۶۰ درصد است (اغلب بین ۷۰ تا ۹۰ درصد بسته به نوع خدمت و مرکز).
دسته سوم: مراکز غیرمجاز هیچ تعهدی برای بیمهها وجود ندارد. بیمار باید تمام هزینه را از جیب بپردازد.
دولت در این مصوبه یک بند طلایی اما چالشبرانگیز گنجانده است: «اجرای این مصوبه نباید بار مالی جدید ایجاد کند».
یعنی سازمانهای بیمهگر (تأمین اجتماعی، سلامت، نیروهای مسلح و…) موظفند این ۶۰ درصد را در سقف بودجه مصوب سالانه خود مدیریت کنند. نه خبری از بودجه اضافی دولت است و نه اجازه افزایش حق بیمه از مردم.
عملاً یعنی: بیمهها باید از محل صرفهجویی در سایر بخشها یا استفاده بهینه از منابع موجود، این تعهد جدید را پوشش دهند. اگر نتوانند، ممکن است پرداختها با تأخیر یا سهمیهبندی رخ دهد.
سالهاست که زوجهای نابارور ایرانی برای درمان به سه راهی دشوار میرسیدند:
مراکز دولتی: هزینه کم اما صفهای طولانی (گاهی تا یک سال) و امکانات محدود
مراکز خصوصی: کیفیت و سرعت بالا اما هزینههای سرسامآور (بسیاری توان پرداخت نداشتند)
با مصوبه جدید، تعرفه مراکز خصوصی برای بیمار ۴۰ درصد کاهش مییابد. این یعنی یک زوج نابارور که تا دیروز باید ۱۰۰ میلیون هزینه میکردند، حالا با ۴۰ میلیون میتوانند درمان را شروع کنند.۴
افزایش نرخ باروری در ایران یکی از اهداف کلان جمعیتی کشور است. درمان ناباروری مستقیمترین راه برای تحقق این هدف محسوب میشود. مصوبه جدید، گام بلندی در جهت «عدالت در دسترسی به درمان ناباروری» است.
اما خبر خالی از نگرانی نیست. فعالان حوزه سلامت و نمایندگان بیمهها چند چالش جدی را مطرح کردهاند:
۱. منابع مالی کافی نیست بودجه مصوب سازمانهای بیمهگر برای درمان ناباروری در سال ۱۴۰۵، بر اساس نرخ مراکز دولتی محاسبه شده بود. حالا که مراکز خصوصی با تعرفه بالاتر هم وارد چرخه شدهاند، ممکن است بودجه جوابگو نباشد.
۲. خطر ایجاد صف در مراکز خصوصی با کاهش هزینه، تقاضا برای مراکز خصوصی به شدت افزایش مییابد. اگر ظرفیت این مراکز محدود باشد، بیماران دوباره با صف مواجه میشوند، این بار در بخش خصوصی.
۳. تفسیر «تعرفه مصوب» تعرفه خدمات درمان ناباروری هر سال توسط شورای عالی بیمه سلامت اعلام میشود. اما گاهی بین تعرفه اعلامی و تعرفهای که مراکز خصوصی واقعاً دریافت میکنند، فاصله وجود دارد. این شکاف ممکن است محل اختلاف بین بیمه و مرکز درمانی شود و بیمار وسط بماند.
۴. شفافیت در مراکز خیریه برخی مراکز خیریه ترکیبی از خدمات رایگان و نیمهرایگان ارائه میدهند. مشخص نیست که ۶۰ درصد تعرفه مصوب در این مراکز چگونه اعمال میشود. آیا بیمار باید همان ۴۰ درصد را بپردازد یا مرکز خیریه بخشی از آن را هم تخفیف میدهد؟
تشخیص ناباروری توسط پزشک متخصص (بر اساس استانداردهای وزارت بهداشت)
مرکز درمانی باید دارای مجوز رسمی از وزارت بهداشت برای ارائه خدمات درمان ناباروری باشد
بیمه پایه معتبر (تأمین اجتماعی، سلامت، نیروهای مسلح، کمیته امداد، صندوق بازنشستگی و…)
عدم وجود محدودیت سنی در مصوبه (اما برخی بیمهها ممکن است آییننامه داخلی برای سن داشته باشند)
مهم: این پوشش شامل همه روشهای درمان ناباروری (از دارودرمانی تا آیویاف و اهدای تخمک و جنین) میشود، مگر آن روشی که در مصوبه شورای عالی بیمه سلامت مستثنی شده باشد.
۱. ابتدا به یک مرکز دولتی مراجعه کنید (تشخیص اولیه و تعیین نوع ناباروری در مراکز دولتی ارزانتر است و گاهی رایگان)
۲. از پزشک خود استعلام بگیرید که آیا مرکز خصوصی یا خیریه مورد نظر او، جزو مراکز مجاز مصوبه جدید است یا خیر
۳. با بیمه خود تماس بگیرید و سقف تعهدات و مدارک لازم را جویا شوید (برخی بیمهها ممکن است نیاز به معرفینامه از پزشک خانواده یا تأییدیه کمیته پزشکی داشته باشند)
۴. دریافت کد رهگیری از بیمه قبل از شروع درمان (در بسیاری از بیمهها، اگر بدون کد رهگیری درمان را شروع کنید، هزینه را پرداخت نمیکنند)
۵. تمام فاکتورها و مدارک را نگهداری کنید (بیمهها معمولاً حداکثر ۳ تا ۶ ماه فرصت برای ارائه مدارک پس از پایان درمان میدهند)
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
