به گزارش اطلاع با ما ، قطعی اینترنت فقط یک اختلال فنی یا اقتصادی نیست و برای افراد دارای معلولیت میتواند پیامدهای عمیقتری داشته باشد. بخشی از این افراد برای اشتغال، ارتباط با خانواده، دریافت خدمات و حتی انجام امور روزمره به ابزارهای دیجیتال وابستهاند. به همین دلیل، محدودیت اینترنت میتواند دسترسی آنها به فرصتهای شغلی و اجتماعی و برخی نیازهای ضروری را با اختلال مواجه کند.
وقتی از پیامدهای قطعی یا محدودیت اینترنت صحبت میشود، معمولاً نخستین موضوعاتی که به ذهن میرسد، اختلال در کسبوکارهای آنلاین، کاهش درآمد فعالان اقتصادی و توقف بخشی از خدمات دیجیتال است. اما دامنه این پیامدها بسیار گستردهتر از اقتصاد است.
برای بخشی از افراد دارای معلولیت، اینترنت تنها یک ابزار ارتباطی یا سرگرمی نیست؛ بلکه بخشی از مسیر اشتغال، استقلال فردی و ارتباط با جامعه به شمار میرود. به همین دلیل، قطع یا اختلال گسترده در شبکه میتواند برای این افراد هزینهای متفاوت و گاه سنگینتر از سایر کاربران داشته باشد.
گسترش خدمات آنلاین باعث شده بسیاری از فعالیتهایی که در گذشته نیازمند حضور فیزیکی بودند، از طریق اینترنت انجام شوند.
برای افراد دارای محدودیتهای حرکتی یا سایر معلولیتها، این تحول اهمیت بیشتری دارد. کار از راه دور، خرید اینترنتی، خدمات بانکی، ارتباطات مجازی و استفاده از ابزارهای دیجیتال میتواند بخشی از موانعی را که در محیط فیزیکی وجود دارد کاهش دهد.
در چنین شرایطی، اینترنت عملاً به یک مسیر جایگزین برای حضور در جامعه تبدیل میشود؛ مسیری که اگر مسدود شود، بخشی از فرصتهای برابر نیز از بین میرود.
یکی از مهمترین پیامدهای محدودیت اینترنت، تأثیر آن بر اشتغال افراد دارای معلولیت است.
بسیاری از مشاغل حوزه تولید محتوا، بازاریابی دیجیتال، طراحی، خدمات آنلاین و فعالیتهای مستقل به ارتباط پایدار با شبکه وابستهاند. افرادی که به دلیل شرایط جسمی یا محیطی امکان حضور آسان در محل کار را ندارند، ممکن است بیش از دیگران به چنین مشاغلی متکی باشند.
بنابراین، قطع اینترنت برای این گروه میتواند صرفاً به معنای چند ساعت اختلال در کار نباشد؛ در صورت تداوم محدودیت، حتی امکان از دست رفتن مشتری، درآمد و شغل نیز وجود دارد.
زمانی که اثر قطعی اینترنت بررسی میشود، معمولاً میزان خسارت کسبوکارها، کاهش تراکنشها یا افت فعالیت اقتصادی مورد توجه قرار میگیرد.
اگر فردی به دلیل نبود اینترنت نتواند با کارفرما ارتباط برقرار کند، از خدمات مورد نیاز خود استفاده کند یا فعالیت حرفهایاش را ادامه دهد، بخشی از خسارت او ممکن است در آمارهای رسمی اقتصاد دیجیتال ثبت نشود.
این آسیبهای پنهان اهمیت زیادی دارند؛ زیرا نشان میدهند هزینه محدودیت اینترنت برای همه افراد یکسان نیست.
پیامرسانها، تماسهای اینترنتی، شبکههای اجتماعی و سایر ابزارهای ارتباطی میتوانند امکان ارتباط سریعتر با خانواده، دوستان و ارائهدهندگان خدمات را فراهم کنند.
در شرایطی که اینترنت یا حتی برخی مسیرهای ارتباطی دیگر دچار اختلال شوند، دسترسی این افراد به شبکه ارتباطی مورد نیازشان میتواند بهشدت محدود شود.
در نتیجه، یک اختلال ارتباطی که شاید برای بسیاری از کاربران صرفاً یک مزاحمت روزمره باشد، برای فردی که گزینههای ارتباطی محدودی دارد، میتواند پیامد بسیار جدیتری داشته باشد.
بخش دیگری از خدمات روزمره نیز به سمت دیجیتالی شدن حرکت کرده است.
دریافت اطلاعات، ثبت درخواست، پرداخت، خرید کالا و خدمات و ارتباط با مراکز مختلف، همگی میتوانند به اینترنت وابسته باشند.
برای افراد دارای معلولیت، این خدمات در برخی موارد نقش مهمتری دارند؛ زیرا استفاده از خدمات غیرحضوری میتواند نیاز به رفتوآمد و مواجهه با موانع فیزیکی را کاهش دهد.
بنابراین، قطع اینترنت ممکن است دوباره افراد را به مسیرهایی بازگرداند که برای آنها دشوارتر، زمانبرتر یا حتی غیرممکن است.
فناوری دیجیتال در بهترین حالت باید بخشی از نابرابریهای موجود در فضای فیزیکی را کاهش دهد.
فردی که دسترسی آسانی به ساختمانها، وسایل حملونقل یا برخی خدمات حضوری ندارد، میتواند از ابزارهای آنلاین برای انجام بخشی از امور خود استفاده کند.
به همین دلیل، دسترسیپذیری دیجیتال تنها به معنای طراحی یک وبسایت زیباتر یا اضافه کردن چند قابلیت فنی نیست؛ موضوع به حق استفاده گروههای مختلف جامعه از خدمات دیجیتال مربوط میشود.
یکی از چالشهای مهم محصولات دیجیتال این است که گاهی قابلیتهای دسترسیپذیری در مراحل پایانی طراحی مورد توجه قرار میگیرند.
در چنین شرایطی ممکن است محصول از ابتدا با نیازهای کاربران دارای معلولیت سازگار نشده باشد و اصلاح آن نیز هزینه و زمان بیشتری طلب کند.
رویکرد مناسبتر این است که دسترسیپذیری از مرحله طراحی اولیه محصول در نظر گرفته شود و کاربران دارای معلولیت نیز در فرآیند ارزیابی و آزمایش آن مشارکت داشته باشند.
کیفیت یک سامانه یا اپلیکیشن را نمیتوان تنها بر اساس سرعت، ظاهر یا تعداد قابلیتهای آن سنجید.
اگر بخشی از جامعه نتواند از یک خدمت دیجیتال استفاده کند، این محصول از منظر دسترسیپذیری با یک نقص جدی مواجه است.
طراحی مناسب برای کاربران دارای اختلالات بینایی، شنوایی، حرکتی و سایر محدودیتها میتواند علاوه بر افزایش عدالت دیجیتال، کیفیت کلی محصول را نیز ارتقا دهد.
رویدادهای تخصصی فناوری میتوانند بستری برای مطرح شدن موضوع دسترسیپذیری دیجیتال باشند.
نمایشگاه الکامپ و رویدادهایی مانند توانتک، فرصتی ایجاد میکنند تا فعالان حوزه فناوری و جامعه افراد دارای معلولیت درباره موانع موجود، نیازهای کاربران و راهکارهای فنی گفتوگو کنند.
اهمیت این موضوع زمانی بیشتر میشود که فناوری به بخش جداییناپذیر زندگی روزمره تبدیل شده و تعداد بیشتری از خدمات عمومی و خصوصی به فضای آنلاین منتقل میشوند.
مسئله قطعی اینترنت را نمیتوان فقط از زاویه سرعت اتصال یا وضعیت کسبوکارها بررسی کرد.
برای برخی افراد، اینترنت مسیر اصلی ارتباط با جامعه، کار کردن، دریافت خدمات و انجام امور روزمره است. به همین دلیل، هرگونه اختلال طولانیمدت در این شبکه میتواند نابرابری موجود میان گروههای مختلف جامعه را تشدید کند.
افراد دارای معلولیت از جمله گروههایی هستند که ممکن است در چنین شرایطی با هزینههای پنهان بیشتری مواجه شوند.
استقلال فردی فقط به امکان رفتوآمد در شهر یا دسترسی به ساختمانها محدود نمیشود. در دنیای امروز، امکان استفاده مستقل از خدمات دیجیتال نیز بخشی از همین استقلال است.
وقتی فرد بتواند خرید کند، کار کند، ارتباط برقرار کند و امور روزمره خود را از طریق ابزارهای آنلاین انجام دهد، بخشی از موانع محیطی برای او کاهش پیدا میکند.
به همین دلیل، حفظ دسترسی پایدار و طراحی فراگیر خدمات دیجیتال باید در کنار توسعه فناوری مورد توجه قرار گیرد.
بحث درباره قطعی اینترنت معمولاً با اعداد مربوط به خسارت اقتصادی، افت فروش یا اختلال در کسبوکارها همراه است؛ اما همه ابعاد این مسئله در آمارهای مالی قابل اندازهگیری نیست.
برای افراد دارای معلولیت، اینترنت در بسیاری از مواقع یک ابزار ضروری برای حضور مستقل در جامعه است.
بنابراین، هر تصمیم درباره محدودیت یا اختلال در دسترسی به شبکه باید علاوه بر پیامدهای اقتصادی، آثار اجتماعی و انسانی آن را نیز در نظر بگیرد.
در نهایت، دسترسیپذیری دیجیتال زمانی معنا پیدا میکند که فناوری برای همه افراد جامعه قابل استفاده باشد؛ نه فقط برای کسانی که بدون مانع میتوانند از امکانات فضای آنلاین بهره ببرند.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ