به گزارش اطلاع با ما ، بحران آب در ایران همچنان یکی از مهمترین چالشهای زیستمحیطی و مدیریتی کشور به شمار میرود. اگرچه بارشهای مناسب در برخی ماههای سال جاری تا حدودی وضعیت ذخایر آبی را بهبود بخشیده، اما کارشناسان معتقدند این شرایط به معنای پایان تنش آبی نیست. افزایش جمعیت، گسترش ساختوسازها و رشد مصرف آب در کلانشهرها باعث شده فشار بر منابع آبی بیش از گذشته افزایش یابد.
کارشناسان حوزه آب از اصطلاح «آب قرضی» برای توصیف انتقال آب از حوضههای آبریز دیگر به شهرهای بزرگ استفاده میکنند. در این روش، برای تأمین نیاز شرب شهرهایی مانند تهران، آب از مناطقی که خود دارای منابع محدود هستند منتقل میشود.
به اعتقاد متخصصان، این شیوه اگرچه در کوتاهمدت مشکل کمبود آب را کاهش میدهد، اما در بلندمدت باعث تشدید مشکلات زیستمحیطی در حوضههای مبدأ شده و تعادل طبیعی منابع آب را بر هم میزند.
یکی از مهمترین عوامل تشدید بحران آب، توسعه سریع شهرها و افزایش ساختوساز در مناطق دارای محدودیت منابع آبی عنوان میشود. رشد پروژههای مسکونی و افزایش تراکم جمعیت، مصرف آب را به شکل قابل توجهی بالا برده و ظرفیت طبیعی بسیاری از دشتها را تحت فشار قرار داده است.
کارشناسان هشدار میدهند ادامه این روند بدون در نظر گرفتن توان اکولوژیک مناطق، میتواند مشکلاتی مانند کمبود آب، فرونشست زمین و آسیب به اکوسیستمهای طبیعی را گستردهتر کند.
برداشت مداوم از سفرههای آب زیرزمینی طی سالهای گذشته موجب کاهش سطح آب در بسیاری از دشتهای کشور شده است. پیامد این وضعیت، افزایش نرخ فرونشست زمین در برخی مناطق و کاهش توان احیای منابع آبی است.
متخصصان تأکید میکنند اجرای طرحهای مدیریت پایدار منابع آب و کنترل برداشتهای بیرویه، از مهمترین اقداماتی است که میتواند از تشدید این بحران جلوگیری کند.
به باور کارشناسان، عبور از بحران آب تنها با افزایش انتقال آب امکانپذیر نیست. کنترل توسعه شهری، جلوگیری از بارگذاریهای جدید در مناطق کمآب، مدیریت مصرف، اصلاح الگوی ساختوساز و اجرای برنامههای تعادلبخشی منابع زیرزمینی از مهمترین راهکارهایی هستند که میتوانند فشار بر منابع آبی کشور را کاهش دهند.
در کنار این اقدامات، برنامهریزی مبتنی بر ظرفیت واقعی هر منطقه و پرهیز از توسعه شتابزده میتواند نقش مهمی در حفظ منابع آب و جلوگیری از تشدید بحرانهای زیستمحیطی در سالهای آینده داشته باشد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ