به گزارش اطلاع با ما ، فیلترینگ: فیلترینگ در ایران فقط محدودیت دسترسی نیست؛ یک هزینه ماهانه اجباری است که میلیونها خانواده آن را میپردازند. این وضعیت، اینترنت را به کالایی طبقاتی تبدیل کرده و شکاف دیجیتال را عمیقتر کرده است.
در سالهای اخیر، اینترنت در ایران دیگر یک امکان جانبی نیست؛ به بخشی جداییناپذیر از معیشت، آموزش و حتی ارتباطات خانوادگی تبدیل شده است. اما این نیاز حیاتی، زیر سایه فیلترینگ، به یک هزینه تحمیلی ماهانه بدل شده که بسیاری آن را «مالیات نانوشته دیجیتال» مینامند؛ مالیاتی که نه قانون مشخصی دارد و نه پاسخگوی رسمی.
دسترسی به پلتفرمهای پرکاربرد جهانی دیگر یک انتخاب شخصی نیست. برای میلیونها کاربر، فیلترشکن همان نقشی را دارد که برق و آب در زندگی روزمره ایفا میکنند. همین وابستگی، باعث شده هزینه دور زدن محدودیتها، بیسر و صدا وارد سبد معیشت خانوادهها شود؛ هزینهای که در شرایط تورمی، فشار مضاعفی بر طبقه متوسط و فرودست وارد میکند.
بازار فیلترشکن، برخلاف ظاهر غیررسمیاش، ساختاری پیچیده و چندلایه دارد. از فروشندگان اشتراک گرفته تا زیرساختهای فنی، هر محدودیت جدید، تقاضا را افزایش میدهد و پول بیشتری در این چرخه به گردش درمیآورد. در این میان، کاربران نهایی، تنها حلقهای هستند که هیچ سهمی از سود ندارند اما تمام هزینه را میپردازند.
افزایش هزینه دسترسی به اینترنت آزاد، نابرابری دیجیتال را تشدید کرده است. کسانی که توان پرداخت ندارند، به تدریج از آموزش آنلاین، فرصتهای شغلی و حتی ارتباطات اجتماعی محروم میشوند. اینترنت، که میتوانست ابزار برابری باشد، در حال تبدیل شدن به یک امتیاز طبقاتی است.
وقتی آموزش، سرگرمی و ارتباطات کودکان به فضای آنلاین گره میخورد، استفاده از ابزارهای دور زدن فیلترینگ به امری عادی تبدیل میشود. این وضعیت نهتنها بار مالی بیشتری به خانواده تحمیل میکند، بلکه کودکان را بدون سپر ایمنی، در معرض محتوای نامناسب قرار میدهد؛ چالشی که کمتر دیده میشود اما اثرات عمیقی دارد.
آنچه امروز با آن روبهرو هستیم، صرفاً یک بحث فنی یا فرهنگی نیست. فیلترینگ به مسئلهای اقتصادی و اجتماعی تبدیل شده که مستقیماً کیفیت زندگی را تحت تأثیر قرار میدهد. تا زمانی که این هزینه پنهان نادیده گرفته شود، هر سخنی از بهبود معیشت، برای بسیاری از مردم، باورپذیر نخواهد بود.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ