به گزارش اطلاع با ما ، تحولات اخیر جنگ ایران و آمریکا تنها به میدان نظامی محدود نمانده و نشانههای آن در بازارهای جهانی نیز دیده میشود. افزایش قیمت نفت، رشد بازده اوراق خزانه آمریکا و افت شاخصهای سهام، نگرانیها درباره تورم و هزینههای اقتصادی جنگ را افزایش داده است. در صورت تداوم تنشها، فشار اقتصادی جنگ میتواند به یکی از چالشهای مهم دولت ترامپ در ماههای پیش رو تبدیل شود.
درگیری میان ایران و آمریکا در روزهای اخیر وارد مرحلهای شده که پیامدهای آن تنها در میدان نظامی قابل بررسی نیست. بازارهای جهانی نیز بهسرعت نسبت به افزایش تنشها واکنش نشان دادهاند و رشد قیمت نفت، افزایش بازده اوراق خزانه آمریکا و افت شاخصهای سهام، نگرانیها درباره آینده اقتصاد این کشور را بیشتر کرده است.
در چنین شرایطی، اصطلاح «سپتامبر سیاه» که پیشتر بهعنوان یک سناریوی احتمالی برای بازارهای آمریکا مطرح میشد، دوباره مورد توجه قرار گرفته است؛ سناریویی که در صورت ادامه درگیریها میتواند ابعاد اقتصادی و سیاسی گستردهتری پیدا کند.
یکی از نخستین واکنشهای بازار به تشدید تنشهای منطقهای، افزایش قیمت نفت بوده است. بالا رفتن ریسک اختلال در عرضه انرژی و نگرانی درباره وضعیت تردد نفتکشها در منطقه، معاملهگران را نسبت به آینده بازار نفت محتاطتر کرده است.
برای اقتصاد آمریکا، افزایش قیمت نفت اهمیت ویژهای دارد؛ زیرا رشد هزینه انرژی میتواند به افزایش هزینه حملونقل و تولید منجر شود و در نهایت فشار بیشتری بر قیمت کالاها و خدمات وارد کند.
به این ترتیب، یک بحران ژئوپلیتیکی میتواند بهتدریج خود را در شاخصهای اقتصادی و هزینههای روزمره خانوارهای آمریکایی نشان دهد.
افزایش قیمت انرژی تنها نگرانی سرمایهگذاران نیست. اگر نفت برای مدت طولانی در سطوح بالا باقی بماند، احتمال افزایش فشارهای تورمی نیز بیشتر خواهد شد.
تورم بالاتر میتواند مسیر سیاست پولی آمریکا را پیچیده کند. در چنین شرایطی، کاهش نرخ بهره دشوارتر میشود و حتی نگرانی درباره بالا ماندن نرخها برای مدت طولانیتر افزایش پیدا میکند.
نتیجه این وضعیت میتواند افزایش بازده اوراق خزانه و بالا رفتن هزینه تأمین مالی برای دولت، شرکتها و خانوارها باشد؛ زنجیرهای که در نهایت میتواند بر بازار سهام نیز اثر بگذارد.
سرمایهگذاران در شرایط جنگی معمولاً تنها به وضعیت امروز بازار نگاه نمیکنند، بلکه ریسکهای آینده را نیز در قیمت داراییها لحاظ میکنند.
اگر احتمال ادامه درگیری افزایش پیدا کند، نگرانی درباره تورم، نرخ بهره، قیمت انرژی و رشد اقتصادی نیز بیشتر میشود. همین موضوع میتواند سرمایهگذاران را به سمت داراییهای کمریسکتر سوق دهد و فشار فروش در بازار سهام را افزایش دهد.
بنابراین افت شاخصهای بورس را میتوان بخشی از واکنش بازار به مجموعهای از ریسکهای همزمان دانست؛ نه صرفاً واکنش مستقیم به یک حمله نظامی.
در این میان، هرگونه افزایش ریسک در تنگه هرمز اهمیت ویژهای برای بازار جهانی انرژی دارد. این مسیر یکی از مهمترین گذرگاههای انرژی جهان است و هرگونه اختلال یا افزایش ریسک در آن میتواند هزینه حملونقل، بیمه و عرضه نفت را تحت تأثیر قرار دهد.
به همین دلیل، بازار حتی پیش از وقوع اختلال واقعی نیز ممکن است بخشی از ریسک احتمالی را در قیمت نفت لحاظ کند.
دولت آمریکا در شرایطی قرار گرفته که ادامه فشار نظامی میتواند پیامدهایی فراتر از اهداف سیاسی و امنیتی داشته باشد.
اگر درگیری طولانی شود، افزایش هزینه انرژی و تشدید نگرانیهای تورمی میتواند فشار بیشتری بر اقتصاد آمریکا وارد کند. این مسئله برای دولت ترامپ از آن جهت اهمیت دارد که آثار اقتصادی جنگ ممکن است مستقیماً برای مردم قابل لمس شود.
رأیدهنده آمریکایی ممکن است تغییرات بازده اوراق خزانه را دنبال نکند، اما افزایش قیمت بنزین، هزینه وام، قیمت کالاها و نوسانات بازار سهام را بهطور مستقیم احساس میکند.
با وجود تمام این نشانهها، نمیتوان با قطعیت از وقوع یک «سپتامبر سیاه» برای اقتصاد آمریکا سخن گفت. بازارها میتوانند با کاهش تنشها، تغییر مسیر قیمت نفت یا ورود طرفین به مسیر مذاکره، بخش قابلتوجهی از نگرانیهای فعلی را پشت سر بگذارند.
اما اگر درگیری ادامه پیدا کند و ریسک انرژی همچنان بالا بماند، فشارهای اقتصادی نیز میتواند گستردهتر شود.
در چنین شرایطی، جنگ از یک بحران ژئوپلیتیکی فاصله گرفته و به مسئلهای اقتصادی تبدیل میشود؛ مسئلهای که اثر آن میتواند در بازار نفت، اوراق، سهام و در نهایت هزینههای زندگی مردم آمریکا دیده شود.
مهمترین نکته در شرایط فعلی این است که پیامدهای یک جنگ را نمیتوان تنها با تعداد حملات یا تحولات نظامی سنجید. بازارهای مالی به آینده نگاه میکنند و هر نشانهای از طولانی شدن درگیری میتواند انتظارات سرمایهگذاران را تغییر دهد.
اگر قیمت نفت بالا بماند، تورم دوباره تقویت شود و نرخ بهره برای مدت بیشتری بالا باقی بماند، هزینه اقتصادی جنگ برای آمریکا افزایش خواهد یافت.
از همین زاویه، «سپتامبر سیاه ترامپ» بیش از آنکه یک پیشبینی قطعی باشد، هشداری درباره زنجیرهای از ریسکهاست؛ زنجیرهای که از جنگ آغاز میشود، به انرژی و تورم میرسد و در نهایت میتواند پای آن را به بازارهای مالی و زندگی روزمره آمریکاییها باز کند.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
