به گزارش اطلاع با ما طلا، دلار و سکه سالها نقش ابزارهای امن سرمایهگذاری را در اقتصاد ایران ایفا کردهاند، اما حالا با تغییر سیاستها، دخالتهای گسترده و ریسکهای قانونی و مالیاتی، عملکرد کلاسیک خود را از دست دادهاند.
دلار، طلا و سکه سالهاست در ذهن ایرانیان، بهویژه در دورههای تورمی، بهعنوان پناهگاههای امن برای حفظ ارزش سرمایه شناخته میشوند. این داراییها همواره نقش کلیدی در کاهش ریسکهای ناشی از کاهش ارزش پول ملی و بیثباتی اقتصادی ایفا کردهاند. اما آیا این جایگاه همچنان پابرجاست؟
در طول دهههای گذشته، دلار بهعنوان مهمترین دارایی برای محافظت از ارزش ریال در برابر تورم شناخته شده و طلا نیز بهدلیل ماهیت جهانی و ارزش ذاتی، انتخاب نخست بسیاری از سرمایهگذاران بوده است. سکه و طلای آبشده نیز بهدلیل قابلیت نقدشوندگی بالا، همیشه جایگاه ویژهای در سبد سرمایهگذاری خانوادهها داشتهاند.
با این حال، مداخلات گسترده دولت و بانک مرکزی در سالهای اخیر، روند قیمتگذاری در بازار دلار و طلا را از مسیر طبیعی خود خارج کرده است. تعیین نرخ دستوری، راهاندازی سامانههایی نظیر نیما و بازار متشکل ارزی، باعث شده قیمت دلار دیگر به صورت واقعی و بر پایه عرضه و تقاضا تعیین نشود.
بازار سکه نیز درگیر سازوکارهای جدیدی مانند عرضه اوراق سکه، توزیع محدود در مرکز مبادله و وضع مقررات مالیاتی شده است. همین موضوع باعث نوسانات شدید و پیشبینیناپذیری شده که آرامش سرمایهگذاران را به چالش میکشد.
در شرایطی که بسیاری از متغیرهای اقتصادی تحت تأثیر تحولات سیاسی قرار گرفتهاند – از وضعیت برجام و مذاکرات خارجی گرفته تا تنشهای منطقهای – دلار و طلا دیگر صرفاً ابزارهای اقتصادی نیستند، بلکه بهنوعی به سپر دفاعی در برابر ریسکهای سیاسی تبدیل شدهاند.
خرید و فروش این داراییها نیز با دشواریهای جدیدی مواجه شده است. احراز هویت، ثبت معاملات در سامانههای مالی، و ریسکهای ناشی از اجرای طرحهایی مانند مالیات بر عایدی سرمایه، بسیاری از افراد را نسبت به نگهداری دلار و طلا مردد کرده است. علاوه بر آن، شناسایی تراکنشهای بانکی بزرگ نیز به یک عامل بازدارنده تبدیل شده است.
اگرچه هنوز هم طلا و دلار در ذهن بسیاری از سرمایهگذاران نقش ابزار پوشش ریسک را ایفا میکنند، اما دیگر آن عملکرد کلاسیک و قابلاتکای گذشته را ندارند. دخالتهای مکرر، ریسکهای حقوقی، محدودیتهای قانونی و نوسانات لحظهای باعث شدهاند بخشی از سرمایهگذاران به سمت گزینههای متنوعتر و مدرنتری چون صندوقهای طلا، اوراق بهادار یا حتی بازار رمزارزها حرکت کنند.
اقتصاد امروز ایران نیازمند بازنگری در ابزارهای مدیریت ریسک است. در حالیکه دلار و طلا هنوز جایگاه خود را بهطور کامل از دست ندادهاند، اما سرمایهگذاران هوشمند باید با نگاهی تازه، ابزارهای مالی مناسبتری برای شرایط جدید انتخاب کنند. تنوعبخشی به سبد دارایی، شناخت دقیقتر از سیاستهای مالی و تحلیل منظم تحولات داخلی و خارجی، دیگر نه یک توصیه بلکه یک ضرورت برای حفظ ارزش سرمایه است.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
