به گزارش اطلاع با ما ، تحولات سوریه: سقوط اسد: ایران طی چهار دهه گذشته، سوریه را بهعنوان یکی از مهمترین متحدان منطقهای خود در خاورمیانه حفظ کرده بود. سقوط بشار اسد به معنای از دست رفتن پایگاه استراتژیک ایران در منطقه و کاهش نفوذ در محور مقاومت خواهد بود. حاکمان جدید سوریه، که به ترکیه نزدیک هستند، احتمالاً سیاستی متفاوت از اسد در قبال ایران اتخاذ خواهند کرد.
محسن امینزاده، دیپلمات پیشین، معتقد است که قدرت گرفتن نظامیان در تصمیمگیریهای منطقهای ایران، تأثیر منفی بر سیاست خارجی کشور داشته است. از نگاه او، خلع نهاد دیپلماسی از مدیریت تحولات منطقه، باعث ورود ایران به درگیریهایی همچون جنگ سوریه و اوکراین شده است. ایران نهتنها متحدی کلیدی را در منطقه از دست داده بلکه درگیر چالشهای جدیدی در روابط بینالملل شده است.
جریان حاکم جدید در دمشق ارتباط قویای با ترکیه دارد و بسیاری از آنها توسط سازمان اطلاعاتی ترکیه آموزش دیدهاند. این تغییر، جایگاه ترکیه را در خاورمیانه تقویت کرده و آنکارا را به بازیگر اصلی آینده سوریه بدل میکند.
اسرائیل که همواره ایران را بهعنوان تهدیدی راهبردی در سوریه میدید، از سقوط دولت اسد خشنود است. این تغییر میتواند منجر به تضعیف حضور ایران در سوریه و کاهش نفوذ محور مقاومت شود. حتی برخی گزارشها حاکی از آن است که اسرائیل در این تحولات نقش غیرمستقیم ایفا کرده است.
عربستان و مصر گرچه از کاهش نفوذ ایران در سوریه استقبال میکنند، اما نگران قدرتگیری جریانهای نزدیک به اخوانالمسلمین هستند.
سعودیها و مصریها نسبت به تفکرات اسلامگرایان سیاسی حساس هستند و ممکن است در آینده با ترکیه در این زمینه دچار اختلاف شوند.
محسن امینزاده معتقد است که دونالد ترامپ بهدنبال جنگ نیست، بلکه بهدنبال امتیازگیری اقتصادی از ایران خواهد بود. تغییر روش ترامپ از فشار نظامی به فشار اقتصادی، فرصتی برای ایران ایجاد میکند تا از مسیر مذاکره، امتیازات لازم را کسب کند. اما این موضوع به سیاستهای داخلی ایران و نحوه مدیریت دیپلماسی خارجی کشور بستگی دارد.
ایران با سقوط بشار اسد، موقعیت مهمی را در منطقه از دست داده و نیازمند بازنگری در سیاست منطقهای خود است. نظامیان ایران در سیاست خارجی نقش پررنگی یافتهاند، اما این امر به افزایش هزینههای استراتژیک منجر شده است. ترکیه و اسرائیل برندگان اصلی این تحولات هستند، درحالیکه ایران و عربستان سعودی با چالشهایی مواجهاند. انتخاب مجدد ترامپ میتواند فرصتی برای تغییر استراتژی ایران از درگیریهای منطقهای به دیپلماسی باشد. ایران برای حفظ نفوذ منطقهای خود، نیازمند تعامل فعال با بازیگران جدید سوریه، افزایش همکاریهای اقتصادی و بازتعریف استراتژی دیپلماسی منطقهای است.
آیا ایران میتواند جایگاه ازدسترفته خود در سوریه را بازیابد یا باید به دنبال راهبردهای جدیدی برای تأمین منافع منطقهای خود باشد؟
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ