به گزارش اطلاع با ما ، مکانیسم ماشه: سه کشور اروپایی تهدید به فعالسازی مکانیسم ماشه کردهاند؛ اقدامی که به معنای بازگشت قطعنامههای شورای امنیت و قرار گرفتن ایران ذیل فصل هفتم منشور ملل متحد است. کارشناسان هشدار میدهند کوچکانگاری این تهدید، همانقدر خطرناک است که بزرگنمایی آن. مواجهه درست، ترکیبی از واقعبینی، اعتماد به نفس ملی و تقویت دیپلماسی فعال است.
پرونده هستهای ایران بار دیگر وارد مرحلهای حساس شده است. فرانسه، آلمان و بریتانیا یک مهلت یکماهه تعیین کردهاند و تهدید کردهاند در صورت نبود پیشرفت محسوس در مذاکرات، مکانیسم ماشه را فعال میکنند. این ابزار در صورت اجرا، بازگشت قطعنامههای شورای امنیت و الزامآور شدن محدودیتها برای همه کشورها را در پی خواهد داشت؛ موضوعی که در مقایسه با تحریمهای یکجانبه آمریکا ابعاد سیاسی و حقوقی گستردهتری دارد.
بخشی از تحلیلگران داخلی معتقدند که چون ایران هماکنون زیر فشار تحریمهای آمریکا قرار دارد، مکانیسم ماشه تأثیر تازهای نخواهد گذاشت. اما این نگاه بخشی از واقعیت را نادیده میگیرد. مهمترین تفاوت این سازوکار، مشروعیت بینالمللی و اجماع سیاسی است که میتواند حتی همکاریهای حداقلی و مسیرهای غیررسمی اقتصادی را دشوارتر کند.
در مقابل، بزرگنمایی بیش از حد مکانیسم ماشه نیز آسیبزاست. القای بنبست و ناامیدی میتواند انسجام داخلی را تضعیف کند و به افکار عمومی این پیام را بدهد که هیچ راهحلی وجود ندارد. چنین فضایی، ابتکار دیپلماتیک را فلج میکند و جامعه را در برابر تهدیدها منفعل میسازد.
مقامات ارشد کشور تلاش کردهاند همزمان دو پیام ارسال کنند: از یک سو اعلام کردهاند مکانیسم ماشه فاقد وجاهت حقوقی است، و از سوی دیگر تأکید کردهاند مسیر گفتوگو همچنان باز است. رئیسجمهور، وزیر خارجه و دبیر شورای عالی امنیت ملی بارها از آمادگی ایران برای بازگشت به مذاکرات سخن گفتهاند. این مواضع نشان میدهد که حاکمیت بر ضرورت دیپلماسی فعال و پرهیز از بنبست تأکید دارد.
مکانیسم ماشه بیتردید تهدیدی واقعی برای ایران است، اما تهدیدی که میتوان با عقلانیت و هوشمندی مدیریت کرد. تاریخ نشان داده که بیاعتنایی به خطر یا تسلیم در برابر ترس، هر دو ناکارآمدند. راهکار مؤثر، ترکیبی از واقعبینی، انسجام داخلی و ابتکار دیپلماتیک است؛ همان مسیری که میتواند منافع ملی کشور را در شرایط حساس کنونی پاسداری کند.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
