به گزارش اطلاع با ما ، مدارس : کارشناسان درباره عادیسازی تعطیلی مدارس و ناکارآمدی آموزش مجازی هشدار میدهند. افت کیفیت آموزش، شکاف طبقاتی و کاهش انگیزه دانشآموزان به یکی از نگرانیهای جدی تبدیل شده است.
تعطیلی مدارس و آموزش مجازی؛ آیا آموزش در ایران از اولویت خارج شده است؟
تعطیلی مکرر مدارس در سالهای اخیر، حالا به یکی از مهمترین دغدغههای خانوادهها و کارشناسان آموزشی تبدیل شده است. از دوران کرونا تا آلودگی هوا، کمبود انرژی و تنشهای امنیتی، هر بحران تازهای باعث شده مدارس نخستین بخشی باشند که فعالیت آنها متوقف میشود.
بسیاری از کارشناسان معتقدند تکرار این روند، آموزش را وارد مرحلهای کرده که دیگر نمیتوان آن را صرفاً یک وضعیت موقت دانست؛ بلکه نشانهای از کاهش اولویت آموزش در سیاستگذاریهای کلان کشور است.
در سالهای گذشته، آموزش مجازی بهعنوان راهحلی اضطراری برای ادامه روند تحصیل مطرح شد، اما حالا برخی تحلیلگران هشدار میدهند که این شیوه به تدریج در حال تبدیل شدن به یک الگوی دائمی است.
منتقدان میگویند هرچند آموزش غیرحضوری در شرایط بحرانی میتواند بخشی از مشکلات را کاهش دهد، اما تداوم آن بدون زیرساخت مناسب، کیفیت یادگیری را به شدت تحت تاثیر قرار میدهد؛ بهویژه در مقاطع مدرسه که ارتباط مستقیم معلم و دانشآموز نقش مهمی در فرآیند آموزش دارد.
کارشناسان آموزشی معتقدند بخش قابل توجهی از آموزش مجازی عملاً کارایی لازم را ندارد. بسیاری از دانشآموزان تنها حضور خود را در کلاس ثبت میکنند و تعامل واقعی آموزشی شکل نمیگیرد.
همزمان، افت انگیزه تحصیلی، کاهش تمرکز، خستگی ذهنی و فاصله گرفتن دانشآموزان از فضای آموزشی، از جمله پیامدهایی است که خانوادهها و معلمان درباره آن هشدار میدهند.
برخی پژوهشها نیز نشان دادهاند آموزش غیرحضوری طولانیمدت میتواند مهارتهای پایه یادگیری را تضعیف کند و شکاف آموزشی میان دانشآموزان را افزایش دهد.
یکی از مهمترین پیامدهای گسترش آموزش مجازی، افزایش نابرابری آموزشی است. خانوادههایی که به اینترنت پرسرعت، ابزارهای مناسب و مدارس برخوردار دسترسی دارند، شرایط متفاوتی نسبت به دانشآموزان مناطق کمبرخوردار تجربه میکنند.
در چنین شرایطی، کیفیت آموزش بیش از گذشته به وضعیت اقتصادی خانوادهها وابسته شده و همین مسئله نگرانیها درباره گسترش شکاف طبقاتی در نظام آموزشی را افزایش داده است.
اگرچه آموزش مجازی در ظاهر میتواند هزینههای اجرایی را کاهش دهد، اما بخشی از این هزینهها به خانوادهها منتقل شده است. خرید گوشی، تبلت، اینترنت و استفاده از برخی خدمات آموزشی آنلاین، فشار اقتصادی تازهای به بسیاری از خانوارها وارد کرده است.
برخی کارشناسان معتقدند این روند با اصل آموزش برابر و دسترسی عادلانه به امکانات آموزشی فاصله دارد؛ بهویژه برای دانشآموزانی که در مناطق محروم یا خانوادههای کمدرآمد زندگی میکنند.
تحلیلگران آموزشی هشدار میدهند تداوم تعطیلی مدارس ممکن است به تدریج به یک رویه عادی تبدیل شود؛ موضوعی که میتواند آثار بلندمدتی بر کیفیت آموزش، مهارتهای اجتماعی و سلامت روان دانشآموزان داشته باشد.
به باور آنها، مدرسه فقط محل آموزش دروس نیست، بلکه بخشی مهم از فرآیند رشد اجتماعی، ارتباطات انسانی و شکلگیری مهارتهای فردی دانشآموزان در محیط مدرسه اتفاق میافتد؛ مسئلهای که در آموزش مجازی بهسختی قابل جایگزینی است.
کارشناسان تاکید میکنند در شرایط بحرانی باید میان حفظ امنیت دانشآموزان و تداوم آموزش تعادل ایجاد شود. بسیاری از کشورها تلاش میکنند حتی در شرایط دشوار، آموزش حضوری را با کمترین وقفه ادامه دهند و تعطیلی مدارس را به آخرین گزینه تبدیل کنند.
در ایران نیز به باور تحلیلگران، آینده نظام آموزشی نیازمند برنامهریزی دقیقتر، تقویت زیرساختها و بازنگری در سیاستهای آموزش غیرحضوری است؛ چرا که ادامه روند فعلی میتواند آثار بلندمدتی بر کیفیت سرمایه انسانی کشور بر جای بگذارد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ