به گزارش اطلاع با ما ، ایران و تله فرسودگی انرژی: فرسودگی زیرساختهای انرژی ایران، اکنون به تهدیدی چندوجهی تبدیل شده است؛ تهدیدی که نهفقط در شاخصهای فنی و اقتصادی، بلکه در کیفیت زندگی مردم، سلامت محیط زیست و حتی امنیت اجتماعی بازتاب یافته است.
در سالهایی که بسیاری از کشورها با بهرهگیری از فناوریهای نوین، شبکه انرژی خود را هوشمند، سبز و مقاوم کردهاند، ایران با بحرانهایی مانند خاموشیهای ناگهانی، اتلاف منابع و افزایش آلایندهها دستوپنجه نرم میکند.
رضازاده، کارشناس حوزه انرژی، با اشاره به وضعیت فعلی شبکه برق و گاز کشور، هشدار میدهد:
> «اگر همین روند فرسایشی ادامه یابد، نهفقط واردات تجهیزات غیرممکنتر و هزینهها سنگینتر خواهد شد، بلکه ایران ممکن است برای همیشه شانس تبدیلشدن به هاب انرژی منطقه را از دست بدهد.»
در شرایط فعلی، ضعف در نگهداری پیشگیرانه، سیستمهای مانیتورینگ فرسوده، کمبود تجهیزات هوشمند، و غفلت از آموزش کارکنان بهرهبرداری، از دلایل اصلی تداوم خاموشیها و حوادث شبکه برق است.
بحران زیرساخت انرژی تنها در قالب اعداد و نمودارهای اقتصادی خلاصه نمیشود. اثرات آن در زندگی روزمره مردم بهوضوح دیده میشود:
افزایش آلودگی هوا: راندمان پایین و مصرف سوخت بیشتر در نیروگاههای فرسوده، به تشدید آلایندهها در کلانشهرها دامن زده است.
اتلاف منابع آبی: نیروگاههای بخاری قدیمی، مصرف بالایی دارند و منابع آبی کشور را تحت فشار مضاعف قرار دادهاند.
کاهش کیفیت خدمات عمومی: از بیمارستانها و مدارس گرفته تا حملونقل عمومی، زیرساختهای انرژی ناپایدار باعث اختلال در خدمات حیاتی شدهاند.
افزایش ناامیدی عمومی: قطع برقهای مکرر و بیپاسخ ماندن مطالبات، سرمایه اجتماعی و اعتماد عمومی را کاهش داده است.
کارشناسان بر این باورند که تنها راه عبور از بحران انرژی، بازطراحی سیاستها، سرمایهگذاری جسورانه و همراهسازی بخش خصوصی است. پیشنهادهای کلیدی در شش محور قابل اجرا هستند:
تمرکز بر نقاط بحرانی مانند نیروگاههای مادر و خطوط انتقال سراسری
تجربه کشورهایی چون ترکیه، هند، و امارات متحده عربی نشان میدهد که با عزم سیاسی، اتکا به ظرفیتهای داخلی، و بهرهبرداری هوشمندانه از منابع جهانی، امکان نوسازی زیرساختهای انرژی در مدت کمتر از یک دهه فراهم است.
اکنون ایران بر سر دو راهی قرار دارد: یا در مسیر فرسودگی تدریجی پیش برود و فرصتهای راهبردی خود را از دست بدهد، یا با تصمیمی شجاعانه، این تهدید را به فرصتی تاریخی برای احیا و جهش زیرساختی بدل کند.
این بحران، پایان راه نیست؛ بلکه آغازی است برای ساختن آیندهای بهتر
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
