به گزارش اطلاع با ما شرکت سرمایهگذاری نفت و گاز و پتروشیمی تأمین (تاپیکو) به عنوان واحد تجاری فرعی شستا، گزارش پورتفوی یکماهه منتهی به اردیبهشت ۱۴۰۵ را منتشر کرد. این گزارش نشان میدهد درآمد عملیاتی شرکت در این ماه تنها ۷,۲۰۳ میلیون ریال (حدود ۷ میلیارد تومان) بوده که حکایت از توقف موتور درآمدزایی دارد. اصلاحات منفی به مبلغ ۷۲۵ میلیارد ریال در بخش سود فروش سرمایهگذاریها اعمال شده است. همچنین ۷۲ هزار میلیارد ریال سرمایه در شرکتهای غیرقابل معامله خارج از بورس انباشته شده که نقدشوندگی را کاهش داده است.
شرکت سرمایهگذاری نفت و گاز و پتروشیمی تأمین (تاپیکو) به عنوان یکی از هلدینگهای بالادستی وابسته به شستا، گزارش پورتفوی یکماهه منتهی به پایان اردیبهشت ۱۴۰۵ را منتشر کرده است. این گزارش تصویری نگرانکننده از وضعیت درآمدزایی، نقدشوندگی و انضباط مالی این هلدینگ بزرگ ارائه میدهد.
**۱. انقباض شدید درآمدهای عملیاتی؛ فقط ۷ میلیارد تومان در یک ماه**
بررسی جدول درآمدهای عملیاتی تاپیکو در اردیبهشت ۱۴۰۵، گویای رکود کامل در چرخه درآمدزایی این هلدینگ بزرگ پتروشیمی است. جمع کل درآمدهای عملیاتی محققشده شرکت در این دوره یکماهه تنها **۷,۲۰۳ میلیون ریال** بوده است.
برای درک بهتر این رقم، آن را به تومان تبدیل میکنیم: ۷,۲۰۳ میلیون ریال یعنی حدود **۷ میلیارد و ۲۰۳ میلیون تومان**. این رقم در مقایسه با درآمد تجمعی ۵۰,۲۲۲,۱۷۵ میلیون ریالی (حدود ۵۰ هزار میلیارد تومان) از ابتدای سال مالی، نشان میدهد که موتور درآمدزایی تاپیکو در اردیبهشتماه عملاً متوقف شده است.
یک شرکت بزرگ هلدینگ پتروشیمی با داراییهای عظیم، در یک ماه فقط ۷ میلیارد تومان درآمد عملیاتی؟ این رقم برای هزینههای جاری شرکت هم کافی نیست.
یکی از ردیفهای بحثبرانگیز در صورت سود و زیان میاندوره تاپیکو، اعمال اصلاحات منفی گسترده در آمارهای تجمعی فروردینماه است.
بر اساس جدول درآمدهای عملیاتی: – درآمد حاصل از سود (زیان) فروش سرمایهگذاریها تا پایان فروردینماه، ابتدا رقم **۶,۹۲۰,۳۹۰ میلیون ریال** ثبت شده بود. – در گزارش اردیبهشتماه، یک بند اصلاحات منفی به مبلغ **(۷۲۵,۲۷۲) میلیون ریال** بر این ردیف اعمال شده است. – این اصلاح منفی، سود حاصل از فروش سرمایهگذاریهای شرکت را به **۶,۱۹۴,۹۱۸ میلیون ریال** کاهش داده است.
ارقام را به تومان تبدیل کنیم: اصلاح منفی ۷۲۵,۲۷۲ میلیون ریال یعنی حدود **۷۲۵ میلیارد تومان**. این یعنی سودی که قبلاً گزارش شده بود، حالا اصلاح شده و ۷۲۵ میلیارد تومان از آن حذف شده است.
اعمال این حجم از اصلاحات حسابداری با بار منفی پس از انتشار گزارشهای اولیه، بازتابدهنده عدم انضباط مالی و ساختاری در سیستمهای حسابرسی و ارزیابی ارزش روز داراییهای واگذار شده است. این خطای آماری ۷۲۵ میلیارد تومانی، قابلیت اتکای گزارشهای میاندوره شرکت را به شدت مخدوش میکند.
**۳. انباشت سرمایه در شرکتهای خارج از بورس؛ ۷۲ هزار میلیارد تومان قفل شده**
بررسی ساختار سرمایهگذاریهای تاپیکو نشاندهنده تمرکز بالای منابع مالی در بخش سهام شرکتهای غیرقابل معامله (خارج از بورس) است.
بر اساس جدول تفکیکی داراییها، بهای تمامشده سهام سایر شرکتهای خارج از بورس و فرابورس تاپیکو به رقم **۷۲,۰۶۱,۹۲۹ میلیون ریال** رسیده است. یعنی حدود **۷۲ هزار میلیارد تومان** سرمایه در شرکتهایی قفل شده که سهام آنها در بورس قابل معامله نیست.
این حجم سنگین از داراییها بدون هیچگونه تغییرات فیزیکی یا واگذاری در طی دوره، در شرکتهای پرچالشی نظیر پتروشیمی ایلام، پتروشیمی باختر و دماوند انرژی عسلویه نگهداری میشود. این عدم تعادل میان داراییهای بورسی و غیربورسی، انعطافپذیری مالی تاپیکو را در مواجهه با تعهدات ریالی کاهش میدهد.
به عبارت ساده: تاپیکو پول زیادی دارد، اما این پول در شرکتهایی گیر کرده که نمیتواند به راحتی آنها را بفروشد و به پول نقد تبدیل کند.
تحلیل پورتفوی بورسی تاپیکو نشان میدهد که در برخی صنایع کلیدی، بهای تمامشده سرمایهگذاریها با ارزش بازار پورتفوی همخوانی ساختاری ندارد.
برای نمونه در بخش «استخراج کانههای فلزی» (سرمایهگذاری صدر تأمین)، شرکت با کاهش ارزش بازار روبرو شده و یک ردیف تغییرات منفی به میزان (۱,۳۹۷,۲۹۲) میلیون ریال (حدود ۱,۴۰۰ میلیارد تومان) را ثبت کرده است. ارزش بازار این صنعت از ۱۱۵,۶۲۵,۹۰۰ میلیون ریال به ۱۱۳,۳۲۸,۶۰۸ میلیون ریال کاهش یافته است.
همچنین انباشت بهای تمامشده در شرکتهای کمبازده بورسی مانند پتروشیمی آبادان (با بهای تمامشده ۲,۵۵۹,۸۳۱ میلیون ریال در بازار پایه)، نشاندهنده اصرار بر حفظ داراییهای زیانده در ساختار پورتفوی هلدینگ است، در حالی که این منابع میتوانستند در صنایع با حاشیه سود بالاتر بازتوزیع شوند.
مجموعه این دادهها نشان میدهد تاپیکو با سه چالش اساسی مواجه است:
**چالش اول – توقف درآمدزایی:** با درآمد عملیاتی ۷ میلیارد تومانی در یک ماه، شرکت توانایی تأمین هزینههای جاری خود را ندارد.
**چالش دوم – اصلاحات حسابداری گسترده:** اصلاح منفی ۷۲۵ میلیارد تومانی نشان میدهد که گزارشهای مالی شرکت قابل اعتماد نیستند و可能有 خطاهای فاحش در آنها وجود داشته است.
**چالش سوم – قفل شدن نقدینگی:** ۷۲ هزار میلیارد تومان سرمایه در شرکتهای غیرقابل معامله قفل شده است. این یعنی شرکت در مواجهه با بحران نقدینگی، توانایی فروش سریع داراییها را ندارد.
برای سهامداران تاپیکو (و همچنین سهامداران شستا و در نهایت بازنشستگانی که سهام عدالت دارند)، این گزارش یک زنگ خطر جدی است. اگر تاپیکو نتواند درآمد عملیاتی خود را افزایش دهد و انباشت سرمایه در شرکتهای غیربورسی را کاهش دهد، ممکن است در ماههای آینده با بحران نقدینگی مواجه شود.
توصیه میشود سهامداران، تحولات بعدی شرکت را رصد کنند و در صورت تداوم این روند، از مدیریت شرکت بخواهند برنامه شفافی برای بهبود وضعیت درآمدزایی و افزایش نقدشوندگی ارائه دهد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
