به گزارش اطلاع با ما مرز ریمدان- با نزدیک شدن به زمان راهپیمایی اربعین حسینی و ورود زوار پاکستانی به ایران، نام «پایانه مرزی ریمدان» با تواتر بیشتری از رسانهها شنیده میشود. مرز ریمدان یکی از دو پایانه مرزی فعال میان ایران و پاکستان است که به سبب دسترسی بهتر به کراچی و گوادر هم مورد اقبال پاکستانیهاست و هم دارای قابلیتهای راهبردی برای ایران است.
در اربعین گذشته قریب به ۴۵ هزار زائر پاکستانی از ریمدان عبور کردند و مدیریت این جمعیت با توجه به ضعف زیرساختی شدید با مشکل مواجه شد. بخشی از زوار سرگردان در نقطه صفر مرزی مانده بودند و علیرغم انتظار طولانی برای اعزام به مرز چذابه، امکان کافی برای انتقال آنها از ریمدان به دشتیاری و چابهار و همچنین اسکان آنها در این دو شهرستان نیز وجود نداشت.
کسری ناوگان حمل و نقل بینشهری، تمرکز ناوگان بر مرزهای غربی و عدم ورود ناوگان پاکستانی به ایران نیز بر شدت ترافیک جمعیتی افزود. بهرهگیری از ناوگان شخصی نیز به سبب دسترسی محدود به سوخت، ممکن نبود و درنهایت نیروهای مسلح با هماهنگی هواپیمایی کشوری، خیل عظیم زوار را از فرودگاه کنارک به آبادان بردند.
امکانات اسکان زوار در ریمدان نیز بسیار ابتدایی است و «آستان قدس رضوی» با گذشت دو سال از وعده احداث زائرسرا در این مرز، تنها به تملک و حصارکشی زمین بسنده کرده است. این درحالی است که برآوردهای اولیه حاکی از عبور قریب به ۸۰ هزار زائر در اربعین امسال بوده که البته ممکن است به سبب ناآرامیهای اخیر در بلوچستان پاکستان کاهش پیدا کند.
گفته میشود که امسال برای ورود اتوبوسهای پاکستانی و تخصیص سهمیه سوخت به آنها هماهنگیهای لازم انجام شده است. سایر معضلات زیرساخت مسافری در ریمدان اما نیازمند اقدام فوری است.
بیتوجهی دستگاههای مسئول به توسعه زیرساخت در ریمدان به حوزه مسافری ختم نمیشود و زیرساخت باری نیز به درستی توسعه داده نشده است. جاده آنتنی منتهی به پایانه وضعیت خوبی ندارد و پسکرانه گمرکات در طرف ایرانی، مناسب تجارت گسترده نیست. این مرز قربانی تشتت و اختلاف میان نهادها و دستگاههای مختلف نیز شده است و علیرغم تاکید دولت بر سیاست همسایگی و نگاه اقتصادمحور، نگاهی راهبردی و چندوجهی به توسعه آن وجود نداشته است.
جانمایی صحیح ریمدان در روندهای تجاری دو کشور، پیششرطی مهم در تحقق چشمانداز ۱۰ میلیارد دلاری تجارت دوجانبه است. علیرغم تخصیص کد گمرکی، مجموع تجارت از ریمدان در سال ۱۴۰۲ معادل تنها ۳۷ میلیون دلار و در سه ماهه نخست امسال نیز ۲۵ میلیون دلار گزارش شده است و بدون فراهم شدن زیرساخت لجستیکی نیز ارتقای متناسب نخواهد یافت.
به نظر میرسد دولت سیزدهم علیرغم اهتمام طرف پاکستانی به توسعه ریمدان به عنوان مرز تجاری و مسافری اول، به تمرکز زیرساختها در پایانه مرزی جدید «پیشین» تمایل داشته است. این در حالی است که ریمدان از جهت محیط امنیتی بهتر نسبت به «پیشین» و هم از جهت قابلیت نقشآفرینی در اتصال «ایران-سیپک» مرجح خواهد بود.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
