به گزارش اطلاع با ما ، خوابآلودگی راننده و فرسودگی ناوگان: محمدرضا تنکمان فرد نوشت: در کمتر از یک هفته، دو حادثه مرگبار واژگونی اتوبوس در ایران رخ داده است که هر دو نتیجه مستقیم ضعفهای مدیریتی و فنی در حوزه حملونقل عمومی و ایمنی جادهای بودهاند. این اتفاقها زنگ خطری جدی برای مسافران، خانوادهها و مسئولان است و ضرورت بازنگری فوری در شیوه مدیریت رانندگان و ناوگان را به تصویر میکشد.
ساعت ۰۷:۴۰ صبح ۱۱ مهر ۱۴۰۴، یک دستگاه اتوبوس اسکانیا که از قزوین به سمت سوادکوه در حرکت بود، در محدوده امینآباد (سیبلند) واژگون شد. در این حادثه ۴ نفر جان خود را از دست دادند و ۲۰ نفر دیگر مجروح شدند. رئیس پلیس راه راهور فراجا اعلام کرد که بررسیهای اولیه نشان میدهد خوابآلودگی و خستگی راننده عامل اصلی حادثه بوده است.
این حادثه به روشنی نشان میدهد که رانندگان مسافربری با وجود مسیرهای طولانی و فشار کاری زیاد، اغلب بدون استراحت کافی در جادهها حضور دارند، امری که خطرناک و قابل پیشگیری است.
یک روز پیش یا پس از حادثه فیروزکوه، یک اتوبوس دانشجویی در محور سمنان-سرخه واژگون شد که منجر به فوت ۲ نفر و مصدومیت ۱۲ نفر دیگر شد. سخنگوی دانشگاه علوم پزشکی سمنان اعلام کرد که ۲ مصدوم در بخش مراقبتهای ویژه بستری شدهاند.
این حادثه بار دیگر نشان داد که صرف داشتن مجوز یا تجربه رانندگی کافی، نمیتواند امنیت مسافران را تضمین کند، بلکه وضعیت فنی اتوبوس، شرایط جاده و مدیریت زمان راننده نیز حیاتی هستند.
هر دو حادثه نشان میدهند که خوابآلودگی راننده و فرسودگی ناوگان دو عامل کلیدی هستند، اما این فقط بخشی از مشکل است:
ضعف نظارت بر رانندگان: ساعتهای کاری طولانی و نبود سیستم دقیق ثبت زمان استراحت باعث خستگی شدید رانندگان شده است.
فرسودگی ناوگان: بسیاری از اتوبوسها با عمر بالای ۱۵ سال هنوز در خطوط مسافربری فعال هستند و سیستمهای ایمنی آنها قدیمی است.
شرایط جادهای ناایمن: جادههای کوهستانی و کمعرض مانند محور فیروزکوه، در کنار کمبود تابلوها و گاردریلهای ایمنی، ریسک حوادث را افزایش میدهند.
فشار اقتصادی و سوددهی: شرکتهای حملونقل برای کاهش هزینهها و افزایش سفرها، گاهی استراحت کافی رانندگان را نادیده میگیرند.
این حوادث فقط خسارت جانی ندارند؛ بلکه اثرات اقتصادی و روانی سنگینی نیز بر خانوادهها، دانشگاهها و شرکتهای مسافربری دارند:
خانوادهها با از دست دادن عزیزان خود مواجه میشوند و آسیب روانی طولانیمدتی تجربه میکنند.
دانشگاهها با کمبود دانشجو و اختلال در برنامههای آموزشی روبهرو میشوند.
شرکتهای حملونقل با خسارت مالی و کاهش اعتماد عمومی مواجه میشوند.
نوسازی ناوگان: سرمایهگذاری در اتوبوسهای جدید با تجهیزات ایمنی پیشرفته الزامی است.
کنترل ساعات رانندگان: استفاده از سیستمهای GPS و ابزار ثبت زمان استراحت برای جلوگیری از رانندگی طولانی بدون توقف.
بازنگری در جادهها: تعمیر، بهبود تابلوگذاری و نصب گاردریلهای استاندارد در مسیرهای پرخطر.
آموزش و فرهنگسازی: آموزش رانندگان و اطلاعرسانی به مسافران درباره اهمیت رعایت استراحت و ایمنی جادهای.
حادثه واژگونی اتوبوس در فیروزکوه و سمنان، تنها یک هشدار نیست؛ بلکه آینهای از وضعیت بحرانی حملونقل عمومی ایران است. بدون اقدام فوری در نوسازی ناوگان، بازنگری قوانین کاری رانندگان و ارتقای ایمنی جادهها، چنین حوادث مرگباری همچنان تکرار خواهد شد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
