به گزارش اطلاع با ما ، تحولات اخیر در نشست وزرای خارجه بریکس بار دیگر نگاهها را به نقش این گروه در معادلات جهانی جلب کرده است. پایان یافتن این نشست بدون صدور بیانیه مشترک، بار دیگر این پرسش را مطرح کرده که اعضای بریکس تا چه اندازه در موضوعات سیاسی و ژئوپلیتیکی دارای مواضع مشترک هستند و این موضوع چه تأثیری بر جایگاه ایران خواهد داشت.
بریکس از ابتدا با هدف توسعه همکاریهای اقتصادی، تقویت نقش اقتصادهای نوظهور و حمایت از چندجانبهگرایی شکل گرفت. این گروه برخلاف برخی تصورها، یک پیمان دفاعی یا امنیتی نیست و اعضای آن تعهدی برای حمایت سیاسی یا نظامی از یکدیگر ندارند.
به همین دلیل، اختلاف دیدگاه میان اعضا در موضوعات منطقهای و بینالمللی امری دور از انتظار نیست و تصمیمهای این گروه معمولاً بر پایه اجماع اتخاذ میشود.
ترکیب متنوع اعضای بریکس باعث شده هر کشور بر اساس منافع و اولویتهای ملی خود تصمیمگیری کند. تفاوت نگاه اعضا به مسائل سیاسی، امنیتی و اقتصادی، رسیدن به مواضع مشترک را در بسیاری از موضوعات دشوار کرده و گاهی مانع صدور بیانیههای مشترک میشود.
این موضوع نشان میدهد که بریکس بیش از آنکه یک بلوک سیاسی منسجم باشد، بستری برای گفتوگو و همکاری میان اقتصادهای نوظهور است.
عضویت ایران در بریکس میتواند فرصتهایی برای گسترش روابط اقتصادی، توسعه همکاریهای تجاری و افزایش تعاملات بینالمللی فراهم کند. با این حال، کارشناسان معتقدند نباید از این عضویت انتظار حل همه چالشهای سیاست خارجی یا حمایت یکپارچه اعضا در مسائل سیاسی و امنیتی را داشت.
در عمل، هر یک از اعضای بریکس روابط گستردهای با سایر قدرتهای جهانی دارند و تصمیمهای خود را بر اساس منافع ملی اتخاذ میکنند.
با گسترش تعداد اعضای بریکس، وزن اقتصادی این گروه افزایش یافته اما همزمان هماهنگی سیاسی میان اعضا پیچیدهتر شده است. از این رو، انتظار میرود بریکس در آینده نیز بیشتر بر همکاریهای اقتصادی، مالی و تجاری تمرکز داشته باشد و نقش آن در موضوعات سیاسی به میزان اجماع میان اعضا وابسته بماند.
نشست اخیر وزرای خارجه بریکس بدون صدور بیانیه مشترک به پایان رسید؛ موضوعی که بار دیگر اختلاف دیدگاه اعضای این گروه را برجسته کرد. کارشناسان معتقدند بریکس ظرفیتهای مهمی برای همکاریهای اقتصادی و تجاری دارد، اما به دلیل تنوع منافع اعضا، نباید از آن انتظار ایفای نقش یک ائتلاف سیاسی یا امنیتی منسجم را داشت. برای ایران نیز این عضویت میتواند فرصتهایی در حوزه اقتصاد و دیپلماسی ایجاد کند، اما موفقیت آن به بهرهگیری واقعبینانه از ظرفیتهای این گروه بستگی دارد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ