به گزارش اطلاع با ما ، چشمانداز همکاری هستهای ایران : در شرایطی که آژانس بینالمللی انرژی اتمی خواستار بازگشت ایران به نظارتهای گستردهتر مطابق توافق برجام شده است، تحلیلگران معتقدند چنین انتظاری بدون اجرای تعهدات طرف مقابل، واقعبینانه نیست. حسن بهشتیپور در گفتوگویی با ایرنا ضمن رد وجود فعالیتهای خارج از نظارت آژانس در ایران، تاکید کرد که روند فعلی کاملاً در چارچوب انپیتی بوده و گزارش اخیر آژانس نیز حاوی نکته جدید یا غیرعادی نیست. او همچنین با اشاره به تحولات رسانهای، از تلاش برخی بازیگران برای شکلدهی افکار عمومی در فضای دیپلماسی انتقاد کرد.
در روزهای اخیر، گزارش تازه آژانس بینالمللی انرژی اتمی درباره برنامه هستهای ایران منتشر شد. حسن بهشتیپور، کارشناس مسائل هستهای، معتقد است این گزارش فاقد تحول جدید یا ادبیاتی متفاوت است که بتواند مبنای تصمیمگیری تازهای برای کشورهای غربی، بهویژه اعضای تروئیکای اروپایی باشد.
> «هیچ جهش غیرمنتظرهای در فعالیتهای هستهای ایران دیده نمیشود که بهانهای برای فعالسازی سازوکارهای بینالمللی علیه ایران فراهم کند.»
مطابق اظهارات بهشتیپور، ایران تمام فرآیند غنیسازی خود تا سطح ۶۰ درصد را تحت نظارت مستمر آژانس انجام میدهد.
> «هیچ مرکز غنیسازی در کشور وجود ندارد که خارج از سیستم نظارتی آژانس باشد و همه فعالیتها در چارچوب معاهده انپیتی پیش میرود.»
تحلیلگر ارشد روابط بینالملل، خواست برخی کشورها مبنی بر بازگشت ایران به نظارتهای گسترده دوران برجام را «غیرعملی» میداند، مگر اینکه طرفهای مقابل نیز گامهای مشخصی در مسیر اجرای تعهدات خود بردارند.
> «ایران بارها اعلام کرده که اجرای متقابل تعهدات، اصل بنیادین در احیای توافق برجام است.»
بهشتیپور ضمن اشاره به الزامات بیطرفی در اساسنامه آژانس، خاطرنشان میکند:
> «مدیرکل آژانس باید از موضعی فنی و بیطرفانه سخن بگوید. این در حالی است که در برخی دورهها، نوع اظهارات و مواضع ارائه شده، برداشتهایی از جانبداری ایجاد کرده است.»
وی با اشاره به فضای دیپلماتیک موجود تأکید میکند که در صورت دستیابی تهران و واشنگتن به توافق، اروپاییها دلیلی برای تشدید فشارهای هستهای نخواهند داشت.
> «اگر توافقی حاصل شود، نهتنها زمینهساز رفع تنش میشود، بلکه به نفع اروپا نیز خواهد بود.»
در بخش دیگری از گفتوگو، بهشتیپور به نقش پررنگ رسانهها در شکلدهی افکار عمومی در حوزه سیاست خارجی پرداخت. او با اشاره به ادعاهایی درباره ارسال پیام از سوی آمریکا به ایران در جریان سفر وزیر خارجه عمان به تهران، گفت:
> «چنین فضاسازیهایی بخشی از تکنیکهای رسانهای برای مدیریت ادراک عمومی است. گاهی اوقات پیش از وقوع هر اقدام واقعی، اخبار غیررسمی برای تاثیرگذاری ذهنی منتشر میشود.»
در مجموع، تحلیلها نشان میدهد که مسیر تعامل میان ایران و آژانس، در حال حاضر از مسیر فنی خارج نشده و همچنان تحت چارچوبهای انپیتی ادامه دارد. خواستههایی همچون بازگشت به تعهدات گستردهتر بدون گام متقابل از سوی طرفهای غربی، از دید کارشناسان ایران واقعبینانه نیست. در این میان، نقش فضای رسانهای در هدایت افکار عمومی و مدیریت ادراک از اهمیت بالایی برخوردار شده است.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
