به گزارش اطلاع با ما ، آژانس : در نشست اخیر وین، شورای حکام آژانس با صدور قطعنامهای تند علیه تهران، دور تازهای از فشارهای هستهای را آغاز کرد. تمرکز اصلی این قطعنامه بر شفافسازی درباره حدود ۴۰۸ کیلوگرم اورانیوم غنیشده ۶۰ درصدی است؛ انباشتهایی که غرب آن را فراتر از نیازهای غیرنظامی میداند. تهران نیز با رد توقف کامل غنیسازی و مخالفت با بازرسی از تأسیسات آسیبدیده، وارد مرحلهای پرتنش شده است. همزمان آمریکا با استراتژی جدید خود و با تکیه بر ارتقای عربستان به شریک اصلی امنیتی، حلقه فشار منطقهای را تنگتر کرده است. این تغییر موازنه، همراه با بحران اقتصادی داخلی، فضای مذاکره را برای ایران ضروریتر کرده است. تحلیلگران معتقدند که ادامه وضعیت «نه جنگ و نه مذاکره» دشوار خواهد بود و دستگاه سیاست خارجی باید با ابتکار عملی تازه، از ورود کشور به چالشهای جدیتر جلوگیری کند.
نشست اخیر شورای حکام در وین، صحنه بروز مرحلهای تازه از اختلافات هستهای ایران و غرب بود؛ مرحلهای که از یکسو سایه سنگین تحریمها و مشکلات معیشتی داخلی را برجستهتر کرده و از سوی دیگر، فشارهای نظارتی آژانس را گستردهتر ساخته است. قطعنامه جدید این شورا با تأکید ویژه بر وضعیت حدود ۴۰۸ کیلوگرم اورانیوم با غنای ۶۰ درصد، پیام روشنی به تهران ارسال کرد: غرب خواهان تعیینتکلیف فوری این ذخایر است.
این مصوبه که با حمایت ۱۹ کشور عضو به تصویب رسید، عملاً تفسیر تازهای از نگرانیهای هستهای غرب ارائه میکند. آمریکا و سه کشور اروپایی معتقدند که تولید این حجم از اورانیوم بسیار غنیشده، نیاز به توضیحی فراتر از اهداف اعلامشده تهران دارد. در این قطعنامه بر دسترسی کامل بازرسان و ارائه اطلاعات تفصیلی درباره فعالیتها تأکید شده است.
موضع رسمی تهران در برابر این فشارها شفاف بود؛ توقف کامل غنیسازی جایی در سیاست هستهای ایران ندارد. مقامهای ایرانی تأکید کردند که درباره تأسیسات آسیبدیده و سایتهایی که ماهها پیش هدف حملات خارجی قرار گرفتند، همکاری بیشتری صورت نخواهد گرفت. این رویکرد عملاً مسیر بازرسی آژانس را محدود و اختلافات را تشدید کرده است.
در آن سوی میدان، واشنگتن راهبردی ترکیبی را دنبال میکند؛ فشاری که همزمان از کانال آژانس، تحریم و تحرکات منطقهای اعمال میشود و در عین حال، پیامهای غیرمستقیم درباره امکان مذاکره را نیز مخابره میکند. هدف، قرار دادن تهران در موقعیتی است که مذاکره نه انتخاب، بلکه ضرورتی اجتنابناپذیر باشد.
تحولات اخیر نشان داد که عربستان سعودی جایگاه تازهای در راهبرد آمریکا یافته است. فروش جنگندههای پیشرفته و توافق دفاعی گسترده، ریاض را به ستون اصلی نظم جدید منطقه تبدیل کرده است. این تحول توازن قدرت در خاورمیانه را تغییر داده و به بخشی مهم از فشار منطقهای بر ایران تبدیل شده است.
در این میان، ارتباطات پنهان میان برخی پایتختهای منطقهای و تهران، احتمال شکلگیری مسیرهای غیررسمی مذاکره را افزایش داده است. به باور بسیاری از تحلیلگران، عربستان در حال آزمایش نقش میانجی است؛ نقشی که میتواند بخشی از معادله جدید امنیت منطقهای باشد.
افزایش فشارهای خارجی و محدودیتهای اقتصادی داخلی شرایط را به نقطهای رسانده که ادامه وضعیت فعلی دشوار است. تحلیلگران هشدار میدهند که دستگاه دیپلماسی باید از انفعال خارج شود و ابتکار عملی تازه برای مهار بحران ارائه دهد. مذاکره، در چنین وضعیتی، نه تسلیم بلکه فرصتی برای مدیریت تنش و کاهش هزینههای داخلی تلقی میشود.
ایران اکنون با دو چالش فوری روبهرو است: تعیینتکلیف ذخایر ۶۰ درصدی و مواجهه با حلقه فشاری که هر روز تنگتر میشود. نقطه تصمیمگیری نزدیک است؛ آینده روابط هستهای ایران و غرب به میزان ابتکار دیپلماتیک و سرعت تصمیمگیری در تهران وابسته خواهد بود.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
