به گزارش اطلاع با ما، کالابرگ – پس از وقفهای نزدیک به یکسال، دولت چهاردهم از اسفند ۱۴۰۳ پرداخت کالابرگ الکترونیک را از سر گرفت. امروز ۱۵ آذر ۱۴۰۴ نیز مرحله پنجم شارژ انجام شد و خانوارهای دهک اول تا سوم و خانوادههای حمایتی مبلغ ۶۲۰ هزار تومان به ازای هر نفر دریافت کردند. این افزایش نسبت به مرحله قبل ۱۲۰ هزار تومان بیشتر است.
کالابرگ همچنان برای خرید ۱۱ قلم کالای اساسی شامل شیر و لبنیات، گوشت مرغ، گوشت قرمز، تخممرغ، برنج، حبوبات، روغن، ماکارونی، قند و شکر قابل استفاده است. اقلامی مانند بوقلمون، ماهی و میگو که در مرحله چهارم اضافه شده بود، دوباره از فهرست حذف شدهاند.
بررسی میزان خرید خانوارها نشان میدهد کالاهایی مانند شیر، پنیر و ماکارونی کمتر در سبد مصرفی قرار گرفته و برنج، روغن، حبوبات و گوشت در اولویت اصلی هستند. کاهش قدرت خرید، گرانی لبنیات و افزایشهای روزانه قیمتها باعث شده مصرف لبنیات در برخی خانوادهها به حداقل برسد.
افزایش روزانه قیمت لبنیات و اقلام پروتئینی باعث شده حتی با افزایش شارژ، قدرت خرید مردم تقویت نشود.
افزایش مبلغ شارژ کالابرگ همزمان با حذف بیسر و صدای ارز ۲۸۵۰۰ تومانی از بسیاری کالاهای اساسی انجام شده است. همین تغییر باعث رشد دوباره قیمتها شده؛ بهویژه در بازارهایی مثل برنج، گوشت قرمز، مرغ، تخممرغ و لبنیات.
برنجکاران و واردکنندگان میگویند از بهمن ۱۴۰۳ تاکنون ارز مورد نیاز خود را دریافت نکردهاند و تنها با موجودی انبارها بازار را تأمین کردهاند. این موضوع فشار مضاعفی بر قیمتها در ماههای آینده ایجاد میکند.
در مورد شیر خشک کودک نیز از ۲۵۰ میلیون دلار ارز مورد نیاز، تنها ۳۷ میلیون دلار تأمین شده است.
کمبود نهادههای دامی که مطالبات آن به ۶ میلیارد دلار رسیده است، باعث کاهش تولید شیر خام و جهش قیمت آن از ۲۳ هزار تومان به بیش از ۴۰ هزار تومان شد. این کمبود همچنین زمینه گسترش بیماری «تب برفکی» را فراهم کرد و خسارتهای گستردهای به دامداریها وارد شد.
در نتیجه، بازار تخممرغ نیز پس از سه سال آرامش دوباره دچار بیثباتی شد و قیمت هر شانه دو کیلویی از حدود ۱۸۰ هزار تومان به بیش از ۲۵۰ هزار تومان افزایش یافت.
افزایش بیوقفه قیمتها و محدودیت شارژ کالابرگ باعث تغییر الگوی مصرف شده است. خانوارها برای مدیریت هزینهها، خرید کالاهای گران مثل گوشت قرمز و برنج ایرانی را کنار گذاشته و به سراغ کالاهای ارزانتر میروند.
این روند میتواند پیامدهای جدی برای سلامت جامعه داشته باشد، زیرا کالری و ریزمغذیهای لازم تأمین نمیشود.
از ۱۰ آذر ۱۴۰۴ شارژ طرح یسنا برای دهکهای اول تا سوم آغاز شد. این طرح شامل موارد زیر است:
مبلغ ۶۵۰ هزار تومان به ازای هر نفر برای خرید ۱۶ قلم کالای ضروری
پوشش این طرح در سال ۱۴۰۴ دو برابر شده و مبلغ کمک برای کودکان مشمول به ۱.۳ میلیون تومان افزایش یافته است.
دولت اعلام کرده قصد دارد حمایت غیرنقدی از ۷ دهک درآمدی را ادامه دهد، اما اجرای آن وابسته به تأمین اعتبار است. احتمال حذف یارانه نقدی خانوارهای متوسط برای تأمین بودجه کالابرگ دهکهای پایین مطرح شده است.
اینکه کالابرگ دهکهای چهارم تا هفتم شارژ شود و مبلغ آن افزایش یابد، کاملاً به منابع مالی دولت بستگی دارد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
