به گزارش اطلاع با ما ، ایران : کیوان محلهای – در فضای متغیر نظام بینالملل و محدودیتهای ناشی از فشارهای غرب، ایران بیش از هر زمان دیگری به سمت بازیگرانی حرکت میکند که وابستگی کمتری به سیاستهای آمریکا دارند. یکی از مهمترین این حوزهها، اروپای شرقی است؛ منطقهای که میتواند برای ایران هم فرصت اقتصادی بیافریند و هم سپری برای مقابله با شوکهای تحریمی باشد.
اقتصادهای اروپای شرقی، از لهستان و مجارستان گرفته تا رومانی و بلغارستان، تشنه منابع انرژی و برخی کالاهای صنعتی هستند؛ در حالی که ایران میتواند در حوزههایی مانند:
مصالح و ماشینآلات صنعتی
همچنین بسیاری از شرکتهای این منطقه، علیرغم حساسیتهای سیاسی، در مقایسه با اروپای غربی آزادی عمل بیشتری برای سرمایهگذاری مشترک دارند.
ایران در قلب شبکههای ترانزیتی قرار دارد و کریدور شمال–جنوب میتواند اروپای شرقی را مستقیم به آبهای آزاد و بازارهای آسیایی وصل کند. تکمیل این مسیر، نهتنها درآمد ترانزیتی ایران را جهش میدهد، بلکه موقعیت ژئواکونومیک کشور را نیز تثبیت میکند.
۲. چالشها و محدودیتهایی که باید مدیریت شوند
اگرچه تمایل برای همکاری وجود دارد، اما عضویت اغلب کشورهای اروپای شرقی در اتحادیه اروپا و ناتو، آنان را نسبت به تحریمهای ثانویه آمریکا محتاط میکند. از سوی دیگر، نبود کانالهای بانکی مستقل و امن، اجرای پروژههای چندمیلیاردی را دشوار میسازد.
زیرساختهای حملونقل ایران، بهویژه در حوزه ریلی، هنوز نیازمند تکمیل و نوسازی است. افزون بر این، کشورهایی مانند ترکیه و روسیه نیز برای تبدیلشدن به مسیر اصلی تجارت شرق–غرب تلاش میکنند و ایران باید از این رقابت عقب نماند.
۳. راهبرد پیشنهادی برای آینده
ایران باید همکاری با کشورهایی را در اولویت قرار دهد که استقلال بیشتری در تصمیمگیری اقتصادی دارند. استفاده از تیمهای مذاکرهکننده متخصص و سفارتخانههای فعال در حوزه تجارت میتواند تفاهمها را با سرعت بیشتری به قرارداد تبدیل کند.
برای کاهش وابستگی به دلار و یورو، تجارت با ارزهای ملی، تهاتر کالا و ایجاد یا گسترش بانکهای مشترک راهکارهایی ضروری هستند.
تکمیل محورهایی مانند راهآهن رشت–آستارا و ایجاد هابهای لجستیکی مشترک میان ایران و کشورهای اروپای شرقی، میتواند مزیت ترانزیتی ایران را از بالقوه به بالفعل تبدیل کند.
گسترش همکاری اقتصادی با اروپای شرقی میتواند یکی از ستونهای اصلی سیاست «نگاه به شرق» ایران باشد. این مسیر، اگر با برنامهریزی دقیق، توسعه زیرساختهای ترانزیتی و تنوعبخشی مالی همراه شود، قادر است یک سپر اقتصادی پایدار در برابر فشارهای خارجی ایجاد کرده و فرصتهای تازهای برای رشد ملی فراهم آورد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
