به گزارش اطلاع با ما ، بازار ارز در آخرین روز هفته بار دیگر شاهد افزایش قیمتها بود و دلار آزاد به محدوده ۲۳۶ هزار تومان رسید. همزمان یورو، پوند و درهم نیز با رشد قیمت مواجه شدند؛ شرایطی که بار دیگر توجه فعالان اقتصادی را به سیاستهای بانک مرکزی برای مدیریت بازار ارز و کنترل انتظارات تورمی جلب کرده است.
افزایش نرخ ارز در بازار آزاد در حالی اتفاق افتاده که بازار طلا و سکه نیز روندی صعودی را تجربه کرده و قیمتها در بازار داخلی تحت تأثیر رشد نرخ ارز قرار گرفتهاند.
بر اساس قیمتهای اعلامشده از معاملات روز پنجشنبه ۱۹ شهریور، دلار در بازار آزاد به ۲۳۶ هزار تومان رسید و رکورد جدیدی را ثبت کرد.
در همین روز، قیمت یورو حدود ۲۷۵ هزار تومان گزارش شد و درهم امارات نیز تا ۶۴ هزار و ۴۰۰ تومان معامله شد. پوند انگلیس هم در بازار تهران به محدوده ۳۱۶ هزار تومان رسید.
این افزایش قیمتها نشان میدهد فشار تقاضا و انتظارات موجود در بازار ارز همچنان بالاست و سیاستگذار پولی با چالش کنترل نوسانات مواجه است.
روند افزایشی تنها در معاملات آزاد دیده نشد و نرخهای ثبتشده در مرکز مبادله ارز و طلا نیز افزایش داشت.
بر اساس نرخهای اعلامشده، خرید حواله دلار در مرکز مبادله به ۱۶۱ هزار و ۴۵۸ تومان و فروش حواله دلار به ۱۶۲ هزار و ۹۲۴ تومان رسید.
در بازار یورو نیز نرخ خرید حواله ۱۸۷ هزار و ۷۲۸ تومان و نرخ فروش حواله ۱۸۹ هزار و ۴۳۳ تومان اعلام شد.
افزایش نرخ ارز به بازار طلا و سکه نیز سرایت کرد. هر گرم طلای ۱۸ عیار در معاملات روز پنجشنبه به حدود ۲۴ میلیون و ۲۵۸ هزار تومان رسید و سکه تمام بهار آزادی طرح جدید نیز در محدوده ۲۴۰ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان قرار گرفت.
این رشد در شرایطی اتفاق افتاد که قیمت جهانی طلا حدود ۸ دلار کاهش داشت و به ۴۳۸۸ دلار رسید.
به این ترتیب، اثر افزایش نرخ ارز در بازار داخلی به اندازهای بود که کاهش قیمت جهانی طلا نتوانست باعث افت قیمت طلا و سکه در بازار ایران شود.
افزایش نرخ ارز در روزهای اخیر، بحث درباره انتظارات تورمی و سیاستهای ارزی را دوباره به مرکز توجه بازار آورده است.
رئیسکل بانک مرکزی پیشتر اعلام کرده بود که در صورت فاصله گرفتن نرخها از متغیرهای بنیادی اقتصاد و افزایش نوسانات ناشی از انتظارات، بانک مرکزی میتواند از ابزارهای ارزی خود برای مدیریت بازار استفاده کند.
همتی همچنین تأکید کرده بود که زمان، حجم و نحوه ورود بانک مرکزی به بازار بر اساس شرایط تعیین خواهد شد.
بانک مرکزی در هفتههای اخیر چند ابزار را برای افزایش عرضه ارز و مدیریت تقاضای سرمایهای مطرح کرده است.
یکی از این اقدامات، عرضه هزار دلار با کارت ملی و نرخی نزدیک به قیمت بازار آزاد عنوان شده است. هدف از این سیاست، افزایش عرضه ارز و کاهش فشار موجود در معاملات بازار است.
ابزار دوم، فروش اوراق سلف سکه در بورس است. این ابزار قرار است بخشی از تقاضای سرمایهای بازار طلا و سکه را به سمت بازارهای مالی هدایت کند.
اما سومین اقدام مورد توجه، راهاندازی صندوقهای سرمایهگذاری ارزی است که قرار است پذیرهنویسی نخستین نمونه آن از هفته آینده آغاز شود.
بر اساس توضیحات رئیسکل بانک مرکزی، دارندگان ارز میتوانند منابع ارزی خود را بدون تبدیل به ریال وارد صندوقهای سرمایهگذاری ارزی کنند و در مقابل، واحدهای سرمایهگذاری ارزی دریافت کنند.
در این سازوکار، صدور و ابطال واحدها نیز به شکل ارزی انجام خواهد شد؛ بنابراین سرمایهگذار هنگام خروج از صندوق، ارزش دارایی خود را بر مبنای ارز دریافت میکند.
بانک مرکزی همچنین در حال ایجاد سازوکارهایی برای ورود، انتقال، تحویل و نگهداری اسکناس ارز با هدف تسهیل ورود منابع ارزی به این صندوقهاست.
بر اساس توضیحات ارائهشده، این صندوقها بخشی از برنامه بانک مرکزی برای توسعه ابزارهای مالی ارزی، جذب منابع موجود و تقویت تأمین مالی ارزی اقتصاد کشور محسوب میشوند.
اکنون مهمترین پرسش بازار این است که مجموعه سیاستهای جدید بانک مرکزی تا چه اندازه میتواند روند صعودی نرخ ارز را کنترل کند.
افزایش عرضه ارز، انتقال بخشی از تقاضای سرمایهای به ابزارهای مالی و راهاندازی صندوقهای ارزی، سه مسیری هستند که سیاستگذار برای مدیریت شرایط فعلی در نظر گرفته است.
با این حال، میزان اثرگذاری این سیاستها به عواملی مانند حجم عرضه، رفتار معاملهگران، انتظارات تورمی و شرایط اقتصادی و سیاسی بستگی خواهد داشت. باید دید در روزهای آینده این ابزارها میتوانند از شدت نوسانات بازار کم کنند یا دلار همچنان در مسیر رکوردهای جدید حرکت خواهد کرد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
