به گزارش اطلاع با ما، ایرانخودرو و سایپا – تاخیر در تحویل خودرو، موضوعی نیست که تنها به چند ماه پیش برگردد. برخی از خریداران گروه خودروسازی سایپا میگویند قراردادهای خرید آنها مربوط به بیش از سه سال گذشته است، اما هنوز خودروی خود را تحویل نگرفتهاند و زمان مشخصی نیز برای انجام تعهدات اعلام نشده است. این وضعیت، تنها بخشی از بحران عمیقی است که صنعت خودروسازی ایران را در برگرفته و ریشه در عوامل متعددی دارد.
کمبود نقدینگی؛ گره کور صنعت خودرو
یکی از کلیدیترین عواملی که به تاخیر در تحویل خودروها منجر میشود، کمبود نقدینگی در شرکتهای خودروسازی است. این مشکل، توانایی خودروسازان را در تأمین مواد اولیه و پرداخت به تأمینکنندگان کاهش میدهد. در شرایطی که خودروسازان برای تولید هر دستگاه خودرو به هزار و سیصد قطعهساز در زنجیره تامین خود وابسته هستند، هرگونه اختلال در جریان نقدینگی، کل این زنجیره را با مشکل مواجه میکند.
تحریمهای اقتصادی نیز به عنوان مانعی بزرگ بر سر راه واردات قطعات و مواد اولیه مورد نیاز صنعت خودروسازی عمل میکنند. مشکلات ارزی، محدودیتهای ناشی از تحریمها و دشواری تأمین مواد اولیه از مهمترین عواملی است که به کاهش تولید و در نتیجه تاخیر در تحویل خودروها دامن زده است. این تحریمها نه تنها هزینههای تولید را افزایش میدهند، بلکه زمان تولید و تحویل خودروها را نیز به تعویق میاندازند.
شاید مهمترین و ریشهایترین عامل تاخیر در تحویل خودرو، تعهداتی باشد که خودروسازان فراتر از ظرفیت واقعی تولید خود پذیرفتهاند. مهدی آقاطاهریان، معاون فروش و بازاریابی گروه خودروسازی سایپا، به صراحت اعلام کرده که بخش عمده مشکلات فعلی ناشی از تعهداتی است که در سالهای گذشته خارج از ظرفیت تولید ایجاد شده است.
او در این باره توضیح داده که در سال ۱۴۰۲ بیش از یک میلیون و ۱۳۵ هزار دستگاه خودرو در سامانه یکپارچه عرضه شد که حجم عظیمی از تعهدات را برای خودروسازان ایجاد کرد. برای نمونه، برای زمستان ۱۴۰۳ حدود ۳۶۳ هزار دستگاه شاهین به متقاضیان اختصاص داده شد، در حالی که ظرفیت تولید سایپا برای پاسخگویی به این میزان تعهد وجود نداشت.
آمارها نشان از وضعیت متفاوت دو خودروساز بزرگ کشور دارد. ایرانخودرو موفق شده تعهدات معوق خود را با کاهش ۹۵ درصدی به ۱۹۶۹ دستگاه برساند؛ رقمی که اکنون کمتر از تولید یک روز این خودروساز محسوب میشود. این کاهش بیش از ۳۷,۰۴۱ دستگاه از تعهدات معوق را میتوان نشانهای از بهبود هماهنگی میان تولید، تامین قطعات و برنامهریزی تحویل دانست.
اما در سوی دیگر، سایپا همچنان با چالش جدی مواجه است. تولید خودروهای ناقص این شرکت به علت نبود قطعه، یکی از معضلات اصلی است. با این حال، وزارت صمت اعلام کرده که با امضای تفاهمنامهای بین سایپا و کروز، تکمیل و تحویل خودروهای ناقص آغاز شده و طی یک تا دو ماه آینده همه خودروهای ناقص سایپا تکمیل و به دست خریداران میرسند.
در ماههای اخیر، موج جدیدی از اعتراضات خریداران خودرو شکل گرفته است. جمعی از مشتریان سایپا با حضور مقابل ساختمان امور مشتریان این شرکت، نسبت به تأخیرهای طولانی در تحویل خودروهای ثبتنامی خود اعتراض کردند. نام محصولاتی مانند شاهین، اطلس، ساینا، سهند، کوییک و پراید وانت نیز در میان خودروهای دارای تعهد معوق دیده میشد.
یکی از محورهای اصلی اعتراضات، ادامه اجرای طرحهای فروش جدید در شرایطی است که بخشی از تعهدات گذشته هنوز به پایان نرسیده است. خریداران معتقدند در زمان ثبتنام هیچ اشارهای به مشکلات احتمالی در تأمین قطعات، کمبود منابع و سایر موانع نشده است.
معاون فروش سایپا تأکید کرده که فروشهای آینده باید متناسب با ظرفیت تولید باشد و خودروهایی که دارای تعهد معوق هستند، در برنامه فروش جدید قرار نخواهند گرفت. هدفگذاری انجام شده این است که تعهدات سامانه یکپارچه تا اسفند ۱۴۰۵ به صفر برسد.
با این حال، حل اساسی این بحران نیازمند رویکردی چندوجهی است: تامین نقدینگی پایدار برای خودروسازان، رفع موانع تأمین قطعات، اصلاح نظام فروش و جلوگیری از تعهدات خارج از ظرفیت، و در نهایت شفافسازی در زمانبندی تحویل به مشتریان.
تاخیر در تحویل خودرو، حاصل تعامل سه عامل اصلی است: کمبود نقدینگی، تحریمهای اقتصادی و تعهدات فراتر از ظرفیت تولید. در حالی که ایرانخودرو موفق به کاهش چشمگیر تعهدات معوق خود شده، سایپا همچنان در مسیر جبران عقبماندگیهای گذشته قرار دارد. اعتراضات خریداران نشان از عمق نارضایتی دارد و خودروسازان را ناچار به تغییر رویکرد در فروشهای آینده میکند. آینده این صنعت به توانایی خودروسازان در مدیریت نقدینگی، تامین قطعات و پایبندی به تعهدات واقعی بستگی دارد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
چرا از این خودروساز معلوم الحال دفاع میکنید؟ چه تعهدی؟ اگر کم هست چرا همین امروز باز ثبت نام اونم فروش فوقالعاده گذاشته؟؟ ماشین ها تو افتاب تو پارکینگ سرباز پوسید چرا کسی چیزی درمورد وضعیت خودروها تو پارکینگ سرباز نمیگع؟ یک کبوتر یا کلاغ روی خودرو کار خرابی کنه، یک هفته بمونه رنگش میره الان ماشین ها ۹ ماه تو بارون و برف و افتاب رها شدن چرا نمییییدن؟؟؟
