به گزارش اطلاع با ما ، تحریم: با آغاز روند فعالسازی مکانیسم ماشه از سوی سه کشور اروپایی، بحث درباره تبعات اقتصادی و سیاسی آن شدت گرفته است. منصور حقیقتپور، تحلیلگر مسائل سیاست خارجی، در گفتوگویی تأکید کرد که ایران پیش از این نیز تجربه شرایط سختتر از تحریمهای شورای امنیت را پشت سر گذاشته و توانسته راههای عبور از موانع را بیابد. او معتقد است هرچند هزینههایی مانند بیمه و حملونقل دریایی ممکن است افزایش یابد، اما ایران بهخوبی قادر است با ابتکار و هوش سیاسی خود از این مرحله هم عبور کند.
با اقدام مشترک بریتانیا، فرانسه و آلمان در فعالسازی سازوکار موسوم به «ماشه»، سرنوشت توافق هستهای بار دیگر در هالهای از ابهام فرو رفته است. مکانیسم ماشه در صورت تکمیل فرآیند ۳۰ روزه میتواند تحریمهای تعلیقشده سازمان ملل علیه ایران را بازگرداند. در چنین فضایی تحلیلگران دیدگاههای متفاوتی درباره میزان اثرگذاری این اقدام دارند.
گروهی از تحلیلگران معتقدند فعال شدن مکانیسم ماشه تغییر چندانی در وضعیت ایجاد نمیکند، زیرا ایران پس از خروج آمریکا از برجام نیز با فشارهایی شدیدتر از تحریمهای سازمان ملل مواجه بوده است. در مقابل، برخی هشدار میدهند که بازگشت تحریمها میتواند پیامدهای اقتصادی و سیاسی سنگینی به همراه داشته باشد.
منصور حقیقتپور، نماینده پیشین مجلس و کارشناس سیاست خارجی، در گفتوگو با نامهنیوز گفت: «ما پیشتر مشمول شش قطعنامه و تحریمهای شورای امنیت بودیم و بعد از خروج آمریکا از برجام نیز شرایطی بهمراتب سختتر را تجربه کردیم. بنابراین فعال شدن مکانیسم ماشه اتفاق تازهای نیست.»
او با اشاره به حوزههای آسیبپذیر افزود: «از نظر اقتصادی ممکن است در بخش حملونقل دریایی و مبادلات بانکی با مشکلاتی روبهرو شویم، اما قطعاً زکاوت و هوش ایرانی بلد است چهطور این وضعیت را دور بزند؛ چه از روی آن بپرد و چه از زیر آن نقب بزند.»
به گفته حقیقتپور، یکی از آثار فعال شدن ماشه میتواند توقف یا بازرسی کشتیهای ایرانی باشد که بهطور طبیعی هزینه بیمه و حملونقل را افزایش میدهد. با این حال او تأکید کرد: «هنوز مشخص نیست شورای امنیت نامه تروئیکای اروپایی را بپذیرد یا خیر.»
این کارشناس مسائل سیاست خارجی افزود: «در بُعد نظامی ما تقریباً بینیاز از خارج هستیم و بخش مهمی از تجهیزات خود را تولید و حتی به ۳۵ کشور صادر میکنیم. برخی میگویند فعال شدن ماشه بهانهای برای حمله نظامی جدید است، اما خردادماه گذشته آمریکا و اسرائیل بدون بهانه خاصی حمله کردند و خودشان مجبور به پذیرش آتشبس شدند. بنابراین امروز دیگر آن خلأها وجود ندارد و ایران غافلگیر نخواهد شد.»
حقیقتپور تأکید کرد که ایران در شرایط «تحیّر» قرار دارد اما این به معنای انفعال نیست: «ایران دارای منطق قوی است، اهل برخورد خشن نیست، اما بلد است حق خود را بگیرد و اجازه نخواهد داد کسی حقوق ملت ایران را پایمال کند.»
به گفته تحلیلگران، در روزهای آینده و تا پایان مهلت ۳۰ روزه، مشخص خواهد شد که آیا شورای امنیت اقدام اروپا را تأیید میکند یا ایران با اتکا به روابط خود با چین و روسیه میتواند معادله را به نفع خود تغییر دهد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ