به گزارش اطلاع با ما، ارزی تجاری و مسافری – واردات تلفن همراه از دو مسیر تجاری و مسافری انجام میشود؛ مسیری که تفاوت آنها تنها در شکل ورود کالا نیست، بلکه به مبانی محاسبه ارز، عوارض و مالیات بازمیگردد.
در مسیر تجاری، نرخ ارز مبنای محاسبه حقوق ورودی و مالیات، نرخ مرکز مبادله است؛ نرخی که ثبات آن، اگرچه به شفافیت کمک میکند، اما در شرایط جهش ارز آزاد، هزینه تمامشده را بالا میبرد.
در مقابل، مسیر مسافری تا پیش از تغییرات اخیر، با نرخ پایینتری برای رجیستری محاسبه میشد و همین اختلاف، جهت بازار را تغییر داد.
با افزایش سریع نرخ ارز آزاد، فاصله هزینهای میان واردات تجاری و مسافری بیشتر شد. این اختلاف، واردات گوشیهای گرانقیمت را به سمت مسیر مسافری سوق داد؛ بهطوری که بخش قابل توجهی از پرچمداران بازار از این مسیر وارد و در شبکه خردهفروشی عرضه شدند.
نتیجه این روند، افزایش فشار بر سامانه رجیستری و شکلگیری نوعی رقابت نابرابر میان واردکنندگان رسمی و فعالان خاکستری بازار بود.
گوشیهای بالای ۶۰۰ دلار در مسیر تجاری مشمول عوارض بالا، مالیات بر ارزش افزوده و هزینههای جانبی متعددی هستند. علاوه بر این، الزام به ارائه گارانتی و خدمات پس از فروش، اگرچه به نفع مصرفکننده است، اما هزینه نهایی را افزایش میدهد.
مجموع این عوامل باعث شد واردات رسمی در رقابت با مسیر مسافری، جذابیت کمتری داشته باشد.
مسیر مسافری، با عوارض و مالیات پایینتر، به درگاهی جذاب برای ورود گوشیهای پرچمدار تبدیل شد. این مزیت قیمتی، زمینه استفاده تجاری از سازوکار مسافری را فراهم کرد؛ موضوعی که عملاً مرز میان واردات مسافری و عرضه تجاری را کمرنگ کرد و به چالشهای نظارتی دامن زد.
با تصمیم جدید بانک مرکزی، نرخ سنایی بهروزرسانی و مبنای محاسبه عوارض رجیستری گوشیهای مسافری به نرخ تالار دوم مرکز مبادله تغییر کرد. این تغییر، هزینه رجیستری را بهطور محسوسی افزایش داد و فاصله قیمتی دو مسیر را تا حدی کاهش داد.
هرچند این اقدام، جذابیت مسیر مسافری را موقتاً کم کرده، اما فعالان بازار معتقدند اختلافها بهطور کامل از بین نرفته است.
بهروزرسانی با تأخیر نرخ سنایی باعث شد در یک بازه زمانی حساس، واردات مسافری همچنان مزیت قیمتی قابلتوجهی داشته باشد. حتی اکنون نیز فاصله هزینهای میان دو مسیر بهطور کامل از میان نرفته و احتمال بازگشت نوسانات همچنان وجود دارد.
بازار تلفن همراه زمانی به ثبات میرسد که تفکیک مسیر تجاری و مسافری بهصورت شفاف، همزمان و با مبانی ارزی هماهنگ اجرا شود. در غیر این صورت، اختلاف نرخها همچنان میتواند مسیر واردات گوشیهای پرچمدار را تغییر دهد و تعادل بازار را برهم بزند.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ