به گزارش اطلاع با ما با ادامه پخش تیزر فیلمها و تئاترها در شبکههای ماهوارهای، این پرسش جدیتر از همیشه مطرح شده است که چرا پخش آگهی کالاهای ایرانی در ماهواره ممنوع است، اما تیزرهای فرهنگی بدون مانع پخش میشوند؟ بسیاری معتقدند دلیل اصلی این ممنوعیت نه سیاسی یا امنیتی، بلکه **رقابت اقتصادی و حفظ انحصار درآمدی صداوسیما** است.
در هفتههای اخیر، ادامه پخش آگهی و تیزر فیلمهای سینمایی و تئاترهای روی صحنه در شبکههای ماهوارهای، بار دیگر موضوع **تبلیغات در شبکههای ماهوارهای** را در مرکز توجه قرار داده است. این اتفاق پرسش مهمی را پیش کشیده است: اگر پخش تیزرهای فرهنگی مجاز شمرده میشود، چرا پخش آگهی کالاهای ایرانی همچنان ممنوع است؟
بهنظر میرسد تنها دلیل واقعی مخالفت با تبلیغات در شبکههای ماهوارهای، نگرانی از کاهش درآمدهای صداوسیماست. انحصار تبلیغات و درآمدهای تجاری از دیرباز در اختیار سازمان صداوسیما بوده و هر گونه رقیب تبلیغاتی، حتی در خارج از مرزها، بهمنزله تهدید تلقی میشود.
ماه گذشته، کارگروه رسانهای وزارت ارشاد اعلام کرد که ۲۵ شرکت تولیدی و صادراتمحور به دلیل همکاری تبلیغاتی با تلویزیونهای ماهوارهای فیلتر شدهاند. با این حال، همان کارگروه پخش تیزرهای فیلم و تئاتر را بیاشکال دانسته است؛ تصمیمی که تناقض در سیاستگذاری فرهنگی و رسانهای را آشکار میکند.
به گفته منابع مطلع، هیچکدام از دو طرف – نه صداوسیما و نه تهیهکنندگان – علاقهای به همکاری رسمی ندارند. از یک سو، صداوسیما حاضر نیست برای همه فیلمها آگهی پخش کند و از سوی دیگر، تهیهکنندگان معتقدند آگهی در تلویزیون داخلی، تأثیر چشمگیری در فروش ندارد. این شرایط باعث شده تا ماهواره به گزینهای جذابتر برای تبلیغ آثار هنری تبدیل شود؛ جایی که محدودیتهای ممیزی و تعرفههای سنگین وجود ندارد.
در دهه نود، همکاری با رسانههای ماهوارهای جرم تلقی میشد و بسیاری از تهیهکنندگان بهخاطر تبلیغ آثارشان در این شبکهها تحت پیگرد قرار گرفتند. اما امروز، همان رویکرد سختگیرانه جای خود را به **مماشات و بیتفاوتی عملی** داده است. گزارشها حتی نشان میدهد که برخی از مدیران یا عوامل تولید شبکههای ماهوارهای، در داخل کشور حضور دارند و با هدف کاهش حساسیتها، محتواهای خود را بهگونهای تنظیم میکنند که موجب واکنش تند حاکمیت نشود.
در چنین شرایطی، اگر ممنوعیت تبلیغات در شبکههای ماهوارهای تداوم یابد، بخش بزرگی از تبلیغات تجاری به صورت غیررسمی در همان رسانهها انجام خواهد شد. افزایش رقابت، تخفیفهای گسترده و دسترسی آسان به مخاطب باعث میشود صاحبان برندها دیگر نگران پیامدهای همکاری با این رسانهها نباشند.
واقعیت آن است که در فضای تبلیغاتی امروز، **ممنوعیت تبلیغات در شبکههای ماهوارهای** دیگر نه توجیه فرهنگی دارد و نه کارکرد بازدارنده. در حالی که مخاطبان ایرانی روزبهروز از صداوسیما فاصله میگیرند، این سازمان برای حفظ جایگاه و درآمد خود، به جای انحصار، باید به رقابت سالم و نوآوری در رسانه تن دهد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
