به گزارش اطلاع با ما ، ناترازی برق : ناترازی برق کشور در سال ۱۴۰۳ دیگر فقط به ساعات اوج تابستان محدود نبوده و ۱۰۸۶ ساعت کسری تولید نسبت به تقاضا ثبت شده است. گسترش این ناترازی به ناحیه بار میانی هشداری جدی برای پایداری شبکه برق محسوب میشود. تحلیل دقیق این وضعیت، ضرورت توسعه ظرفیت تولید، مدیریت تقاضا و ارتقای بهرهوری انرژی را بیش از پیش برجسته میکند.
بررسیهای سال ۱۴۰۳ نشان میدهد شبکه برق کشور در ۱۰۸۶ ساعت با کسری تولید نسبت به تقاضا روبهرو بوده است. از این مقدار، ۲۰۸ ساعت به ناحیه بار میانی تعلق دارد؛ بخشی که پیشتر از تعادل نسبی برخوردار بود. این تغییر، هشداری جدی برای پایداری شبکه و بازنگری در الگوی بهرهبرداری محسوب میشود.
در بسیاری از تحلیلها، ناترازی صرفا به اختلاف لحظهای میان تولید و تقاضای برق (ناترازی توان) محدود میشود. اما ناترازی انرژی که کسری تجمیعی برق را در بازههای زمانی مشخص نمایش میدهد، شاخصی دقیقتر برای ارزیابی وضعیت تامین برق است. تمرکز بر این مفهوم به سیاستگذاران امکان برنامهریزی مؤثرتر و هدفگذاری دقیقتر در توسعه ظرفیت تولید و مدیریت مصرف را میدهد.
بار پایه: مصرف مداوم در تمام ساعات سال که حیاتیترین بخش شبکه است.
اوج بار: فقط ۱۰ درصد از ساعات سال را شامل میشود و معمولا به تابستان مربوط است.
بار میانی: مصرف پایدار بین بار پایه و اوج بار که اکنون با ناترازی مواجه شده است.
گسترش ناترازی به بار میانی، نشاندهنده فرسودگی الگوی بهرهبرداری و نیاز به اصلاحات ساختاری در بخش تولید و مصرف است.
برای حذف کامل ناترازی سالانه ۱۰۸۶ ساعته، به ۱۶۸۸۸ مگاوات ظرفیت جدید نیاز است. اما با احداث تنها ۹۲۲۵ مگاوات (۵۵٪ این ظرفیت)، میتوان ۹۱۱ ساعت از ناترازیها را برطرف کرد و بازه زمانی ناترازی را به ۱۷۵ ساعت کاهش داد. این ۱۷۵ ساعت عمدتا مربوط به ناحیه بحرانی اوج بار است که از طریق مدیریت مصرف قابل کنترل است.
رفع ناترازی بار میانی به احداث حدود ۱۸۴۶ مگاوات ظرفیت جدید نیاز دارد. با توجه به اینکه بخش عمده این ناترازی بین ساعات ۱۸ تا ۲۴ رخ میدهد، نیروگاههای خورشیدی کارایی کمی در این بازه دارند. تبدیل نیروگاههای گازی به سیکل ترکیبی بدون مصرف سوخت بیشتر، راهکاری بهینه برای بهبود راندمان تولید برق است.
در بازه زمانی ۱۰ صبح تا ۱۸، بخش قابل توجهی از ناترازیها مربوط به اوج بار غیربحرانی است. این بخش میتواند از طریق منابع خورشیدی تامین شود. همچنین هر درجه افزایش دما در تابستان، ۱۵۵۰ مگاوات به تقاضا میافزاید؛ بنابراین مدیریت مصرف سرمایشی و بهبود تجهیزات میتواند سهم مهمی در کاهش بار شبکه داشته باشد.
توسعه هدفمند ظرفیت نیروگاهی با تنوعبخشی به سبد تولید و توجه به محدودیت منابع.
ابزارهای مدیریت تقاضا مانند پاسخگویی بار و جابهجایی مصرف به ساعات کممصرف.
ارتقای بهرهوری انرژی در بخش خانگی با بهبود استاندارد تجهیزات سرمایشی.
بازنگری در توسعه صنایع پرمصرف انرژی و الزام آنها به نیروگاههای خودتأمین.
پیشبینی اقلیمی و راهبردهای تطبیقی برای کاهش ریسک وابستگی به منابع آسیبپذیر.
ناترازی برق صرفا مسئله اوج بار نیست؛ گسترش آن به بار میانی نشاندهنده بحرانی عمیقتر در ساختار شبکه و مدیریت انرژی کشور است. ترکیب توسعه ظرفیت تولید، مدیریت مصرف و اصلاح سیاستهای صنعتی میتواند راهگشای پایداری بلندمدت شبکه برق باشد.
این گزارش بر پایه بررسیهای تحریریه اطلاع باما و مرور دادههای منتشرشده در رسانههای کشور تنظیم شده است.
Δ
