به گزارش اطلاع با ما ، ایران و آژانس: با پایان دوره ۱۰ ساله قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت، مسیر همکاری ایران و آژانس بینالمللی انرژی اتمی وارد مرحلهای تازه شده است. از این پس، فعالیتهای هستهای ایران تنها در چارچوب توافق پادمانی بررسی خواهد شد؛ تحولی که میتواند موازنه جدیدی در روابط تهران، غرب و آژانس ایجاد کند.
دوره اعتبار قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت سازمان ملل در تاریخ ۲۶ مهرماه ۱۴۰۴ به پایان رسید. این قطعنامه که در سال ۲۰۱۵ تصویب شد، مبنای قانونی اجرای توافق برجام و لغو تحریمهای بینالمللی علیه ایران بود. با پایان این دوره، همکاری ایران و آژانس وارد فاز جدیدی خواهد شد.
میخائیل اولیانوف، نماینده روسیه در وین، اعلام کرده است که از این پس، آژانس بینالمللی انرژی اتمی تنها در چارچوب توافق جامع پادمانی، فعالیتهای هستهای ایران را بررسی خواهد کرد. این یعنی نظارت فنی آژانس ادامه مییابد، اما دیگر در بستر برجام یا قطعنامه شورای امنیت نخواهد بود.
با نزدیک شدن به پایان اعتبار این قطعنامه، کشورهای اروپایی تلاش کردند از طریق تفسیر موسع بندهای آن، برخی محدودیتها را حفظ کنند. ایران اما این اقدام را «فاقد مبنای حقوقی» دانسته و تأکید کرده است که با پایان قطعنامه، تمامی محدودیتهای تسلیحاتی و موشکی نیز از نظر بینالمللی رفع میشود.
بر اساس اعلام نماینده روسیه، آژانس از این پس صرفاً مسئول نظارت فنی بر اجرای تعهدات ایران در چارچوب توافق پادمانی است. این تغییر، به معنای آن است که نقش سیاسی شورای امنیت در پرونده هستهای ایران بهطور رسمی پایان یافته است.
کارشناسان معتقدند ورود به مرحله جدید همکاری ایران و آژانس میتواند فضای مذاکرات احتمالی در آینده را تغییر دهد. با حذف قطعنامه ۲۲۳۱ از چرخه حقوقی، گفتوگوها از چارچوب «برجام سیاسی» به سمت «تعامل فنی و نظارتی» حرکت خواهد کرد.
پایان رسمی قطعنامه ۲۲۳۱ میتواند نقطه عطفی در سیاست خارجی ایران باشد. از این پس، تهران در چارچوب پادمانهای بینالمللی به همکاری با آژانس ادامه میدهد و مسئولیتها و اختیارات دو طرف بهصورت فنی و غیرسیاسی تنظیم خواهد شد.
با پایان قطعنامه ۲۲۳۱ و آغاز همکاری جدید ایران و آژانس، پرونده هستهای تهران وارد فصل تازهای شده است؛ فصلی که در آن معادلات سیاسی جای خود را به تعاملات فنی میدهد و نگاهها دوباره به وین، پایتخت مذاکرات هستهای، دوخته میشود.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ